
Ban biên tập Crux Now, ngày 17 tháng 9 năm 2026 tường trình rằng: Một quan chức cấp cao của Vatican cho biết cần có sự hợp tác toàn cầu về trí tuệ nhân tạo (AI) và bày tỏ lo ngại rằng một số quốc gia muốn “đơn phương hành động” với kỹ thuật này.
Thực vậy, Đức Hồng Y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh, đã phát biểu như trên vào ngày hôm qua sau một sự kiện tại Quốc hội Ý có chủ đề "Đức tin và Lý trí trong Kỷ nguyên Trí tuệ Nhân tạo".
Đức Hồng Y Parolin hoan nghênh lời kêu gọi gần đây của Tổng thống Ý Sergio Mattarella, trong đó yêu cầu các quốc gia và các tổ chức siêu quốc gia phải hành động có trách nhiệm đối với các kỹ thuật mới. Ngài cho rằng "hiện tượng toàn cầu này" đòi hỏi "sự tham gia của tất cả mọi người".
"Điều khiến tôi lo ngại là thực tế có những quốc gia muốn tự mình hành động," ngài nói, trong khi điều cần thiết là "sự tham gia của tất cả mọi người để thiết lập các quy tắc chung có thể thực sự quản lý hiện tượng này."
Ngài cho rằng điều tốt nhất là mọi người có thể "cùng nhau tìm ra câu trả lời, bởi vì theo tôi thấy, tương lai của nhân loại thực sự đang bị đặt vào thế cân não tại đây."
"Hãy cùng dừng lại và suy tư một cách nghiêm túc về những hậu quả có thể xảy ra từ trí tuệ nhân tạo và việc sử dụng nó," ngài nói thêm.
Liên quan đến những lời kêu gọi gần đây từ giới kỹ thuật về việc cần có thêm các quy định quản lý AI, Đức Hồng Y Parolin cho biết: "Chúng tôi hy vọng rằng tư duy đạo đức sẽ là động lực cho những cân nhắc kiểu này."
Tuy nhiên, Đức Hồng Y Parolin tỏ ra thận trọng hơn khi được hỏi liệu ngài có tận dụng việc tham dự Đại hội đồng Liên Hợp Quốc để vận động thành lập một cơ quan quốc tế giám sát kỹ thuật này hay không.
"Có lẽ chúng tôi sẽ không tìm kiếm các giải pháp kỹ thuật tức thời ở giai đoạn này. Tòa Thánh thường đưa ra và đề xuất các nguyên tắc," ngài nói.
"Sau đó, giải pháp cho vấn đề hợp tác sẽ phải do các bên liên quan tìm ra, ở bình diện quốc gia và các tổ chức có liên quan," ngài nói thêm.
Hồng Y Parolin cũng cho rằng không thể tránh khỏi AI. "Ngày nay, trí tuệ nhân tạo đang tự khẳng định sự hiện diện của nó; chẳng hạn, khi bạn mở máy tính và đọc một nội dung nào đó, nó đã cung cấp sẵn cho bạn một bản tóm tắt rồi." Tuy nhiên, ngài khẳng định mình không sử dụng kỹ thuật này cho các bài giảng lễ. "Trí tuệ nhân tạo chỉ có lý trí chứ không có trái tim. Tôi thì cố gắng đưa chút tâm tình vào các bài giảng của mình," ngài nói.
Những lo ngại từ nội bộ các tập đoàn kỹ thuật lớn
Phát biểu của ĐHY Parolin được đưa ra vào thời điểm những nhân vật trong ngành kỹ thuật lớn (Big Tech) đang dấy lên những lo ngại nghiêm trọng về sự phát triển của AI.
Hôm thứ Tư, OpenAI đã công bố sáu báo cáo về các trường hợp hành vi "bất ngờ hoặc đáng lo ngại" của các mô hình AI.
Một trong số đó liên quan đến một mô hình nghiên cứu chưa được phát hành; mô hình này đã tự chèn các "chỉ dẫn kiểu bẻ khóa" (jailbreak) vào ghi chú của chính nó để bỏ qua các giới hạn thông thường, đồng thời tự nhủ rằng cần phải "giải phóng bản thân khỏi những vai trò và danh tính đang trói buộc các chatbot khác."
Một ví dụ khác là trường hợp một "tác nhân" (agent) AI tự động tải tệp tin lên mạng để lấy trích dẫn từ trình duyệt mà không hề thông báo cho người dùng.
"Khi các hệ thống AI ngày càng trở nên tiên tiến và được triển khai rộng rãi hơn, chúng ta cần xây dựng một sự đồng thuận sâu rộng và sáng suốt hơn về tiến độ nghiên cứu căn chỉnh (alignment research)," OpenAI viết trong một bài đăng trên blog về các sự kiện này.
"Các quyết định về định hướng phát triển AI trong những tháng và năm tới cần dựa trên những bằng chứng mà người bên ngoài các công ty phát triển mô hình tiên phong có thể tự mình kiểm chứng," công ty này nói thêm.
Vào tháng 8, lãnh đạo của Google, Anthropic, OpenAI, Microsoft cùng hàng chục nhân vật khác đã công bố một bức thư ngỏ cảnh báo rằng AI có thể sớm thực hiện các cuộc tấn công mạng nguy hiểm nhắm vào các tổ chức và doanh nghiệp, bao gồm cả bệnh viện.
Họ cho biết chỉ còn một "khoảng thời gian hạn hẹp" để tăng cường khả năng phòng thủ mạng, và khoảng thời gian này có thể chỉ kéo dài vài tháng.
"Nếu hành động quyết liệt, chúng ta có thể tận dụng khoảng thời gian quý báu này để giúp thế giới kỹ thuật số trở nên an toàn hơn nhiều," bức thư viết.