pope-leo-xiv-angelus. Ảnh: Antoine Mekary | ALETEIA


Theo Kathleen N. Hattrup của tạp chí Aleteia trong bản tin ngày 04/10/2026, trước khi đọc kinh Truyền Tin vào trưa ngày 4 tháng 10 này, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã suy niệm về bài Tin Mừng gắn liền với vị thánh được mừng kính hôm nay – Thánh Phanxicô Assisi – đồng thời mời gọi các tín hữu cùng hiệp ý trong một lời cầu nguyện truyền thống dâng lên Đức Mẹ, thường được đọc vào Chúa Nhật đầu tiên của tháng Mười.

Lòng sùng kính Đức Mẹ Mân Côi tại Pompeii bắt nguồn từ Chân phước Bartolo Longo; ngài là người đã hoán cải từ việc thờ phụng Sa-tan để trở thành – như lời Đức Gio-an Phao-lô II đã nói trong lễ phong chân phước cho ngài – "một con người của Đức Maria". Đức Giáo Hoàng Leo đã phong thánh cho ngài vào năm ngoái.

Một lời cầu nguyện đặc biệt được đọc hai lần mỗi năm tại Pompeii với lời thưa: "Lạy Nữ Vương... Chúng con sẽ không rời xa Mẹ cho đến khi Mẹ ban phúc lành cho chúng con."

Ngày 8 tháng 5 được chọn vì đó là ngày lễ kính sự Hiện ra của Tổng lãnh Thiên thần Mi-ca-e trên núi Gargano thuộc vùng Puglia, quê hương của Chân phước Longo. Ngày còn lại là Chúa Nhật đầu tiên của tháng Mười – tháng dành riêng cho Kinh Mân Côi.

Những suy tư của Đức Giáo Hoàng Leo về lễ Thánh Phanxicô và Chúa Nhật đầu tiên của tháng Mười đã kết nối tất cả lại với bài Tin Mừng.

Mời đọc bản dịch những suy tư ngắn gọn của ngài sau đây theo bản tiếng Anh của Tòa Thánh:

~

Anh chị em thân mến, chúc anh chị em một ngày Chúa Nhật an lành!

Dụ ngôn Tin Mừng được công bố trong Phụng vụ Chúa Nhật hôm nay nói về cuộc đời Chúa Giêsu và làm sáng tỏ ý nghĩa sứ mạng của Người (x. Mt 21,33-43). Người là Con Thiên Chúa được sai đến thế gian, nhưng lại bị chính những người lẽ ra phải dang rộng vòng tay đón tiếp Người khước từ. Đấng đến để mang lại ơn cứu độ lại bị kết án; Đấng mong muốn ban sự sống lại bị giết chết. Dù điều này khiến chúng ta suy gẫm về biết bao sự tàn ác đang bủa vây thế giới và lịch sử các dân tộc, thì giáo huấn của Đức Kitô lại mặc khải lòng thương xót vô biên của Chúa Cha.

Quả thực, sự khước từ đầy bạo lực không thể ngăn cản ý định của Thiên Chúa; trong sự công chính vô biên, Người biến đổi sự dữ thành ơn cứu độ: “Viên đá thợ xây loại bỏ lại trở nên đá tảng góc tường” (Mt 21,42; x. Tv 118,22). Chính Chúa Giêsu đã nhắc lại những lời này trong Thánh Vịnh — bài ca tụng công trình kỳ diệu của Chúa — để cho thấy rằng chính điều bị loại bỏ lại trở thành nền tảng nâng đỡ vạn vật. Đó là cách Đấng Toàn Năng dẫn dắt lịch sử và đến trợ giúp chúng ta mỗi khi vấp ngã: Thiên Chúa không bao giờ loại bỏ cuộc đời chúng ta!

Theo hình ảnh trong dụ ngôn, vườn nho cần được vun trồng trong sự công chính chính là Giáo hội; chúng ta xây dựng hay làm tổn hại Giáo hội tùy thuộc vào những lựa chọn của mình. Nhân dịp này — kỷ niệm tám trăm năm ngày ngài qua đời — tôi muốn nhắc đến một người thợ đã làm việc đầy hiệu quả trong vườn nho của Chúa: Thánh Phanxicô Assisi, người được chính Chúa Giêsu mời gọi hãy tu bổ Giáo hội của Người. Được thôi thúc bởi Đấng Chịu Đóng Đinh, trước hết Phanxicô đã xây dựng cuộc đời mình trên nền tảng là Đức Kitô, chia sẻ sự nghèo khó, niềm vui và những đau khổ của Người, thậm chí lãnh nhận dấu thánh huyền nhiệm trên thân xác. Là con người của sự cầu nguyện sốt sắng và tràn đầy lòng bác ái với mọi người, ngài đã trở thành tấm gương cho các tu sĩ tiên khởi, những người cùng chia sẻ nếp sống khổ hạnh như một điều kiện đích thực để canh tân Giáo hội. Thánh Phanxicô đã tu bổ Giáo hội nhờ đức tin vào Chúa Giêsu, hàn gắn những rạn nứt do bất hòa gây ra bằng chính chứng tá về tình huynh đệ.

Anh chị em thân mến, đặc sủng của Thánh Phanxicô vẫn tiếp tục trổ sinh hoa trái ngay cả ngày nay, sau tám thế kỷ. Điều này được minh chứng không chỉ qua gia đình Phanxicô rộng lớn và đầy sức sống, mà còn qua biết bao ân huệ mà di sản thiêng liêng của ngài mang lại cho dân Chúa. Vì vậy, khi cử hành Năm Thánh Phanxicô, chúng ta hãy kiên trì cầu xin ơn hòa bình và chân thành dấn thân xây dựng sự hòa hợp giữa các dân tộc. Nguyện xin sự chuyển cầu của Đức Maria Rất Thánh, Mẹ của chúng ta, luôn đồng hành cùng chúng ta trong công việc này. Giờ đây, chúng ta hướng về Mẹ, hiệp lòng cùng các tín hữu đang quy tụ tại Đền thánh Pompeii để dâng lời Khẩn nguyện lên Đức Trinh Nữ Mân Côi (*).

Sau Kinh Truyền Tin

Anh chị em thân mến,

Chúa Nhật vừa qua, tại Lourdes, tôi đã mời gọi mọi người lần hạt Mân Côi trong tháng Mười này, với ý nguyện đặc biệt là chấm dứt chiến tranh và xây dựng hòa bình. Các em thiếu nhi là những người đầu tiên hưởng ứng lời mời gọi này và vẫn đang tiếp tục thực hiện: từ ngày 1 đến ngày 7 tháng Mười, tổ chức “Trợ giúp Giáo hội Đau khổ” (Aid to the Church in Need) đang phát động sáng kiến “Một triệu trẻ em lần hạt Mân Côi” vì hòa bình và sự hiệp nhất trên thế giới. Tôi chân thành cảm ơn tất cả các em thiếu nhi đang tham gia vào lời cầu nguyện này tại nhiều nơi trên thế giới. Chúng ta hãy cùng noi gương các em, cầu xin sự chuyển cầu của Đức Trinh Nữ Maria để các dân tộc được giải thoát khỏi tai ương chiến tranh. Đặc biệt, chúng ta hãy cầu nguyện cho Đất Thánh và cho những nạn nhân vô tội của bạo lực.

Trong những ngày tới, nhân dịp kỷ niệm mười năm Tông huấn Amoris Laetitia (Niềm vui Yêu thương), một cuộc gặp gỡ sẽ diễn ra tại Vatican, nơi tôi đã triệu tập các vị đứng đầu các Giáo Hội Công Giáo Đông phương và các Chủ tịch Hội đồng Giám mục trên toàn thế giới. Đây sẽ là thời gian để cùng nhau phân định theo tinh thần hiệp hành, nhằm xác định những bước cần thực hiện để loan báo Tin Mừng trong thời đại ngày nay cho các gia đình và thế hệ trẻ. Tôi xin phó thác công việc này vào lời cầu nguyện của anh chị em, và đặc biệt là vào lời cầu nguyện của các gia đình – những người, với sự trợ giúp của Thiên Chúa, là dấu chỉ của niềm hy vọng và là kho tàng vô giá đối với Giáo hội và xã hội.

Tôi rất vui mừng trước nhiều sáng kiến kỷ niệm 800 năm ngày Thánh Phanxicô Assisi qua đời. Đặc biệt, tôi xin nhắc đến các sự kiện đã diễn ra tại Assisi với sự tham dự của các nhà lãnh đạo cao nhất của Nhà nước Ý. Tôi cũng xin gửi lời chào đến các người chơi vô tuyến nghiệp dư tại Assisi và Foligno, những người đang lan tỏa thông điệp hòa bình của Thánh Phanxicô.

Giờ đây, tôi xin gửi lời chào đến tất cả anh chị em đang hiện diện tại Quảng trường Thánh Phêrô hôm nay.

Tôi xin chào mừng những người tham dự Tuần lễ Quốc tế về Thánh nhạc do Viện Giáo hoàng về Thánh nhạc tổ chức; cũng như các tín hữu đến từ Puente Alto thuộc Santiago, Chile; cùng các giáo viên và học sinh của Trường Gymnasium Sankt Bonaventura ở Dillingen, Đức.

Tôi xin chào các bạn trẻ sắp lãnh nhận Bí tích Thêm sức đến từ Pinerolo; các tín hữu đến từ Fasana Polesine; các bạn trẻ vùng Val Brembana đã đi bộ trên con đường hành hương Via Francigena từ Viterbo đến Rome; Hiệp hội FIABA – tổ chức thúc đẩy các chiến dịch cải thiện khả năng tiếp cận tại những nơi công cộng; nhóm “Những người mẹ mang lại nụ cười” đến từ Taranto; và hiệp hội “Học sinh cùng những vì sao” (Students with Stars) đến từ Lurago d’Erba.

Tôi thân ái chúc lành cho các tín hữu hôm nay sẽ khởi hành từ Quảng trường này để hành hương đến Đền thánh Đức Mẹ Mặc Khải (Our Lady of the Revelation) trên đường Via Laurentina, tiếp nối truyền thống do Đức Giáo Hoàng Piô XII khởi xướng.

Chúc tất cả anh chị em một ngày Chúa nhật an lành.

(*) Kinh Khẩn Cầu Đức Mẹ Pompeii

Lạy Nữ Vương Chiến Thắng uy linh, lạy Đấng Tối Cao cai trị trời đất, Đấng mà khi nghe danh Ngài, các tầng trời hân hoan còn vực thẳm phải run sợ; lạy Nữ Vương Mân Côi vinh hiển, chúng con – những người con sùng kính của Mẹ – đang quy tụ nơi đền thánh Pompeii của Mẹ (trong ngày trọng đại này), xin dâng trọn tâm tình yêu mến và với lòng tin cậy của con cái, xin bày tỏ những nỗi khốn cùng của mình lên Mẹ.

Từ ngai tòa nhân từ nơi Mẹ ngự trị như một Nữ Vương, lạy Mẹ Maria, xin hãy đoái nhìn chúng con, gia đình chúng con, nước Ý, châu Âu và toàn thế giới bằng ánh mắt từ bi. Xin thương xót những nỗi đau buồn và lo âu đang làm đắng cay cuộc đời chúng con. Lạy Mẹ, xin nhìn xem biết bao hiểm nguy về thể xác lẫn linh hồn, biết bao tai ương và thống khổ đang bủa vây lấy chúng con.

Lạy Mẹ, xin cầu xin lòng thương xót của Con Chí Thánh Mẹ cho chúng con và dùng lòng nhân từ để chinh phục trái tim những kẻ tội lỗi. Họ là anh em của chúng con và là con cái của Mẹ; chính họ đã làm cho trái tim Chúa Giêsu hiền lành phải rướm máu và làm đau lòng Mẹ – Đấng có trái tim vô cùng nhạy cảm. Xin hãy tỏ cho mọi người thấy Mẹ chính là Nữ Vương Hòa Bình và Nữ Vương Tha Thứ.

Kính Mừng Maria.

Quả thật, dù là con cái của Mẹ, nhưng chính chúng con là những kẻ đầu tiên đóng đinh Chúa Giêsu bằng tội lỗi của mình và làm tổn thương trái tim Mẹ thêm một lần nữa. Chúng con thú nhận rằng mình đáng phải chịu hình phạt nghiêm khắc, nhưng xin Mẹ nhớ rằng, trên đồi Golgotha, cùng với Máu Thánh, Mẹ đã lãnh nhận di chúc của Đấng Cứu Thế lúc lâm chung – Đấng đã tuyên bố Mẹ là Mẹ của chúng con, là Mẹ của những kẻ tội lỗi.

Vậy nên, với tư cách là Mẹ, Mẹ chính là Đấng Bầu Cử và là Niềm Hy Vọng của chúng con. Và chúng con giơ đôi tay khẩn nguyện hướng về Mẹ, cùng tiếng thở than kêu cầu: "Xin thương xót!" Lạy Mẹ hiền từ, xin thương xót chúng con, linh hồn chúng con, gia đình, họ hàng, bạn bè và những người thân đã khuất của chúng con; đặc biệt xin thương xót cả những kẻ thù nghịch và biết bao người tự nhận là Kitô hữu nhưng lại làm tổn thương Trái Tim đầy yêu thương của Con Mẹ. Hôm nay, chúng con khẩn cầu lòng thương xót cho các dân tộc đang lầm đường lạc lối trên khắp châu Âu và toàn thế giới, để họ biết ăn năn sám hối và trở về với Trái Tim Mẹ.

Kính Mừng Maria.

Xin vui lòng lắng nghe chúng con. Lạy Mẹ Maria! Chúa Giêsu đã đặt vào tay Mẹ mọi kho tàng ân sủng và lòng thương xót của Người. Mẹ ngự trên ngai Nữ Vương bên hữu Con Mẹ, rạng ngời vinh quang bất diệt trên các triều thần thiên quốc. Quyền năng Mẹ bao trùm cả trời đất và muôn loài thụ tạo đều quy phục Mẹ.

Mẹ có quyền năng vô biên nhờ ân sủng, và vì thế Mẹ có thể giúp đỡ chúng con. Nếu Mẹ không muốn giúp—bởi lẽ chúng con là những đứa con vô ơn, chẳng xứng đáng được Mẹ che chở—thì chúng con biết cậy nhờ ai? Trái Tim hiền mẫu của Mẹ hẳn không đành lòng nhìn thấy chúng con, những đứa con của Mẹ, phải hư mất. Hài Nhi đang ngự trên lòng Mẹ và tràng hạt Mân Côi trên tay Mẹ khơi dậy nơi chúng con niềm tin tưởng rằng lời cầu xin sẽ được nhậm lời. Chúng con hoàn toàn tín thác nơi Mẹ, phó thác mình như những đứa trẻ bất lực vào vòng tay của người Mẹ dịu hiền nhất; và trong ngày hôm nay, chúng con mong chờ nơi Mẹ những ân sủng mà chúng con hằng khao khát.

Kính Mừng Maria.

Giờ đây, chúng con xin Mẹ một ân huệ cuối cùng mà Mẹ không thể từ chối (trong ngày trọng đại này): Xin ban cho tất cả chúng con tình yêu bền vững của Mẹ và cách riêng là phép lành hiền mẫu của Mẹ. Chúng con sẽ không rời xa Mẹ cho đến khi được Mẹ chúc lành. Lạy Mẹ Maria, giờ đây xin Mẹ chúc lành cho Đức Thánh Cha của chúng con. Bên cạnh vẻ huy hoàng của triều thiên và những chiến thắng của tràng hạt Mân Côi—nhờ đó Mẹ được tôn xưng là Nữ Vương Chiến Thắng—xin Mẹ ban thêm một chiến thắng nữa: xin cho tôn giáo được khải hoàn và nhân loại được hưởng hòa bình. Xin chúc lành cho các Đức Giám Mục, các linh mục, và đặc biệt là những ai nhiệt thành tôn vinh thánh điện của Mẹ. Sau cùng, xin chúc lành cho tất cả những ai gắn bó với Đền thánh Pompeii của Mẹ, cũng như những ai vun đắp và cổ vũ lòng sùng kính Kinh Mân Côi của Mẹ.

Ôi Tràng Hạt Mân Côi diễm phúc của Đức Mẹ, xiềng xích êm ái nối kết chúng con với Thiên Chúa, mối dây yêu thương gắn kết chúng con với các thiên thần, thành trì cứu độ chống lại những cuộc tấn công của hỏa ngục, bến đỗ an toàn giữa cơn đắm tàu của nhân loại, chúng con sẽ chẳng bao giờ rời xa Mẹ. Mẹ sẽ là niềm an ủi cho chúng con trong giờ phút lâm chung: nụ hôn cuối cùng của cuộc đời chúng con sẽ dành cho Mẹ. Và lời cuối cùng thốt ra từ môi miệng chúng con sẽ là danh thánh êm ái của Mẹ, lạy Nữ Vương Mân Côi Pompeii, lạy Mẹ hiền dấu yêu, lạy Nơi Nương Tựa của các tội nhân, lạy Đấng An Ủi tuyệt vời của những ai sầu khổ. Xin Mẹ được chúc tụng ở khắp mọi nơi, hôm nay và mãi mãi, dưới đất cũng như trên Thiên Đàng. Amen.

Lạy Nữ Vương.

(Nguồn: Kathleen N. Hattrup, The Supplica to Our Lady of Pompeii, đăng ngày 05/05/21 trên tạp chí Aleteia)