BÀI ĐỌC 1: Kn 6:12-16
Bài trích sách Khôn ngoan.
Đức Khôn Ngoan sáng chói, và không hề tàn tạ.
Ai mến chuộng Đức Khôn Ngoan, thì Đức Khôn Ngoan dễ dàng cho chiêm ngưỡng.Ai tìm kiếm Đức Khôn Ngoan, thì Đức Khôn Ngoan cho gặp.
Ai khao khát Đức Khôn Ngoan, thì Đức Khôn Ngoan đi bước trước mà tỏ mình cho biết.
Ai từ sáng sớm đã tìm Đức Khôn Ngoan, thì không phải nhọc nhằn vất vả. Họ sẽ thấy Đức Khôn Ngoan ngồi ngay trước cửa nhà.
Để tâm suy niệm về Đức Khôn Ngoan là đạt được sự minh mẫn toàn hảo. Ai vì Đức Khôn Ngoan mà thức khuya dậy sớm, sẽ mau trút được mọi lo âu. Vì những ai xứng đáng với Đức Khôn Ngoan, thì Đức Khôn Ngoan rảo quanh tìm kiếm. Trên các nẻo đường họ đi, Đức Khôn Ngoan niềm nở xuất hiện. Mỗi khi họ suy tưởng điều gì, Đức Khôn Ngoan đều đến với họ.
Đó là lời Chúa.

BÀI ĐỌC 2 1Tx 4:13-18
Bài trích thư thứ nhất của thánh Phao-lô tông đồ gửi tín hữu Thê-xa-lô-ni-ca.
Thưa anh em, về những ai đã an giấc ngàn thu, chúng tôi không muốn để anh em chẳng hay biết gì, hầu anh em khỏi buồn phiền như những người khác, là những người không có niềm hy vọng. Vì nếu chúng ta tin rằng Đức Giê-su đã chết và đã sống lại, thì chúng ta cũng tin rằng những người đã an giấc trong Đức Giê- su, sẽ được Thiên Chúa đưa về cùng Đức Giê-su. Dựa vào lời của Chúa, chúng tôi nói với anh em điều này, là chúng ta, những người đang sống, những người còn lại vào ngày Chúa quang lâm, chúng ta sẽ chẳng đi trước những người đã an giấc ngàn thu đâu. Vì khi hiệu lệnh ban ra, khi tiếng tổng lãnh thiên thần và tiếng kèn của Thiên Chúa vang lên, thì chính Chúa sẽ từ trời ngự xuống, và những người đã chết trong Đức Ki-tô sẽ sống lại trước tiên; rồi đến chúng ta, là những người đang sống, những người còn lại, chúng ta sẽ được đem đi trên đám mây cùng với họ, để nghênh đón Chúa trên không trung. Như thế, chúng ta sẽ được ở cùng Chúa mãi mãi. Vậy anh em hãy dùng những lời ấy mà an ủi nhau.
Đó là lời Chúa.

TUNG HÔ TIN MỪNG Alleluia. Alleluia. Mt 24:42a,44
Anh em hãy canh thức và hãy sẵn sàng,
vì chính giờ phút anh em không ngờ, thì Con Người sẽ đến.
Alleluia.

TIN MỪNG Mt 25:1-13
Tin mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.
Khi ấy, Đức Giê-su kể cho các môn đệ nghe dụ ngôn này:
“Nước Trời sẽ giống như chuyện mười trinh nữ cầm đèn ra đón chú rể. Trong mười cô đó, thì có năm cô dại và năm cô khôn. Quả vậy, các cô dại mang đèn mà không mang dầu theo. Còn những cô khôn thì vừa mang đèn vừa mang chai dầu theo. Vì chú rể đến chậm, nên các cô thiếp đi, rồi ngủ cả. Nửa đêm, có tiếng la lên: ‘Chú rể kia rồi, ra đón đi!’ Bấy giờ tất cả các trinh nữ ấy đều thức dậy, và sửa soạn đèn. Các cô dại nói với các cô khôn rằng: ‘Xin các chị cho chúng em chút dầu, vì đèn của chúng em sắp tắt rồi!’ Các cô khôn đáp: ‘Sợ không đủ cho chúng em và cho các chị đâu, các chị ra hàng mà mua lấy thì hơn.’ Đang lúc các cô đi mua, thì chú rể tới, và những cô đã sẵn sàng được đi theo chú rể vào dự tiệc cưới. Rồi người ta đóng cửa lại. Sau cùng, mấy trinh nữ kia cũng đến gọi: ‘Thưa Ngài, thưa Ngài! mở cửa cho chúng tôi với!’ Nhưng Người đáp: ‘Tôi bảo thật các cô, tôi không biết các cô là ai cả!’ Vậy anh em hãy canh thức, vì anh em không biết ngày nào, giờ nào.”
Đó là lời Chúa.

 

Theo tin Tòa Thánh, trong ngày thứ hai của chuyến tông du ba nước Nam Mỹ, Đức Leo XIV đã tới Paysandu, cách Montevideo khoảng 375 cây số. Tại đây, ngài đã cử hành Thánh Lễ công cộng đầu tiên trên lãnh thổ Uruguay, tại Công viên Paris London, trước hơn 40,000 tín hữu, gồm cả cac khách hành hương từ các quốc gia lân cận như Ba Tây.

Sau đây là nguyên văn bài giảng trong Thánh Lễ nói trên của ngài, dựa vào bản tiếng Anh của Tòa Thánh:

***

Anh chị em thân mến,

Các bài đọc chúng ta vừa nghe mô tả hình ảnh một người công chính được Chúa giúp đỡ và củng cố, để người ấy có thể thực hiện sứ mạng được trao phó. Trong Thư gửi tín hữu Philipphê, Thánh Phaolô bày tỏ lòng biết ơn đối với sự hỗ trợ của cộng đoàn dành cho công cuộc truyền giáo của ngài; ngài ý thức rằng, trong cảnh nghèo khó, Thiên Chúa chính là gia nghiệp duy nhất của ngài, và sự quan phòng của Thiên Chúa được biểu lộ qua chính những anh chị em mà ngài được sai đến để phục vụ.

Về phần mình, Thánh Vịnh ca ngợi những ai yêu mến luật Chúa và có hành động phù hợp với đức tin của mình. Tương tự như vậy, trong bài Tin Mừng, Chúa Giêsu nhấn mạnh đến hình ảnh người trung tín phục vụ Thiên Chúa, đặt Chúa làm trung tâm cuộc đời mình, và luôn giữ lòng trung thành trong mọi sự được trao phó, dù là việc lớn hay việc nhỏ.

Hôm nay, khi quy tụ tại Paysandú để cử hành Bí tích Thánh Thể — thật vui mừng khi thấy đông đảo thành viên của Giáo hội tại Uruguay cùng sum họp quanh một bàn tiệc, bên cạnh các khách hành hương từ những quốc gia lân cận — Phụng vụ Lời Chúa mời gọi chúng ta nhớ đến biết bao người có đức tin đã đặt chân đến vùng Río de la Plata.

Ngay từ những ngày đầu của công cuộc loan báo Tin Mừng trên lục địa này, họ đã đến nhân danh Chúa để công bố niềm vui lớn lao mà chính họ đã cảm nghiệm được khi gặp gỡ Đức Kitô. Giống như các thiên thần hiện ra với những người chăn chiên (x. Lc 2:10), họ đã hân hoan chia sẻ Tin Mừng, đồng thời thể hiện đức tin của mình qua các việc làm bác ái và thương xót.

Trong dịp kỷ niệm này, chúng ta cũng muốn tưởng nhớ và tạ ơn Thiên Chúa vì cuộc đời và sứ vụ của một người con trên mảnh đất này: Chân phước Jacinto Vera, Giám mục Montevideo. Ngài đã làm chứng tá trung thành cho đức tin mà ngài rao giảng thông qua lòng bác ái quảng đại và sự tận hiến trọn vẹn cho sứ vụ tông đồ. Ngài đã thực thi lòng nhiệt thành mục tử một cách rộng khắp, không quản ngại bất cứ hy sinh nào. Chẳng hạn, ngài thường cưỡi ngựa đi thăm nom người bệnh, bất chấp những khoảng cách xa xôi, hiểm nguy trên đường đi và thời tiết khắc nghiệt. Vị “giám mục gaucho” (giám mục cao bồi) này đã đi khắp chiều dài và chiều rộng của Uruguay đến ba lần, mang đức tin và niềm hy vọng đến cho người dân nơi đây. Trong cuộc bao vây lịch sử tại Paysandú năm 1864, Đức Giám Mục Vera đã đến cư ngụ tại Isla de la Caridad (Đảo Bác Ái), nằm đối diện với thành phố đang bị bao vây, để chăm sóc những người tị nạn và những người bị thương từ cả hai phía. Ngài ở lại đó cho đến khi cuộc bao vây kết thúc, đồng hành cùng dân chúng và nhân danh Thiên Chúa khẩn cầu các bên – vốn là anh em với nhau – hãy ôm lấy nhau trong tình huynh đệ.

Anh chị em thân mến, hôm nay đến lượt chúng ta tiếp nối di sản mà những người gieo hạt Tin Mừng này đã để lại. Chúng ta phải thực hiện điều đó với tâm thế ghi nhớ Lời Chúa: sống công chính, trung thực và trung tín, đồng thời nhận thức rằng thông điệp mà chúng ta rao giảng không phải là của riêng chúng ta. Đó là một kho tàng chúng ta đã lãnh nhận từ Chúa, và chúng ta đang mang kho tàng ấy trong những bình sành dễ vỡ (x. 2 Cr 4:7).

Ba biểu tượng đặc trưng cho vùng đất này có thể giúp chúng ta suy gẫm về kho tàng đức tin mà chúng ta đã lãnh nhận cũng như sứ vụ đang được trao phó cho chúng ta ngày nay. Thứ nhất là cây cầu; thứ hai là những rặng cọ; và thứ ba là thức uống “mate”.

Tại thành phố Paysandú này có Cầu Quốc tế General Artigas, bắc qua sông Uruguay, nối liền hai quốc gia láng giềng. Không khó để hình dung những lợi ích mà một cây cầu mang lại: sự cởi mở, kết nối và trao đổi. Chính vì vậy, việc trở thành những người xây cầu là điều vô cùng quan trọng! Đây chính là ơn gọi mà tất cả chúng ta đều được mời gọi dấn thân: xây dựng những nhịp cầu, củng cố các mối dây liên kết, tạo sự hiệp nhất, giao tiếp và chia sẻ niềm vui đức tin – giống như Chân phước Jacinto Vera đã làm, “dù thuận tiện hay không thuận tiện” (2 Tm 4:2). Hơn nữa, một cây cầu cần có nền móng vững chắc để có thể chống chọi với cả những dòng chảy mạnh nhất. Thật vậy, cũng như một ngôi nhà xây trên đá tảng sẽ đứng vững giữa cơn bão, trong khi ngôi nhà xây trên cát có nguy cơ sụp đổ (x. Mt 7:24-27), thì một cây cầu cũng cần có nền móng thích hợp để chịu được sức mạnh của gió và nước. Mỗi khi đến bên bờ sông và nhìn thấy cây cầu, hãy nhớ rằng biểu tượng này đại diện cho chính chúng ta, nhắc nhở chúng ta về tầm quan trọng của một nền tảng giáo dục Kitô giáo vững chắc.

Chúng ta cần được chuẩn bị kỹ lưỡng để có thể giải trình về đức tin của mình cho bất cứ ai hỏi đến (x. 1 Pr 3:15), và không để bản thân bị cuốn đi bởi “những giáo lý lạ kỳ” (Dt 13:9). Chỉ bằng cách đó, chúng ta mới có thể trở thành những khí cụ của sự hiệp nhất và là sợi dây liên kết của đức ái.

Biểu tượng thứ hai đặc trưng và tô điểm cho vùng đất này chính là những rặng chà là. Sách Thánh Vịnh cho biết: “Người công chính vươn lên như cây chà là” (Tv 92:13). Loài cây này có thể chống chọi với những cơn gió mạnh, sở hữu bộ rễ sâu, vươn thẳng lên bầu trời để đón ánh sáng, và trổ sinh những quả yatay ngọt ngào. Đây là một hình ảnh tuyệt đẹp về cội nguồn của chúng ta cũng như đích đến mà chúng ta được mời gọi hướng tới: đó là cắm rễ sâu trong Đức Kitô, Đấng là Alpha và Omega, là Khởi đầu và Kết thúc cuộc đời chúng ta, để nhờ việc luôn kết hiệp với Người, chúng ta có thể trổ sinh hoa trái tốt lành (x. Ga 15:5).

Đồng thời, chúng ta thấy rằng những cây chà là ở vùng đất này không đứng riêng lẻ mà mọc thành từng cụm; dù có nhiều cây, chúng không hề đơn độc hay tách biệt nhau. Tương tự như vậy, Giáo hội là một cộng đoàn anh chị em cùng cắm rễ sâu và kín múc từ một nguồn chung: Lời Chúa, các bí tích, cầu nguyện và những việc làm bác ái. Các tín hữu cùng nhau ngước mắt lên để ngợi khen Đức Kitô — “Ánh sáng từ chốn cao thẳm” — Đấng soi dẫn những bước chân nhân bản trên con đường hòa bình (x. Lc 1:78-79).

Cuối cùng, chúng ta hãy suy gẫm về một biểu tượng hiện diện trong mọi gia đình tại đất nước này, tại mọi nơi học tập, làm việc, cũng như trong những dịp bạn bè tụ họp. Tôi muốn nói đến trà mate — thức uống đặc trưng của Nam Mỹ, mà ý nghĩa sâu xa của nó chắc hẳn quý vị còn hiểu rõ hơn cả tôi. Chắc hẳn nhiều người trong quý vị đã thưởng thức trà mate trên đường đến tham dự buổi lễ hôm nay và sẽ tiếp tục dùng thức uống này trên đường trở về nhà. Trà mate thậm chí đã xuất hiện cả ở Rôma!

Trà mate là biểu tượng của sự thân tình, tình bạn và sự gặp gỡ. Thức uống này dạy chúng ta biết chia sẻ và gắn kết với nhau, củng cố mối dây liên kết giữa anh chị em. Đó là dấu hiệu của sự chào đón, hòa nhập và những giá trị chung. “Uống trà mate ” là một nghi thức giàu tính biểu tượng, nơi cuộc đối thoại diễn ra mà không cần lời nói, và mỗi chi tiết nhỏ đều mang một ý nghĩa riêng. Tôi cũng nghĩ đến những khoảnh khắc một người thưởng thức trà mate trong sự tĩnh lặng và cầu nguyện. Trong những giây phút cô tịch ấy, biết bao lần quý vị đã dâng lên Thiên Chúa những nỗi lo âu, nhu cầu, cũng như những khát vọng và mong ước sâu thẳm nhất của lòng mình!

Anh chị em thân mến, chúng ta cần suy gẫm về những biểu tượng chung này; chúng mang lại cho chúng ta căn tính và cảm giác thuộc về, nhắc nhở chúng ta về cội nguồn và hướng chúng ta tới tương lai. Đức tin cũng đã gắn liền với đời sống của người dân Uruguay ngay từ thuở sơ khai, và đức tin ấy cần được truyền lại cho các thế hệ tương lai bằng một lòng can đảm đầy sáng tạo. Trong bài Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu nhắc nhở chúng ta về tầm quan trọng của việc trung tín với những ân huệ mà chúng ta đã lãnh nhận: “Ai trung tín trong việc rất nhỏ, thì cũng trung tín trong việc lớn” (Lc 16:10). Nhiều người, như Đức Giám Mục Jacinto Vera, đã sống trọn vẹn những lời này. Trung tín với ơn gọi đã lãnh nhận, họ đã gieo những hạt giống Tin Mừng vào lòng người dân Uruguay. Những hạt giống ấy vẫn đang sống động trong cộng đoàn, nhưng điều thiết yếu là phải tiếp tục tạo ra những điều kiện cần thiết để chúng tăng trưởng và đạt đến tiềm năng trọn vẹn. Điều này bao gồm việc tiếp tục giáo dục đức tin cho trẻ em và người trẻ, đồng hành cùng các gia đình, hỗ trợ người cao tuổi và thực thi các công việc bác ái.

Anh chị em thân mến, tôi khuyến khích anh chị em hãy hăng hái tiếp nối sứ mạng loan báo Tin Mừng. Hãy trở thành những nhịp cầu để nhiều người có thể gặp gỡ Chúa Giêsu. Hãy là một cộng đoàn huynh đệ, nơi mọi người cùng quy tụ, chia sẻ cuộc sống, các dự định, ước mơ và hy vọng, đặc biệt là với những người đang cần giúp đỡ nhất. Hãy là một cộng đoàn cầu nguyện, duy trì cuộc đối thoại không ngừng với Chúa, như một người bạn trò chuyện với người bạn của mình (x. Ga 15:15). Chúa Kitô đang trông cậy vào tất cả anh chị em! Chúa Kitô đang trông cậy vào anh chị em!

Xin Mẹ Thiên Chúa – Đức Mẹ “Ba Mươi Ba Vị” (Our Lady of the Thirty-Three) – che chở anh chị em trên hành trình cuộc đời và luôn dẫn đưa anh chị em đến cuộc gặp gỡ với Con của Mẹ, là Chúa Giêsu.

 

Vào ngày thứ hai trong chuyến công du Nam Mỹ tại Uruguay (ngày 7 tháng 11 năm 2026), Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã thực hiện một loạt sự kiện quan trọng tại Paysandú và Montevideo:

• Ngài đã cử hành một Thánh lễ ngoài trời tại công viên Parque París Londres, thuộc thành phố biên giới Paysandú ở phía tây bắc, với sự tham dự của khoảng 40,000 tín hữu.

• Trong bài giảng, ngài đã ca ngợi "mate" – một loại đồ uống truyền thống của Nam Mỹ – và nhận xét rằng thức uống này "dạy chúng ta cách chia sẻ và gắn kết với nhau"; ngài thậm chí còn nói đùa rằng loại đồ uống này đã xuất hiện tận Rome.

• Ngài thúc giục người Công Giáo tại quốc gia có tư tưởng thế tục cao nhất khu vực Mỹ Latinh này hãy trở thành những "người xây cầu" nối kết đức tin và tình huynh đệ.

• Tiếp nối các chủ đề từ những bài phát biểu trước đó, ngài nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hỗ trợ người bệnh và người cao tuổi để họ có thể "sống trong phẩm giá" và được đồng hành cho đến cuối đời – một thông điệp đưa ra trong bối cảnh các cuộc tranh luận tại địa phương gần đây về vấn đề hỗ trợ tự tử.

• Cuối ngày hôm đó, ngài trở về Montevideo để thăm Casavalle (một khu vực đang đối diện với tình trạng tội phạm và bạo lực băng nhóm cao), ghé thăm Đại học Công Giáo, và chủ trì một buổi canh thức cầu nguyện quy mô lớn dành cho giới trẻ tại sân vận động Centenario.

Sau đây là bản tin của hãng thông tấn Associated Press:

Các ký giả Isabel DeBre và Nicole Winfield của hãng tin Associated Press, ngày 7 tháng 11 năm 2026, đánh đi từ PAYSANDÚ, Uruguay bản tin sau đây:

Hôm thứ Bảy, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã kêu gọi khoảng 40,000 người tại Uruguay hãy xây dựng những nhịp cầu huynh đệ và đức tin. Trong Thánh lễ đầu tiên tại Nam Mỹ, ngài đã dành những lời ca ngợi trà mate — loại thức uống được yêu thích tại khu vực này — đồng thời nỗ lực nâng cao vị thế của Giáo Hội Công Giáo tại quốc gia có tư tưởng thế tục mạnh mẽ nhất khu vực. Đám đông đã đồng thanh hô vang "Olé, olé, olé, olé, Giáo hoàng, Giáo hoàng!" ngay khi chuyên cơ của Đức Giáo Hoàng Leo hạ cánh xuống Paysandú, thành phố nằm ở phía tây Uruguay, giáp biên giới với Argentina. Khi ngài xuất hiện trên chiếc xe chuyên dụng mui trần tại địa điểm cử hành Thánh lễ ở Parque París Londres — một không gian xanh rộng lớn ở rìa phía nam thành phố — đám đông lại reo hò, thổi còi và vẫy những chiếc khăn tay màu vàng. Trong bài giảng của ngài, Đức Giáo Hoàng Leo nhắc nhở các tín hữu rằng đức tin Công Giáo đã "là một phần trong đời sống của người dân Uruguay ngay từ thuở sơ khai, và đức tin ấy cần được truyền lại cho các thế hệ tương lai bằng lòng can đảm đầy sáng tạo!"

Hơn 30,000 người — bao gồm người dân Uruguay cùng nhiều người từ các quốc gia láng giềng là Argentina và Brazil — đã đăng ký trước để tham dự buổi lễ, diễn ra cách thủ đô Montevideo khoảng 375 km (230 dặm). Vatican cho biết hôm thứ Bảy rằng đã có thêm 10.000 người tham dự, bất chấp cơn mưa buổi sáng cùng bầu trời xám xịt và gió lớn. Nhờ vị trí thuận tiện bên bờ sông Uruguay, thành phố này đã được chọn làm nơi tổ chức thánh lễ đầu tiên của Đức Giáo Hoàng Leo trong chuyến tông du ba quốc gia Nam Mỹ – một chuyến đi từng bị đặt dấu hỏi sau khi ngài trải qua ca phẫu thuật ung thư phổi vào ngày 13 tháng 10.

"Ngài là đại diện của Chúa Kitô, nhưng ngài cũng là một con người. Chúng tôi từng không chắc liệu ngài có thể đến được hay không, nhưng ngài đã cố gắng vượt qua vì chúng tôi," bà Soledad Sánchez, 73 tuổi – người đã lái xe từ miền bắc Uruguay đến Paysandú – chia sẻ trong khi đôi mắt đẫm lệ. "Ngài đã đến đây để mang đến thông điệp hòa bình, vì ngài biết thế giới của chúng ta đang rất cần điều đó."

Một chuyến thăm nhằm lan tỏa đức tin Công Giáo

Đức Giáo Hoàng Leo, người đặt chân đến Uruguay vào thứ Sáu, đang kêu gọi người dân tại quốc gia có mức độ thế tục hóa cao nhất Nam Mỹ – với dân số 3.5 triệu người – hãy tìm đến đức tin Công Giáo để có thêm sức mạnh để đối diện với những vấn đề và thách thức hiện nay. Trong bài giảng của ngài, Đức Giáo Hoàng Leo kêu gọi các tín hữu hãy xây dựng những nhịp cầu huynh đệ; ngài nhắc đến cây cầu bắc qua sông Uruguay gần đó – nơi kết nối Uruguay với Argentina – vốn là con đường mà nhiều người hành hương đã đi qua để đến tham dự thánh lễ.

Ngài cũng đề cập đến nghi thức uống trà "mate" – một loại trà thảo mộc có vị đắng mà người Uruguay và các nước láng giềng thường mang theo khắp mọi nơi – như một biểu tượng đầy ý nghĩa về sự đoàn kết và gặp gỡ, đồng thời gợi ý rằng tinh thần này nên được áp dụng vào việc lan tỏa đức tin. "Mate" – một biểu tượng quốc gia được trân trọng tại Paraguay, Argentina và Uruguay – trước hết là một nghi thức chia sẻ. Lá trà được ngâm trong một quả bầu khô khoét rỗng, và thức uống này được thưởng thức qua một chiếc ống hút kim loại gọi là "bombilla". Quả bầu được chuyền tay nhau giữa bạn bè, gia đình, đôi khi cả những người xa lạ, và liên tục được châm thêm nước trong suốt nhiều giờ.

Mọi người cùng uống chung một chiếc ống hút. Theo ước tính của ngành, người Uruguay là những người tiêu thụ "mate" nhiều nhất thế giới, với khoảng 9 kg lá trà khô mỗi người một năm. "Chúng ta phải suy gẫm về những biểu tượng mà chúng ta cùng chia sẻ; chúng mang lại cho chúng ta bản sắc và cảm giác thuộc về, kể cho chúng ta nghe về cội nguồn, đồng thời định hướng cho chúng ta hướng tới tương lai," Đức Leo nói.

Thông điệp đã được truyền tải thành công

"Tôi không phải là người sùng đạo. Nếu không phải vì Đức Giáo Hoàng, tôi sẽ chẳng bao giờ đi dự Thánh lễ, nhưng ngài đã khiến tôi bất ngờ. Ngài làm cho buổi lễ trở nên lôi cuốn thông qua cách nói về những điều mà tất cả chúng ta đều có chung, chẳng hạn như thói quen uống trà mate," Jorge Monzón, 64 tuổi, đến từ Paysandú, chia sẻ. "Cá nhân tôi cảm nhận được một sự kết nối sâu sắc." Vào cuối ngày thứ Bảy, Đức Giáo Hoàng dự kiến sẽ nhấn mạnh cam kết của Giáo hội trong việc hỗ trợ người dân Uruguay thông qua chuyến thăm một khu phố ở Montevideo – nơi đang phải đối diện với vấn nạn buôn bán ma túy và bạo lực băng nhóm. Tại đây, Giáo hội đang phối hợp cùng chính quyền địa phương để xây dựng nhà ở và triển khai các chương trình cai nghiện. Sự kiện cuối cùng trong ngày thứ Bảy – một buổi canh thức cầu nguyện tại Sân vận động Centenario ở Montevideo – được kỳ vọng sẽ truyền tải mạnh mẽ lời kêu gọi từ bỏ thái độ thờ ơ với tôn giáo và đón nhận đức tin.

Người Argentina đổ xô qua biên giới để gặp Giáo hoàng

Nằm ở phía tây Uruguay, ngay bên kia cây cầu nối với thành phố Colón (Argentina), Paysandú trở thành điểm đến thuận tiện hơn cả đối với nhiều người Argentina – thậm chí còn dễ tiếp cận hơn các địa điểm trong hành trình của Đức Giáo Hoàng Leo tại Argentina (điểm dừng chân tiếp theo sau Uruguay). Tại Argentina, Đức Giáo Hoàng sẽ ghé thăm Buenos Aires, Luján và Córdoba trước khi lên đường đến Peru – quê hương thứ hai của ngài và cũng là chặng dừng chân cuối cùng trong chuyến tông du này. "Argentina là một quốc gia sùng đạo hơn nhiều so với Uruguay, và mọi người đều mong muốn có mặt tại đây để chứng kiến một sự kiện mang tính lịch sử," Luciana Lobato, một đại lý du lịch 20 tuổi người Argentina – người đã tổ chức các chuyến xe đưa 180 người hành hương từ bên kia biên giới đến đây – cho biết. Một số người trẻ Công Giáo tham gia các nhóm giáo xứ địa phương hy vọng rằng hình ảnh một vị Giáo hoàng thu hút đông đảo đám đông sẽ thay đổi cái nhìn về Uruguay – một quốc gia vốn thường bị coi là thờ ơ với tôn giáo. "Thực tế ở thị trấn của tôi cho thấy có rất nhiều người trẻ thực sự quan tâm đến tôn giáo; họ đang nỗ lực tìm kiếm ý nghĩa cuộc sống và sự gắn kết cộng đồng trong những thời điểm khó khăn," Teresa Sabellini, 18 tuổi, đến từ Paysandú, chia sẻ. "Và giờ hãy nhìn quanh đây mà xem. Nơi này chật kín người," cô nói thêm.

Việc Đức Leo nhắc đến những "cây cầu" trong bài giảng của mình đã gây ấn tượng mạnh với Laiana Córdoba, người đã lái xe suốt 20 giờ và vượt biên giới từ Cascavel, miền nam Brazil, để đến lắng nghe. Cô chia sẻ: "Chúng tôi hiểu điều đó; làm hàng xóm không chỉ đơn thuần là chia sẻ một đường biên giới. Nó còn có nghĩa là tìm cách kết nối, mở ra những con đường dẫn đến với nhau". Tuy nhiên, bản thân thành phố Paysandú lại đón chào vị giáo hoàng một cách khá lặng lẽ, tựa như một ngày cuối tuần bình thường; đường phố hầu như không có trang trí, và chỉ một vài ngôi nhà treo cờ Vatican. Một số người trẻ tham dự sự kiện hôm thứ Bảy cho biết, giọng điệu nhân bản của Đức Leo cùng sự chú trọng vào việc quan tâm đến những người dễ bị tổn thương đã tạo được sự đồng cảm không chỉ với các tín hữu, mà còn với cả những người khác trong một xã hội thế tục, giữa lúc mọi người đang phải đối diện với một thế giới đầy biến động. Santiago Biglieri, 18 tuổi, một người Colombia đang sống tại Uruguay, bày tỏ: "Tôi không tự coi mình là người có tôn giáo, nhưng tôi quý vị giáo hoàng này. Ngài mang đến một thông điệp thực sự tốt đẹp cho nhân loại. Ngay cả với những người không có đức tin, họ vẫn có thể rút ra được điều gì đó từ những tư tưởng của ngài".

 

Camille Dalmas thuộc I.Media, trong bản tin ngày 26/11/2026, cho biết: Trong một thông điệp video được trình chiếu vào ngày 5 tháng 11 năm 2026 tại một hội nghị ở Rome — sự kiện kỷ niệm 100 năm ngày tấn phong các giám mục người Trung Quốc đầu tiên trong thời hiện đại — Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã kêu gọi xây dựng một Giáo hội tại Trung Quốc vừa bén rễ sâu sắc trong văn hóa bản địa, vừa duy trì sự hiệp nhất với Rome. Đây là bài phát biểu đầu tiên mà Đức Giáo Hoàng dành riêng cho Giáo Hội Công Giáo tại Trung Quốc kể từ khi ngài đắc cử.

Hội nghị này, do Đức Hồng Y Quốc vụ khanh Pietro Parolin — viên chức cấp cao thứ hai của Vatican — khai mạc, đánh dấu cột mốc 100 năm kể từ khi Đức Giáo Hoàng Pi-ô XI tấn phong sáu vị giám mục người Trung Quốc vào ngày 28 tháng 10 năm 1926. Khi đó, các vị này đã thực hiện chuyến hải trình dài từ Thượng Hải đến Rome để lãnh nhận chức giám mục tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô.

Tại lối vào hội trường thuộc Đại học Giáo hoàng Urbaniana vào thứ Năm, Đức Hồng Y Parolin đã chào đón hai vị giám mục từ Trung Quốc đến tham dự sự kiện: Đức Tổng Giám Mục Giuse Lý Sơn (Joseph Li Shan) của Bắc Kinh, chủ tịch Hội Công Giáo Yêu nước Trung Quốc — một tổ chức trực thuộc Đảng Cộng sản có nhiệm vụ giám sát Công Giáo tại Trung Quốc; và Đức Giám Mục Inhaxiô Đinh Tổ Diêu (Ignatius Ding Zuyao) của Hải Môn, người mới được bổ nhiệm gần đây.

Khoảng 100 người đã tham dự buổi gặp mặt, trong đó có Đức Hồng Y Stephen Chow, Giám mục Hồng Kông, và Đức Hồng Y Lazarus You Heung-sik từ Hàn Quốc, Bộ trưởng Bộ Giáo sĩ. Ngay khi bắt đầu hội nghị — được tổ chức dưới sự bảo trợ của Bộ Loan báo Tin Mừng — ban tổ chức thông báo rằng Đức Giáo Hoàng đã gửi một thông điệp video, sau đó thông điệp này được trình chiếu trên một màn hình lớn.

Sự cởi mở của Giáo hội đối với các nền văn hóa khác nhau

Trong bài phát biểu của mình, Đức Giáo Hoàng đã mô tả việc thụ phong sáu vị giám mục cách đây một thế kỷ là “một sự kiện có ý nghĩa trọng đại, không chỉ đối với hành trình của Giáo Hội Công Giáo tại Trung Quốc mà còn đối với toàn thể Giáo hội hoàn vũ”. Từ sự kiện lịch sử này, ngài nhấn mạnh tầm quan trọng của tiến trình hội nhập văn hóa (inculturation) và sự hiệp thông giữa các giám mục với Rôma.

Đức Thánh Cha nhắc lại lời dạy của Đức Giáo Hoàng Bênêđictô XV trong tông thư Maximum illud năm 1919 rằng: “Công cuộc truyền giáo của Giáo hội không thể bị đánh đồng với các tiến trình thực dân hóa hay việc xuất khẩu các tư tưởng hoặc mô hình văn hóa”. Ngài giải thích rằng đức tin Kitô giáo “ôm trọn những khác biệt, tiếp nhận các đặc điểm riêng của từng cá nhân và dân tộc ở bất cứ nơi nào có thể, với một tầm nhìn bao quát”.

Trong khi Giáo hội “sống giữa các dân tộc bằng tình hữu nghị và sự cảm thông đối với những hy vọng cũng như khát vọng cao đẹp của họ”, vị Giáo hoàng thứ 267 cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của sự hiệp thông giữa các giám mục trên khắp thế giới với Đấng kế vị Thánh Phêrô, cũng như với các giám mục anh em khác.

Ngài mô tả sự hiệp nhất này là “một dấu chỉ tốt đẹp, được trao ban cách tự do, mang lại niềm an ủi, là một mối dây giải thoát, một sự gần gũi khơi dậy niềm tin tưởng”. Ngài cũng nhấn mạnh “tính độc đáo của Giáo hội so với tất cả các hệ thống và tổ chức xã hội, chính trị khác”.

Sự hiệp thông với Giám mục Rôma

Để củng cố cho những nhận định của mình, Đức Giáo Hoàng tiếp tục dẫn lời Đức Bênêđictô XVI, vị đã viết rằng Giáo Hội Công Giáo tại Trung Quốc “chưa bao giờ thiếu vắng sự phục vụ của các vị mục tử hợp pháp, những người đã gìn giữ trọn vẹn sự kế thừa tông truyền”. Ngài cũng nhắc đến thông điệp của Đức Giáo Hoàng Phanxicô, trong đó nhấn mạnh đến “sự hiệp thông với Giám mục Rôma” của người Công Giáo Trung Quốc.

Kết lại, Đức Giáo Hoàng nhắc nhớ rằng hành trình của sáu vị giám mục Trung Quốc năm xưa đã “khơi dậy niềm vui và niềm tự hào trong lòng biết bao đồng bào của các ngài, đồng thời đẩy lùi sự ngờ vực, nghi kỵ và thù địch vào quên lãng”.

Trong một thế giới “đang bị xâu xé bởi các xung đột và chìm trong khói lửa chiến tranh”, ngài mời gọi mọi người cùng cầu nguyện để trước mọi hiểm nguy, “Chúa có thể gìn giữ kho tàng hiệp thông trong Giáo hội”. Kể từ khi thỏa thuận năm 2018 giữa Trung Quốc và Tòa Thánh về việc bổ nhiệm các giám mục được ký kết, đã có 21 vị giám mục được bổ nhiệm theo khuôn khổ của thỏa thuận này, trong đó có bảy vị do Giáo hoàng Phanxicô bổ nhiệm.

 

Thất bại của ông Trump trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đặt ra một câu hỏi khó chịu: liệu người Mỹ bác bỏ “chủ nghĩa Trump” (Trumpism) hay chỉ đơn thuần là phản đối giá nhiên liệu tăng cao? Và thực sự “sống làm người” – sống theo tình yêu vị tha của Chúa Kitô – có ý nghĩa như thế nào?

William J. Grimm, trong mục Global Catholic của hãng tin UCA News, ngày 6 tháng 11 năm 2026, viết: Mẹ tôi luôn rất tận tâm với việc đi bỏ phiếu trong mọi cuộc bầu cử. Dù ốm đau hay khỏe mạnh, dù mưa hay nắng, mẹ tôi vẫn luôn đến điểm bỏ phiếu tại địa phương để thực hiện quyền công dân của mình.

Có lần mẹ kể rằng trong suốt những năm tháng đi bầu, bà chỉ thực sự bỏ phiếu ủng hộ một ứng cử viên duy nhất: Harry Truman trong cuộc bầu cử tổng thống năm 1948. Trong tất cả các cuộc bầu cử khác, lá phiếu của bà thực chất là lá phiếu chống lại một hoặc nhiều ứng cử viên, qua đó gián tiếp ủng hộ đối thủ của họ.

Trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3 tháng 11, khi vận động cho các ứng cử viên ủng hộ mình, Tổng thống Donald Trump đã nói với cử tri rằng họ nên bỏ phiếu như thể chính ông đang có tên trên lá phiếu vậy.

Tôi đã làm đúng như thế, và lá phiếu của tôi là một trong rất nhiều lá phiếu góp phần thay thế vị nghị sĩ Đảng Cộng hòa từng đại diện cho khu vực bầu cử của tôi suốt nhiều năm. Tôi bỏ phiếu với suy nghĩ rằng Donald Trump chính là hình mẫu tiêu biểu cho đảng của ông ấy, và tôi đã bỏ phiếu chống lại đảng đó. Vị nghị sĩ mất ghế kia, xét theo một khía cạnh nào đó, chỉ là một “nạn nhân ngoài ý muốn” (collateral damage).

Rõ ràng là đã có đủ số người bỏ phiếu giống như tôi, khiến đảng mà ông Trump coi như “tài sản riêng” của mình phải chịu thất bại nặng nề trong một sự kiện được mô tả là “cơn sóng thần màu xanh” – màu xanh là màu đại diện cho Đảng Dân chủ trên các biểu đồ và bản đồ, đối lập với màu đỏ của Đảng Cộng hòa.

Tất nhiên, những người phản đối vị tổng thống đang vô cùng hân hoan, trong khi những người ủng hộ ông thì đang rơi vào cảnh “khóc lóc và nghiến răng”.

Khi tìm kiếm nguyên nhân dẫn đến sự sụp đổ này, một quan điểm chung đang dần hình thành: đó là do giá nhiên liệu tăng cao, hệ quả từ việc eo biển Hormuz bị đóng cửa khi Iran đáp trả cuộc chiến mà ông Trump phát động nhắm vào quốc gia này. Không chỉ chi phí đổ đầy bình xăng cho phương tiện cá nhân tăng lên, mà giá cả của mọi loại hàng hóa được vận chuyển bằng xe tải, tàu hỏa, tàu thủy hay máy bay cũng đều leo thang.

Thật đáng buồn khi phải đợi đến lúc giá nhiên liệu tăng cao thì tình thế mới bắt đầu xoay chuyển theo hướng bất lợi cho Đảng Cộng hòa.

Những cá nhân bị kết tội tấn công bạo lực nhằm ngăn cản quá trình xác nhận đại cử tri tại Điện Capitol – một cuộc tấn công vào hệ thống dân chủ quốc gia mà mức độ nghiêm trọng chỉ đứng sau cuộc Nội chiến giai đoạn 1861–1865 – đã được ông Trump ân xá.

Hàng trăm nghìn, thậm chí có thể hơn một triệu người – những người có cuộc sống phụ thuộc vào các chương trình viện trợ nước ngoài của Mỹ – đã thiệt mạng do các chương trình này bị cắt giảm đột ngột mà không có kế hoạch trước. Các chương trình hỗ trợ người nghèo trong nước cũng bị thu hẹp hoặc xóa bỏ hoàn toàn.

Bản thân ông Trump là một tội phạm bị kết án; ông đã bị bồi thẩm đoàn tuyên phạm 34 tội danh. Trong một vụ kiện dân sự, ông cũng bị xác định là kẻ có hành vi tấn công tình dục.

Ông đã bổ nhiệm những người bất tài vào các vị trí lãnh đạo các cơ quan chính phủ, với tiêu chuẩn duy nhất là sự sùng bái dành cho cá nhân ông.

Các quy định bảo vệ môi trường đã bị loại bỏ – đôi khi là bất hợp pháp – nhằm mang lại lợi ích cho những người bạn giàu có và những người ủng hộ vị tổng thống này. Một phần trong sự ủng hộ đó thậm chí còn bao gồm cả hành vi hối lộ trắng trợn.

Các đối tác quốc tế bị đẩy ra xa, trong khi những thế lực chống lại nền dân chủ và nhân quyền lại được chào đón nồng nhiệt.

Danh sách các vấn đề này còn kéo dài mãi. Và chẳng khó khăn gì để tìm ra chúng, bởi chúng chưa bao giờ bị che giấu. Tất cả những điều này, và hơn thế nữa, luôn hiển hiện trước công chúng từ trước đến nay.

Vậy mà, phần lớn công chúng Mỹ lại chọn cách phớt lờ. Ngay cả các nhà lãnh đạo giáo hội cũng chọn cách im lặng trước những băn khoăn, trăn trở của chính họ.

Các giám mục Công Giáo – những người từng đe dọa rút phép thông công đối với các quan chức không tuân theo chỉ thị của giáo hội về vấn đề phá thai – giờ đây hầu như chỉ dám thì thầm hoặc lẩm bẩm phản đối, ngay cả khi hàng triệu tín đồ Công Giáo Mỹ đang phải sống trong nỗi sợ hãi trước một lực lượng bán quân sự có thể tách họ khỏi gia đình, nhà cửa và sinh kế chỉ vì màu da của họ.

Chủ nghĩa Trump (Trumpism) đánh vào tư lợi của nhiều người – dù rằng tư lợi đó thường là những suy nghĩ sai lầm, mang tính phân biệt chủng tộc, ảo tưởng hoặc thiếu hiểu biết.

Nhiều công dân đã lên tiếng phản đối, nỗ lực đánh thức những người xung quanh và tìm cách giúp đỡ các nạn nhân. Các cuộc biểu tình “Không Vua” (No Kings) cho thấy hàng triệu người đã vô cùng bàng hoàng trước những gì đang xảy ra với đất nước mình.

Thế nhưng, phải đợi đến khi giá xăng dầu tăng cao kỷ lục, người dân mới thực sự thức tỉnh để thốt lên rằng: “Đủ rồi!” Liệu cử tri đã khước từ chủ nghĩa Trump (Trumpism), hay họ chỉ đơn thuần phản đối cái giá phải trả cho nhiên liệu?

Chừng nào chưa bị ảnh hưởng trực tiếp, nhiều người Mỹ vẫn chọn cách nhắm mắt làm ngơ trước những gì đang xảy ra với người khác — và thậm chí với chính bản thân họ — dưới danh nghĩa của chính họ.

Giờ đây, chính sự ích kỷ từng bao che cho Trump và những kẻ đồng hội đồng thuyền với ông ta, nay lại quay sang chống lại họ.

Bất chấp kết quả bầu cử cùng nỗ lực của nhiều người trong suốt thời gian qua nhằm kêu gọi quốc gia hướng tới một cách tiếp cận nhân bản hơn, trung thực hơn và sáng suốt hơn đối với các thách thức trong nước cũng như quốc tế, nước Mỹ vẫn là một “đầm lầy” của chủ nghĩa cá nhân vị kỷ.

Nếu một Quốc hội mới có thể xoa dịu phần nào những vấn đề mà chúng ta đã để mặc cho ngày càng trầm trọng hơn, thì liệu có khả năng nào các “Mối phúc thật” (Beatitudes) sẽ trở thành chuẩn mực mới cho hành vi chính trị hay không?

Gần đây tôi biết được rằng người Hy Lạp cổ đại có một từ, anthropeuesthai — một động từ mang nghĩa là “thực hiện hành vi làm người” hay “sống đúng nghĩa con người”.

Tôi không rõ những hàm ý hay sắc thái cụ thể của từ ngữ Hy Lạp cổ này là gì, nhưng nếu ngày nay trong tiếng Anh chúng ta có một động từ tương đương là “to humanate” (tạm dịch: “sống làm người”) thì sao nhỉ? Tôi “sống làm người”. Bạn “sống làm người”. Anh ấy hay cô ấy “sống làm người”, và cứ thế tiếp diễn.

Đức Giáo Hoàng Lêô đã ban hành một thông điệp về chủ đề này, mang tên Magnifica Humanitas — “nhân tính cao đẹp”. Tựa đề này mang đến một cách diễn giải đầy khích lệ về ý nghĩa của việc “sống làm người” trong thời đại ngày nay.

Vậy, “sống làm người” trông như thế nào? Đã từng có một hình mẫu hoàn hảo trong việc “sống làm người”, đó chính là Đấng Nhập Thể – Chúa Giêsu Kitô. Cách duy nhất để hoàn thiện bản thân là noi gương sự vị tha, đức tin và tình yêu của Người, bởi Người vừa là tấm gương, vừa là nguồn sức mạnh giúp con người đạt đến sự trọn vẹn trong việc “sống làm người”. Như vậy, từ đồng nghĩa với “sống làm người” chính là “yêu thương”.

Xét trên phương diện loài, chúng ta – những thực thể đang “sống làm người” – thoạt nhìn chẳng có mấy lý do để tự hào. Chúng ta gian lận, trộm cắp, giết chóc, phản bội, gây tổn thương cho nhau về mặt thể xác, cảm xúc và thậm chí là cả tâm hồn. Chúng ta gây chiến tranh. Chúng ta làm ô nhiễm không khí và nguồn nước – những yếu tố thiết yếu cho sự sống. Chúng ta gây ra những tổn hại không thể cứu vãn cho hành tinh quê hương mình. Chúng ta mải mê chạy theo sự giàu sang, tiện nghi và danh vọng, trong khi phớt lờ – hoặc thậm chí trực tiếp gây ra – nỗi khổ đau cho biết bao người khác. Chúng ta tự gọi mình là Homo sapiens (con người khôn ngoan), nhưng thực tế, chúng ta lại thường tỏ ra vô cùng ngu ngốc và thiển cận.

Ngay cả như các cá nhân, chúng ta cũng chẳng phải là những người “sống làm người” khéo léo. Bản thân tôi thường không biết trân trọng cuộc sống mà mình đã được ban tặng. Tôi lợi dụng và ngược đãi những người xung quanh. Tôi lãng phí món quà quý giá là thời gian – bối cảnh mà trong đó tôi đang tồn tại.

Bất cứ động từ nào cũng có thể được thực hiện theo cách tốt hoặc xấu, và rõ ràng là cách chúng ta “sống làm người” không phải lúc nào cũng tốt đẹp.

Hoa Kỳ không phải là quốc gia duy nhất đang phải chịu hệ lụy từ việc “sống làm người” một cách tồi tệ – hay nói cách khác, là thiếu đi tình yêu thương. Không một dân tộc, quốc gia hay cá nhân nào là một hình mẫu nhân tính hoàn hảo.

Nhìn chung, chúng ta thậm chí còn chẳng làm tốt việc thể hiện nhân tính; dù trong những khoảnh khắc tốt đẹp nhất, chúng ta vẫn mong muốn mình có thể làm được như vậy, thậm chí còn nỗ lực đấu tranh chống lại những khuynh hướng phi nhân tính nơi chính mình.

“Vì tôi không làm điều thiện mình muốn, mà lại làm điều ác mình không muốn… Khốn nạn cho tôi! Ai sẽ giải thoát tôi khỏi thân xác phải chết này? Tạ ơn Thiên Chúa, nhờ Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta!” (Rôma 7:19, 24-25)

Nếu nỗi đau khi phải trả tiền xăng dầu thức tỉnh chúng ta, giúp ta nhận ra sự ích kỷ của bản thân và cảnh báo ta về mối nguy hại của việc đánh mất nhân tính, thì điều đó có thể dẫn đưa mọi người đến với thông điệp của Giáo hội về một hình mẫu nhân tính hoàn hảo — một lời giải đáp không chỉ cho các vấn đề chính trị, mà còn cho nhiều vấn đề khác nữa.

 

Ngày thứ hai trong chuyến tông du Uruguay của Đức Thánh Cha Lêô XIV đã bắt đầu lúc 08:25 với chuyến bay từ Sân bay Quốc tế Montevideo-Carrasco đến Paysandú

Lúc 09:10, Đức Thánh Cha đã đến phi trường quốc tế Paysandú, thường được gọi là phi trường "Chuẩn tướng phi công Tydeo Larre Borges".

Lúc 10g, ngài đã cử hành thánh lễ tại "Parque París Londres"

Trong bài giảng thánh lễ, Đức Thánh Cha nói:

Anh chị em thân mến,

Những đoạn Kinh Thánh chúng ta vừa nghe mô tả hình ảnh một người công chính được Chúa giúp đỡ và củng cố để ông có thể hoàn thành sứ mệnh được giao phó. Trong Thư gửi tín hữu Philipphê, Thánh Phaolô bày tỏ lòng biết ơn đối với sự hỗ trợ của cộng đồng dành cho công cuộc truyền giáo của ngài, ý thức rằng, trong sự nghèo khó của mình, Thiên Chúa là của cải duy nhất của ngài và sự quan phòng của Thiên Chúa được biểu lộ qua anh chị em mà ngài được sai đến.

Về phần mình, Thánh vịnh gọi những người yêu mến luật pháp của Chúa và có việc làm phù hợp với đức tin của họ là những người được chúc lành. Tương tự, trong Phúc Âm, Chúa Giêsu nhấn mạnh người lương thiện phục vụ Chúa và đặt Chúa làm trung tâm cuộc sống mình, trung thành trong mọi việc được giao phó cho mình, dù lớn hay nhỏ.

Hôm nay, khi chúng ta quy tụ tại Paysandú để cử hành Thánh Thể — vui mừng khi thấy rất nhiều thành viên của Giáo hội Uruguay cùng quy tụ quanh một bàn thờ, cùng với những người hành hương từ các nước láng giềng — Phụng vụ Lời Chúa mời gọi chúng ta nhớ lại sự hiện diện của rất nhiều người có đức tin đã đến vùng Río de la Plata. Từ những ngày đầu của công cuộc truyền giáo trên lục địa này, họ đã đến nhân danh Chúa để loan báo niềm vui lớn lao mà chính họ đã trải nghiệm khi gặp gỡ Chúa Kitô. Giống như các thiên thần hiện ra với các mục tử (xem Lc 2:10), họ hân hoan chia sẻ Tin Mừng, bày tỏ đức tin của mình qua các việc làm bác ái và thương xót.

Trong dịp lễ này, chúng ta cũng muốn tưởng nhớ và tạ ơn Chúa về cuộc đời và sứ vụ của một người con của đất nước này: đó là Chân phước Jacinto Vera, Giám mục Montevideo, người đã làm chứng trung thành cho đức tin mà ngài rao giảng qua lòng bác ái quảng đại và sự tận hiến trọn vẹn cho sứ mệnh tông đồ. Ngài đã thể hiện lòng nhiệt thành mục vụ rộng khắp, không tiếc bất cứ hy sinh nào. Ví dụ, ngài thường xuyên cưỡi ngựa đi thăm hỏi người bệnh, bất chấp khoảng cách xa xôi, những nguy hiểm của cuộc hành trình và thời tiết khắc nghiệt. Vị "giám mục gaucho" đã đi khắp Uruguay ba lần, mang đức tin và hy vọng đến cho người dân nơi đây. Trong cuộc vây hãm Paysandú lịch sử năm 1864, Giám mục Vera đã cư trú trên đảo Isla de la Caridad, đối diện với thành phố bị vây hãm, để chăm sóc những người tị nạn và bị thương ở cả hai phía. Ngài ở lại đó cho đến khi cuộc vây hãm kết thúc, đồng hành cùng giáo dân và cầu nguyện nhân danh Chúa cho hai đội quân anh em ôm lấy nhau trong tình yêu thương huynh đệ.

Kính thưa anh chị em, hôm nay đến lượt chúng ta tiếp tục di sản mà những người gieo hạt giống Tin Mừng đã để lại cho chúng ta. Chúng ta phải làm điều đó trong khi ghi nhớ lời Chúa: với sự công chính, trung thực và trung tín, nhận thức rằng sứ điệp mà chúng ta rao giảng không thuộc về chúng ta. Đó là một kho báu mà chúng ta đã nhận được từ Chúa, và chúng ta mang nó trong những bình đất sét (xem 2 Cr 4:7).

Ba biểu tượng đặc trưng cho vùng đất này có thể giúp chúng ta suy ngẫm về kho tàng đức tin mà chúng ta đã nhận được và sứ mệnh được giao phó cho chúng ta. Thứ nhất là cây cầu; thứ hai là những rặng cọ; và thứ ba là thức uống mate.

Tại thành phố Paysandú này có cây cầu quốc tế General Artigas bắc qua sông Uruguay, nối liền hai quốc gia láng giềng. Không khó để hình dung những lợi ích mà một cây cầu mang lại như sự cởi mở, giao tiếp và trao đổi. Đó là lý do tại sao việc xây dựng cầu lại quan trọng đến vậy! Đây là ơn gọi mà tất cả chúng ta đều được kêu gọi: xây dựng cầu, củng cố mối liên kết, đoàn kết, giao tiếp và chia sẻ niềm vui đức tin, như Chân phước Jacinto Vera đã làm, "bất kể thời điểm thuận lợi hay không thuận lợi" (2 Tim 4:2).

Hơn nữa, một cây cầu cần có nền móng vững chắc nếu muốn chịu được cả những dòng chảy mạnh nhất. Thật vậy, giống như một ngôi nhà xây trên đá sẽ đứng vững giữa cơn bão, trong khi một ngôi nhà xây trên cát có nguy cơ sụp đổ (xem Mt 7:24-27), thì một cây cầu cũng cần có nền móng thích hợp để chịu được sức mạnh của gió và nước. Mỗi khi anh chị em xuống bờ sông và nhìn thấy cây cầu, hãy nhớ rằng biểu tượng này đại diện cho chúng ta và nhắc nhở chúng ta về tầm quan trọng của một nền tảng Kitô giáo vững chắc. Chúng ta cần phải chuẩn bị tốt để giải thích về đức tin của mình cho bất cứ ai hỏi (xem 1 Pet 3:15) và không để mình bị cuốn theo "mọi thứ giáo lý lạ lẫm" (Dt 13:9). Chỉ bằng cách này, chúng ta mới có thể trở thành những công cụ của sự hiệp nhất và những mối dây bác ái.

Biểu tượng thứ hai đặc trưng và tô điểm cho vùng đất này là những rặng cọ. Sách Thánh Vịnh cho chúng ta biết rằng "người công chính thịnh vượng như cây cọ" (Tv 92:12). Cây này có thể chịu được gió mạnh, có rễ sâu, vươn thẳng lên trời tìm kiếm ánh sáng và cho ra quả yatay ngọt ngào. Đây là một hình ảnh đẹp về nguồn gốc của chúng ta và vận mệnh mà chúng ta được kêu gọi: bén rễ trong Chúa Kitô, Anpha và Ômega, Khởi đầu và Kết thúc của cuộc đời chúng ta, để, nhờ luôn hiệp nhất với Ngài, chúng ta có thể sinh trái tốt lành (xem Ga 15:5).

Đồng thời, chúng ta nhận thấy rằng những cây cọ trong vùng này không mọc riêng lẻ mà tạo thành từng cụm; có rất nhiều cây, nhưng chúng không hề đơn độc hay cách xa nhau. Tương tự như vậy, Giáo hội là một cộng đồng anh chị em cùng nhau bén rễ và múc nước từ một nguồn chung: Lời Chúa, các bí tích, cầu nguyện và các việc bác ái. Cùng nhau, các tín hữu hướng mắt ngợi khen Chúa Kitô — bình minh từ trên cao, ánh sáng của Ngài dẫn dắt bước chân nhân loại trên con đường bình an (xem Lc 1:78-79).

Cuối cùng, chúng ta hãy cùng xem xét một biểu tượng có mặt trong mọi gia đình ở đất nước này, trong mọi nơi học tập và làm việc, và trong mọi cuộc tụ họp bạn bè. Tôi đang nói đến mate, thức uống đặc trưng của Nam Mỹ, mà ý nghĩa sâu sắc của nó các bạn có thể giải thích rõ hơn tôi. Chắc chắn, nhiều người trong số các bạn đã thưởng thức mate trên đường đến buổi lễ hôm nay và sẽ lại thưởng thức trên đường về nhà. Mate thậm chí đã đến cả Rôma!

Trà Mate là biểu tượng của sự quen thuộc, tình bạn và cuộc gặp gỡ. Nó dạy chúng ta biết chia sẻ và ở bên nhau, củng cố những mối dây liên kết chúng ta như anh chị em. Đó là biểu tượng của sự chào đón, hòa nhập và những giá trị chung. "Uống trà Mate" là một nghi thức giàu tính biểu tượng, trong đó cuộc đối thoại diễn ra không cần lời nói và mỗi chi tiết đều mang ý nghĩa riêng. Tôi cũng nghĩ đến những khoảnh khắc khi người ta uống trà Mate một mình, trong im lặng và thành kính. Trong những khoảnh khắc cô đơn ấy, biết bao nhiêu người trong các bạn đã phó thác cho Chúa những lo lắng và nhu cầu, những ước muốn và khát vọng sâu thẳm nhất của mình!

Anh chị em thân mến,

Chúng ta cần suy ngẫm về những biểu tượng mà chúng ta cùng chia sẻ, những biểu tượng mang lại cho chúng ta bản sắc và ý thức thuộc về, những biểu tượng nói với chúng ta về nguồn gốc và hướng chúng ta đến tương lai. Đức tin cũng là một phần trong cuộc sống của người dân Uruguay từ những ngày đầu tiên, và nó cần được truyền lại cho các thế hệ tương lai với lòng dũng cảm sáng tạo.

Trong bài Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu nhắc nhở chúng ta về tầm quan trọng của việc trung thành với những ơn lành đã nhận: "Ai trung thành trong việc nhỏ thì cũng trung thành trong việc lớn" (Lc 16:10). Nhiều người nam và nữ, như Đức Cha Jacinto Vera, đã sống theo những lời này. Trung thành với ơn gọi đã nhận, họ đã gieo hạt giống Tin Mừng vào lòng người dân Uruguay. Những hạt giống ấy vẫn còn sống trong cộng đồng, nhưng điều thiết yếu là phải tiếp tục tạo điều kiện cần thiết để chúng phát triển và đạt được tiềm năng tối đa. Điều này bao gồm việc tiếp tục giáo dục đức tin cho trẻ em và thanh thiếu niên, đồng hành cùng các gia đình, hỗ trợ người cao tuổi và thực hiện các công việc bác ái.

Anh chị em thân mến,

Tôi khuyến khích anh chị em hãy nhiệt tình tiếp tục sứ mệnh truyền giáo. Hãy làm cầu nối để nhiều người có thể gặp gỡ Chúa Giêsu. Hãy là một cộng đồng huynh đệ cùng nhau chia sẻ cuộc sống, dự án, ước mơ và hy vọng, đặc biệt là với những người cần giúp đỡ nhất. Hãy là một cộng đồng cầu nguyện duy trì cuộc đối thoại liên tục với Chúa như bạn bè trò chuyện với nhau (xem Ga 15:15). Chúa Kitô đang trông cậy vào tất cả anh chị em! Chúa Kitô đang trông cậy vào anh chị em!

Nguyện xin Mẹ Thiên Chúa, Đức Mẹ Ba Mươi Ba, che chở anh chị em trên hành trình cuộc sống và luôn hướng dẫn anh chị em đến gặp gỡ Con của Mẹ, là Chúa Giêsu.

Lúc 12:15, Đức Thánh Cha đã chuyến bay từ Sân bay Quốc tế Paysandú trở về Thủ đô Montevideo, và đến nơi lúc 13:30.

Ban chiều, lúc 17:00, Đức Thánh Cha đã có cuộc gặp gỡ Cộng Đồng Xã Hội Casavalle tại Giáo xứ Đức Mẹ Guadalupe

Lúc 18:00, Đức Thánh Cha đã có cuộc gặp gỡ với Cộng Đồng Giáo Dục tại Đại học Công Giáo Uruguay

Lúc 19:00, Đức Thánh Cha chủ tọa Đêm Canh Thức tại Sân vận động Centenary

---

Source:The Holy See

HOMILY OF HIS HOLINESS POPE LEO XIV "Parque París Londres" (Paysandú) Saturday, 7 November 2026

 

Lúc 07 giờ sáng theo giờ địa phương Rôma đã đáp máy bay từ Sân bay Quốc tế Fiumicino của Rôma để bay đến Montevideo, Uruguay.

Lúc 16:30, Đức Thánh Cha đã đến Sân bay Quốc tế "General Cesáreo L. Berisso" Montevideo-Carrasco. Tại đây đã diễn ra nghi thức đón tiếp chính thức.

Một giờ sau đó, Đức Thánh Cha đã đi xe đến "Plaza Independencia" hay Quảng trường Độc lập, và có cuộc gặp gỡ các nhà cầm quyền, xã hội dân sự và đoàn ngoại giao.

Trong diễn từ tại đây, Đức Thánh Cha nói:

Thưa ngài Tổng thống Cộng hòa,

Kính thưa các vị lãnh đạo và thành viên ngoại giao đoàn,

Kính thưa quý vị,

Tôi vô cùng vui mừng khi nhận lời mời trân trọng đến thăm đất nước Uruguay. Tôi xin cảm ơn ngài Tổng thống về những lời chào đón và sự hiếu khách mà ngài đã dành cho tôi. Tôi gửi lời chào đến các đại diện của các thể chế Cộng hòa có mặt tại đây, cũng như các đại diện của các quốc gia được bổ nhiệm tại đất nước này.

Nhân dịp cuộc gặp gỡ đầu tiên này, tôi xin gửi lời chào đến tất cả người dân Uruguay, dù họ ở bất cứ đâu. Trong vài ngày tới, tôi sẽ có vinh dự được đến thăm nhiều nơi trên đất nước này, tìm hiểu về lịch sử và gặp gỡ những người nam, nữ, những người bằng nhiều cách khác nhau, đã góp phần vào đời sống của quốc gia. Trong số những nơi đó, Florida giữ một vị trí đặc biệt, bởi vì đây là nơi tôn kính Đức Mẹ Ba Mươi Ba, Thánh bổn mạng của Uruguay. Khi bắt đầu chuyến thăm này, tôi muốn cầu xin Mẹ che chở cho tất cả những ai tôi sẽ gặp trên đường đi. Sự hiện diện của Mẹ đã đồng hành cùng một chương quan trọng trong lịch sử dân tộc và tiếp tục gắn kết nhiều thế hệ người Uruguay khác nhau.

Lịch sử đó bao gồm một sự kiện khác mà tôi muốn đề cập ở đây. Tôi đang nghĩ đến cuộc Xuất hành của người dân phương Đông năm 1811, còn được gọi là La Redota. Chúng ta không cần phải tìm kiếm đâu xa để nhớ lại sự kiện này, bởi vì tượng đài Artigas ở trung tâm quảng trường này có một bức phù điêu bằng đồng trên bệ, trong đó Angelo Zanelli đã khắc họa những cảnh tượng từ sự kiện đó. Tôi muốn tập trung vào một số chi tiết của những hình tượng này, vì chúng cung cấp một điểm khởi đầu cụ thể để suy ngẫm về Uruguay ngày nay.

Trên đỉnh tượng đài, Artigas xuất hiện một mình trên lưng ngựa. Phía dưới, trên phù điêu mặt trước, ông lại xuất hiện giữa những người của mình, được bao quanh bởi đám đông. Chi tiết này gợi nhớ đến những lời ông đã nói ngay sau đó trước các đại diện của các tỉnh phía Đông tập hợp tại Đại hội tháng Tư năm 1813: ông nói: "Quyền lực của tôi, đến từ các vị, và nó chấm dứt bởi sự hiện diện tối cao của các vị" (Bài diễn văn nhậm chức, Lưu trữ Artigas, tập XI, tài liệu 82). Chỉ trong một câu, Artigas đã nói về nguồn gốc của quyền lực và trách nhiệm của những người thực thi nó: quyền lực được nhận từ một cộng đồng cụ thể và phải chịu trách nhiệm trước cộng đồng đó.

Năm 2025 đánh dấu bốn thập niên dân chủ không gián đoạn ở Uruguay, trong đó các chính phủ khác nhau đã kế vị nhau theo ý muốn của người dân. Chính quyền tìm thấy lý do tồn tại của mình trong việc phục vụ lợi ích chung và được kêu gọi thực hiện điều đó trong khuôn khổ pháp luật, với sự tôn trọng tự do và trách nhiệm của công dân (xem Gaudium et Spes, 74). Do đó, giá trị của những cấu trúc cho phép tham gia vào đời sống công cộng, xác định rõ ràng quyền hạn của các thể chế và quy định việc bầu cử những người đảm nhận nhiệm vụ cai trị (xem ibid., 75).

Lợi ích chung cũng bao gồm nghĩa vụ truyền lại cho các thế hệ tương lai những của cải mà chúng ta đã nhận được. Như vị tiền nhiệm của tôi, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã nhận xét, "khái niệm về lợi ích chung cũng mở rộng đến các thế hệ tương lai" (Laudato Si’, 159). Trách nhiệm này được phản ánh trong các quyết định liên quan đến việc sử dụng tài nguyên thiên nhiên và nguồn năng lượng. Trong những thập niên gần đây, Uruguay đã chuyển đổi sâu sắc lưới điện của mình, hiện nay gần như hoàn toàn dựa vào các nguồn năng lượng tái tạo. Đây là một thành tựu đáng kể, đòi hỏi những quyết định bền vững trong nhiều năm và sự tham gia của nhiều thành phần trong nước. Bước tiến này hiện đặt ra những thách thức mới trong các lĩnh vực giao thông, sản xuất và sử dụng đất, nước và năng lượng một cách có trách nhiệm. Lập kế hoạch dài hạn đòi hỏi khả năng quản lý các nguồn tài nguyên này mà không làm ảnh hưởng đến các khả năng trong tương lai.

Mối quan tâm đến tương lai cũng bao gồm cả những người sẽ sinh sống trên mảnh đất này, những điều kiện mà họ sẽ được sinh ra và lớn lên, cũng như những cơ hội mà họ sẽ gặp phải trong suốt cuộc đời. Xu hướng nhân khẩu học của Uruguay khiến mối quan tâm này trở nên đặc biệt cấp bách. Một trong những bức phù điêu trên tượng đài mô tả một người phụ nữ đang bế một đứa bé trên tay. Bà ôm chặt đứa trẻ khi đoàn người tiến về phía trước xung quanh bà.

Cử chỉ bảo vệ ấy mời gọi chúng ta suy ngẫm về sự sống vừa mới bắt đầu, cũng như sự sống vẫn đang phát triển trong bụng mẹ. Thai nhi đã thuộc về gia đình nhân loại và tương lai của dân tộc mình. Sự phụ thuộc tuyệt đối của chúng vào mẹ không làm giảm đi phẩm giá mà chúng được hưởng hay sự bảo vệ mà chúng xứng đáng nhận được. Chào đón một sinh linh mới đòi hỏi người cha phải gánh vác trách nhiệm cùng với người mẹ, gia đình phải hỗ trợ và các điều kiện xã hội phải cho phép cả cha lẫn mẹ cùng nuôi dạy và chăm sóc con cái. Việc bảo vệ thai nhi và hỗ trợ những người chào đón chúng là không thể tách rời. Gia đình vẫn là môi trường chính yếu mà trong đó mỗi người được chào đón và học cách sống chung với người khác. Thánh Gioan Phaolô II, người cũng đã có niềm vui được viếng thăm vùng đất này, đã diễn đạt điều này bằng một câu nói vẫn giữ nguyên sức mạnh ban đầu: "Tương lai của nhân loại đi qua gia đình" (Familiaris Consortio, 86).

Ở một phần khác của bức phù điêu, chúng ta thấy trẻ em đi cạnh người lớn. Trẻ em là một phần của cộng đồng ngay cả trước khi chúng có thể tham gia vào các quyết định hoặc đóng góp vào cộng đồng bằng sức lao động của mình. Những người đi cùng người lớn, một ngày nào đó, sẽ được giao trách nhiệm thúc đẩy đời sống cộng đồng. Chăm sóc những thành viên nhỏ tuổi nhất của xã hội nhất thiết bao gồm việc bảo đảm chúng được hưởng một nền giáo dục phù hợp. Ngôi nhà nơi trẻ em lớn lên, sự nuôi dưỡng mà chúng nhận được và sự hiện diện của người lớn đồng hành cùng chúng định hình những năm tháng đầu đời của chúng; giáo dục đảm nhận nhiệm vụ này, phát triển khả năng của trẻ em, định hình khả năng phán đoán của chúng và chuẩn bị cho chúng tham gia một cách tự do và có trách nhiệm vào đời sống xã hội (xem Gravissimum Educationis, 1).

Giáo dục cũng phải cung cấp những cơ hội cụ thể để tham gia lực lượng lao động, vận dụng những kiến thức đã học vào thực tiễn và đạt được sự tự chủ cá nhân bằng nỗ lực của chính mình. Do đó, công việc là một trong những cấu trúc cho phép mỗi người phát triển khả năng của mình và đóng góp cho lợi ích chung của người khác. Cần nhớ rằng "công việc là ‘cho con người’ chứ không phải con người ‘cho công việc’" (Thánh Gioan Phaolô II, Laborem Exercens, 6). Nguyên tắc này vẫn còn nguyên giá trị trong bối cảnh những thay đổi nhanh chóng của công nghệ và trí tuệ nhân tạo. Sự phát triển của các công nghệ này cần phải mở rộng khả năng của con người, tạo điều kiện thuận lợi cho các công việc và tạo ra những khả năng mới, đồng thời bảo đảm rằng người lao động không bị biến thành một bánh răng đơn thuần có thể thay thế trong quá trình sản xuất.

Trong số các hình tượng trên tượng đài, chúng ta cũng thấy một người phụ nữ lớn tuổi, lưng còng, chống gậy và bước đi khó nhọc. Xung quanh một trong những chiếc xe ngựa, một số người đang tụ tập và giúp đỡ lẫn nhau; một số người dường như quan tâm đến việc giúp đỡ người khác hơn là chỉ lo việc của riêng mình. Những người cần giúp đỡ và hỗ trợ để tiếp tục cũng là một phần của cộng đồng đó. Vị trí của họ trong cộng đồng không phụ thuộc vào sức mạnh, khả năng tự túc hay khả năng đóng góp của họ. Ngày nay cũng vậy, giá trị của con người không thể được đo bằng những gì họ sản xuất, bằng công việc của họ hay bằng khả năng tự lo liệu cho bản thân. "Do đó, phẩm giá cơ bản của mỗi người không phải là thứ có được hay kiếm được, cũng không cần phải được biện minh" (Magnifica Humanitas, 53).

Bức phù điêu bằng đồng khắc họa khuôn mặt và cử chỉ, nhưng nó không cho chúng ta biết gì về những gì mỗi cá nhân mang trong lòng khi họ di chuyển giữa những người khác. Ngày nay, chúng ta có thể sống cuộc sống của mình giữa những người khác, ở nơi làm việc, trên đường phố, hoặc thậm chí trong chính ngôi nhà của mình, nhưng vẫn không nhận thức được những gánh nặng mà người khác có thể đang mang. Sự cô đơn, lo lắng và mất hy vọng có thể trở nên sâu sắc đến mức một người không còn thấy lý do để tiếp tục sống. Trước thực tế đau lòng của nạn tự tử, rõ ràng là chăm sóc sức khỏe đầy đủ, tình cảm gia đình và sự gắn kết cộng đồng là không thể tách rời. Không ai nên cảm thấy mình là người xa lạ giữa những người thân yêu hoặc nghĩ rằng sự vắng mặt của mình ít quan trọng hơn sự hiện diện của mình.

Những hình thức đau khổ khác có thể thấy ở bệnh tật hoặc điều kiện sống nghèo khó. Bệnh tật, khuyết tật, đau đớn về thể xác, mất quyền tự chủ, nghèo đói, thất nghiệp hoặc bị cô lập xã hội có thể khiến việc cần đến sự giúp đỡ của người khác trở nên đặc biệt cần thiết. Gần đây, tôi đã trực tiếp trải nghiệm những hạn chế do bệnh tật gây ra và tôi đã nhận được sự chăm sóc mà tôi vô cùng biết ơn. Trải nghiệm đó khiến tôi nghĩ đến rất nhiều người nam, nữ thiếu phương tiện để được chẩn đoán kịp thời hoặc nhận được các phương pháp điều trị cần thiết. Bảo đảm chăm sóc sức khỏe dễ tiếp cận với tất cả mọi người, bất kể nguồn lực của họ, là một nhiệm vụ mà mọi xã hội đều phải đối mặt. Những người đang đối mặt với bất kỳ tình huống nào trong số này không ngừng là thành viên đầy đủ của xã hội, cũng như cuộc sống của họ không mất đi giá trị nào. Trong hoàn cảnh như vậy, sự yếu đuối của họ càng làm cho việc họ nhận được sự hỗ trợ, nguồn lực và sự giúp đỡ cần thiết trở nên cấp bách hơn.

Chăm sóc những người đau khổ là trách nhiệm của toàn thể gia đình nhân loại. Đối với Giáo hội, bổn phận này có cơ sở đặc biệt trong giới răn của Chúa Kitô là nhận biết và phụng sự Ngài nơi những người cần giúp đỡ nhất (xem Mt 25:40). Như Đức Bênêđíctô XVI đã lưu ý, "thước đo thực sự của nhân tính về cơ bản được xác định trong mối quan hệ với sự đau khổ và với người đau khổ" (Spe Salvi, 38). Do đó, mỗi người đều có trách nhiệm bảo đảm rằng mỗi người có thể sống một cách phẩm giá, nhận được sự chăm sóc cần thiết và được đồng hành cho đến khi kết thúc cuộc đời một cách tự nhiên.

Thông qua các giáo phận và cộng đồng của mình, và thông qua nhiều người tận tâm phục vụ tha nhân, Giáo hội mong muốn hợp tác với tất cả những người đang nỗ lực làm giảm bớt đau khổ bất cứ khi nào có thể, và hỗ trợ cá nhân trong những trường hợp không thể xóa bỏ đau khổ. Vào nỗ lực chung này, Giáo hội đóng góp điều độc nhất vô nhị của mình: một niềm hy vọng không bao giờ phai nhạt khi nguồn lực con người đạt đến giới hạn và nhắc nhở những người đang trải qua thử thách rằng cuộc sống của họ luôn có ý nghĩa và giá trị, rằng họ không cô đơn, và ngay cả trong những thời khắc đen tối, họ vẫn luôn được Chúa yêu thương.

Đám đông diễn hành cùng Artigas quy tụ những người đến từ nhiều tầng lớp xã hội khác nhau. Trong bức phù điêu, một người phụ nữ ăn mặc chỉnh tề đi sau một chiếc xe ngựa, trong khi những người khác dẫn dắt gia súc hoặc mang theo đồ đạc của mình. Những sự khác biệt đó cũng là một phần lịch sử của Uruguay, nơi các thế hệ nam nữ từ những hoàn cảnh và điều kiện xã hội khác nhau đã cùng nhau xây dựng đất nước này thành một quê hương chung.

Những người cùng thuộc một cộng đồng có thể đến từ những hoàn cảnh rất khác nhau và có nguồn lực không đồng đều. Cuối cùng, cách thức tổ chức và điều hành nền kinh tế có tác động trực tiếp đến điều kiện sống của người dân và khả năng định hình tương lai của họ. Việc tạo ra của cải, đầu tư và các sáng kiến kinh tế — cả công và tư — là cần thiết cho sự phát triển của một quốc gia, nhưng lợi ích của chúng cũng phải được chuyển hóa thành hàng hóa và cơ hội đến được với tất cả mọi người một cách hiệu quả, bởi vì "chính cá nhân mới là điều quan trọng, mỗi người cùng với gia đình của họ" (Magnifica Humanitas, 58).

Sự chung sống hòa bình giữa những người có nguồn gốc và truyền thống khác nhau là một phần lịch sử của Uruguay. Chủ nghĩa đa nguyên đó được thể hiện trong niềm tin và quan điểm của công dân nước này ngày nay. Tính chất thế tục của Nhà nước kéo theo nghĩa vụ bảo đảm rằng có không gian cho người tin và người không tin sống chung với nhau trong tự do và tôn trọng. Tính trung lập này không đòi hỏi chiều kích tôn giáo phải bị giới hạn trong phạm vi riêng tư. Như Công đồng Vatican II dạy, không ai bị ép buộc hành động trái với lương tâm của mình hoặc bị ngăn cản hành động phù hợp với lương tâm, dù trong phạm vi riêng tư hay công cộng, cá nhân hay cùng với người khác, trong giới hạn cho phép (xem Dignitatis Humanae, 2–3). Trên cơ sở tự do này, các cá nhân và cộng đồng tôn giáo có thể đóng góp vào lợi ích chung trong khi vẫn tôn trọng quyền tự chủ của các thể chế dân sự.

Sự tôn trọng và chung sống hài hòa được vun đắp trong một quốc gia cũng phải là kim chỉ nam cho mối quan hệ của quốc gia đó với các dân tộc khác. Hiến pháp Uruguay quy định rằng, trong các hiệp ước quốc tế, Cộng hòa Uruguay phải tìm cách giải quyết tranh chấp thông qua trọng tài hoặc các biện pháp hòa bình khác và phải thúc đẩy hội nhập kinh tế - xã hội của các quốc gia Mỹ Latinh (xem Điều 6). Việc Montevideo cũng là trụ sở của Ban Thư ký Mercosur thể hiện rõ cam kết này trong việc thúc đẩy các cơ hội hiểu biết và hợp tác trong khu vực. Trong thời đại mà sự khác biệt dễ dàng trở thành nguồn gốc của xung đột, việc kiên trì tôn trọng pháp luật, đàm phán và kiên nhẫn tìm kiếm các thỏa thuận là một dịch vụ mà Uruguay có thể tiếp tục cung cấp cho các nước láng giềng của mình.

Trước khi kết thúc, tôi muốn quay lại với cuộc tuần hành được mô tả ở trung tâm quảng trường này. Cuộc tuần hành Redota giữ một vị trí độc đáo trong ký ức của người Uruguay: nó tưởng niệm một dân tộc bị thử thách, những người phải bỏ lại phần lớn những gì họ sở hữu và tìm cách giữ vững sự đoàn kết giữa bối cảnh bất ổn.

Các phù điêu trên tượng đài này trải rộng khắp bốn mặt của bệ. Từ bất kỳ vị trí quan sát nào, chúng ta chỉ có thể thoáng thấy một phần của đám đông đó. Để khám phá những người khác, chúng ta phải tiến lại gần hơn, đi vòng quanh và để ánh mắt mình dừng lại trên các hình tượng. Người dân Uruguay được thể hiện chính xác trong tác phẩm khi được nhìn nhận một cách tổng thể. Trong đám đông các hình tượng, chúng ta có thể nhận ra một yếu tố trường tồn trong đời sống của Uruguay: trách nhiệm của mỗi người đối với người khác, điều đã cho phép những người thuộc các thế hệ và hoàn cảnh khác nhau kiên trì xây dựng một lịch sử chung.

Đến Uruguay thân yêu này, với tư cách là Người kế vị Thánh Phêrô và là một mục tử, tôi mong muốn được gặp gỡ Giáo hội lữ hành trên mảnh đất này và đến gần, với tình yêu thương, với tất cả người dân nơi đây. Mối quan hệ giữa Tòa Thánh và Uruguay bắt nguồn từ những năm đầu độc lập của nước này. Trong bối cảnh đó, vị tiền nhiệm của tôi, Đức Giáo Hoàng Grêgôriô XVI, đã xác nhận quyền hạn của Cha Dámaso Antonio Larrañaga và bổ nhiệm ngài làm Đại diện Tòa Thánh của Cộng hòa Uruguay bằng một Sắc lệnh Tông huấn ngày 14 tháng 8 năm 1832. Hành động đó, mang tính chất giáo hội, cũng được hiểu là sự công nhận ngầm nền độc lập của quốc gia phương Đông mới, lúc bấy giờ đang tìm cách củng cố vị thế của mình giữa các quốc gia.

Với lịch sử đức tin và phục vụ kéo dài hàng thế kỷ, Giáo hội mong muốn tiếp tục trao cho người dân Uruguay những gì chính mình đã nhận được — Chúa Giêsu Kitô và niềm hy vọng được loan báo trong Tin Mừng của Người — và cộng tác, thông qua sứ mệnh của mình, với tất cả những người đang nỗ lực thúc đẩy lợi ích chung và phẩm giá của mỗi con người.

Nguyện xin những ngày này giúp chúng ta củng cố những gì gắn kết chúng ta và làm mới niềm tin để đối mặt với khó khăn và chuẩn bị cho những gì phía trước. Xin Chúa ban phước lành cho Uruguay, và xin Đức Mẹ Maria, người mà dân tộc này đã phó thác từ thuở ban đầu, tiếp tục đồng hành cùng đất nước trong suốt chiều dài lịch sử.

Cảm ơn rất nhiều.

Sau đó, lúc 18:15, Đức Thánh Cha đã thăm xã giao tổng thống cộng hòa tại Phủ Tổng Thống José Artigas

Lúc 19:10, Đức Thánh Cha đã cử hành kinh chiều với các Giám mục, linh mục, phó tế, tu sĩ nam nữ và chủng sinh tại Nhà thờ Chính tòa Thủ đô dâng kính Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội và các Thánh Philipphê và Giacôbê Tông đồ

---

Source:Dicastery for Communication - Libreria Editrice Vaticana

MEETING WITH THE AUTHORITIES, CIVIL SOCIETY AND THE DIPLOMATIC CORPS - ADDRESS OF HIS HOLINESS POPE LEO XIV

 

1. Lực lượng Ukraine tấn công nhà máy lọc dầu trong bối cảnh nhiều vụ nổ được báo cáo trên khắp miền nam nước Nga.

Theo các kênh giám sát, một nhà máy lọc dầu của Nga đã bốc cháy khi một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine gây ra các vụ cháy và nổ trên khắp miền nam nước Nga vào đêm 6 tháng 11.

Theo kênh truyền hình Exilenova Plus của Ukraine, một vụ hỏa hoạn đã xảy ra tại nhà máy lọc dầu Afipsky ở vùng phía nam tỉnh Krasnodar.

Theo nguồn tin, một đợt tấn công khác đã nhắm vào địa điểm này vào rạng sáng, và nhiều vụ nổ khác đã được báo cáo ở ngoại ô thành phố Krasnodar.

Theo Exilenova Plus, các vụ nổ và hỏa hoạn cũng được báo cáo tại Cộng hòa Adygea gần đó.

Nhà máy lọc dầu Afipsky, một trong những nhà máy lớn nhất trong khu vực, đã bị Liên Hiệp Âu Châu trừng phạt vào tháng 4 vì vai trò của nó trong cuộc xâm lược Ukraine của Nga.

Nga có tổng cộng 38 nhà máy lọc dầu; 15 nhà máy đã bị Ukraine đánh sập và 13 nhà máy khác bị hư hại phải giảm năng xuất. Nhà máy lọc dầu Afipsky là nhà máy thứ 13 trong số các nhà máy chưa bị đánh sập nhưng phải giảm năng xuất lọc dầu.

[Kyiv Independent: Ukrainian forces target oil refinery as explosions reported across southern Russia]

2. Truyền thông nhà nước Nga than thở về thảm họa bầu cử giữa nhiệm kỳ của Tổng thống Trump: ‘Rất đau lòng’

Nhà tuyên truyền của Điện Cẩm Linh, Vladimir Solovyov, cho biết Tổng thống Trump "đã mất tất cả" trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ sau kết quả "thực sự đau đớn".

Solovyov, người từng nhận được giải thưởng nhà nước từ Putin cho các chương trình phát thanh của mình, đã lên tiếng về cuộc bầu cử mang lại cho đảng Dân chủ ít nhất 54 ghế tại Thượng viện và 240 ghế tại Hạ viện.

Tổng thống Trump đã phải đối mặt với sự giám sát chặt chẽ về mối quan hệ của ông với Putin, và Solovyov nằm trong số những người tuyên truyền của Nga đã lên tiếng cho rằng tổng thống Mỹ phục vụ lợi ích của Mạc Tư Khoa.

Trong một đoạn phát sóng trên chương trình phát thanh Full Contact của ông, được nhà quan sát Điện Cẩm Linh Julia Davis của Russia Media Monitor đăng tải, Solovyov đã bình luận về ý nghĩa của cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đối với mối quan hệ giữa Mạc Tư Khoa và Washington cũng như cuộc chiến ở Ukraine.

"Tổng thống Trumpushka đã thất bại," Solovyov nói, sử dụng thuật ngữ thân mật mà ông thường dùng để chỉ tổng thống Mỹ trong các chương trình truyền hình hàng đêm của mình. "Điều này gây đau đớn cho Tổng thống Trump đến mức không thể tưởng tượng nổi."

Trong năm mà ông phát động các cuộc tấn công vào Iran khiến eo biển Hormuz bị phong tỏa, Tổng thống Trump đã kêu gọi Ukraine tạm dừng các cuộc tấn công vào các cơ sở dầu mỏ của Nga để giảm bớt áp lực lên giá nhiên liệu đang tăng cao, một vấn đề nhạy cảm trong cuộc bầu cử.

Solovyov cho rằng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy đã góp phần làm tăng giá cả bằng những cuộc tấn công như vậy và ông ấy sẽ rất hài lòng với kết quả ngày thứ Ba.

"Zelenskiy đang rất vui mừng, hắn ta đã trả thù được Tổng thống Trump và hắn ta đã thắng," Solovyov nói.

"Hắn ta đã thắng thế, người của hắn ta đã lên nắm quyền," Solovyov nói thêm, ám chỉ việc một Quốc hội do đảng Dân chủ lãnh đạo có thể đồng nghĩa với sự hỗ trợ mạnh mẽ hơn từ phía Mỹ dành cho Kyiv.

"Hắn ta đã trả thù cho sự sỉ nhục tại Phòng Bầu dục," Solovyov nói, đề cập đến cuộc tranh cãi tai tiếng giữa tổng thống Ukraine và người đồng cấp Mỹ vào năm 2025.

Solovyov cho rằng việc Tổng thống Trump "phạm sai lầm nghiêm trọng với Iran" khi không xem xét tác động đến giá xăng dầu đối với người dân Mỹ là một sai lầm lớn.

Trong những tuần gần đây, truyền thông Nga hoan nghênh việc Tổng thống Trump chỉ trích Tổng thống Zelenskiy và nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với dầu diesel, nhưng cũng lưu ý rằng một thỏa thuận về Ukraine có lợi cho Mạc Tư Khoa vẫn chưa được ký kết.

Solovyov kết luận rằng hai năm cuối nhiệm kỳ của Tổng thống Trump sẽ rất khó khăn.

Bất kỳ cuộc đàm phán nào với Mạc Tư Khoa cũng sẽ rất khó khăn vì ông ấy sẽ không có sự ủng hộ của Quốc hội và "ông ấy sẽ không thể thực hiện bất kỳ nghĩa vụ nào", ông nói.

Các tờ báo nhà nước Nga cũng đưa ra những bài phân tích sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, mô tả kết quả là một thảm họa đối với Tổng thống Trump và nêu lên những lo ngại rằng nó có thể làm đổ vỡ sự hợp tác giữa Mạc Tư Khoa và Washington.

Tờ Rossiyskaya Gazeta, cơ quan ngôn luận của chính phủ, đưa tin rằng việc Tổng thống Trump xuất hiện tại các cuộc mít tinh tranh cử đã gây cản trở chứ không giúp ích gì cho các ứng cử viên của đảng Cộng hòa.

Tờ báo này, trong một bài xã luận với tiêu đề "Ngày tận thế hôm nay", cho rằng người Mỹ đã bỏ phiếu bất tín nhiệm đối với Tổng thống Trump và dự đoán ông có thể phải đối mặt với các cuộc điều tra về tội tham nhũng và làm giàu bất chính.

Tờ Nezavisimaya Gazeta gọi cuộc bầu cử là "thất bại hoàn toàn" đối với Tổng thống Trump, là điều sẽ hạn chế các lựa chọn chính sách đối ngoại của ông.

Trước khi các nhà lập pháp tuyên thệ nhậm chức vào ngày 3 tháng Giêng, thông báo cho biết "rất có thể chỉ còn hai tháng nữa để hoàn tất cái mà Tổng thống Trump gọi là thỏa thuận với Nga."

Trong khi đó, một bài báo trên tờ báo kinh doanh RBK với tiêu đề "Phủ quyết thay vì MAGA" cho rằng những thất bại của đảng Cộng hòa làm dấy lên nghi ngờ về khả năng của chính quyền Trump trong việc giải quyết cuộc chiến tranh Ukraine.

Bản báo cáo lưu ý rằng trong nhiều tháng qua, các cuộc tiếp xúc giữa Mạc Tư Khoa và Washington đã tăng cường, bao gồm cả các cuộc đàm phán giữa các quan chức Nga và các phái viên của Tổng thống Trump.

Tuy nhiên, báo cáo cho biết "khả năng đàm phán không đồng nghĩa với khả năng thực hiện kết quả đàm phán mà không gặp trở ngại."

"Việc mất quyền kiểm soát Quốc hội có thể gây ra tác động đặc biệt nghiêm trọng đến triển vọng hợp tác kinh tế Mỹ-Nga và việc nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với Mạc Tư Khoa."

"Việc chuyển giao quyền kiểm soát Quốc hội cho đảng Dân chủ có thể tạo ra những trở ngại chính trị mới đối với việc thực hiện các thỏa thuận khả thi," thông báo cho biết thêm.

[Newsweek: Russia State Media Bemoans Trump’s Midterm Disaster: ‘Very Painful’]

3. Tổng thống Trump gặp đặc phái viên Nga tại Washington trước thềm đàm phán hòa bình Ukraine, tuyên bố sắp đạt được một ‘thỏa thuận vĩ đại và tốt đẹp’.

Tổng thống Donald Trump đã gặp gỡ đặc phái viên Nga Kirill Dmitriev vào ngày 5 tháng 11, trước thềm các cuộc đàm phán hòa bình sắp tới giữa Ukraine, Mạc Tư Khoa và Washington.

"Sẽ có một thỏa thuận. Đó sẽ là một thỏa thuận vĩ đại, và nó sẽ liên quan đến nhiều hơn cả Ukraine," Tổng thống Trump nói. "Tôi thậm chí có thể nói rằng nó có thể liên quan đến toàn bộ Âu Châu. Đó sẽ là một thỏa thuận vĩ đại, tuyệt vời và mọi người sẽ rất vui mừng."

Các quan chức Nga và Ukraine, bao gồm cả Thanh tra viên Dmytro Lubinets, đã có mặt tại Washington để tham dự sự kiện do Đệ nhất phu nhân Mỹ Melania Trump tổ chức tại Tòa Bạch Ốc, đánh dấu sự thành công của chiến dịch nhân đạo Oleshky sau khi hàng trăm cư dân được di tản khỏi thị trấn tiền tuyến này.

Tổng thống xác nhận ông đã gặp ông Dmitriev tại một cuộc họp báo riêng khi một phóng viên hỏi, nhưng cho biết ông không thể tiết lộ nội dung cuộc trò chuyện của họ.

Dmitriev là cán bộ kinh tài của trùm mafia Vladimir Putin, là người đã công bố với thông tấn xã TASS của Nga về một dự án hợp tác kinh tế khổng lồ liên quan đến 14 ngàn tỷ đô la mà ông đề nghị với phía Hoa Kỳ từ tháng 7 năm 2025. Nhiều người cho rằng kế hoạch 14 ngàn tỷ đô la là cái bánh vẽ khổng lồ mà Nga trao cho chính quyền Trump trong các cuộc hội đàm về cuộc xâm lược Ukraine của Nga. Ngay cả trong trường hợp các dự án mà Dmitriev vẽ ra là thật, nó ngày càng trở nên không khả thi sau khi đảng Dân Chủ nắm được cả 2 viện Quốc Hội. Chẳng hạn như dự án nổi bật là đào một đường hầm nối Alaska với lục địa Nga. Xét đến khía cạnh an ninh quốc gia, một dự án như thế không thể nào được Quốc Hội thông qua.

Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff thông báo ngày 3 tháng 11 rằng các cuộc đàm phán hòa bình ba bên sắp tới giữa Ukraine, Nga và Mỹ sẽ diễn ra vào ngày 10-11 tháng 11 tại Abu Dhabi.

Tổng thống Trump cho biết ông không gặp bất kỳ quan chức Ukraine nào sau sự kiện do Đệ nhất phu nhân tổ chức tại Tòa Bạch Ốc.

Ngày 4 tháng 11, Ủy ban Âu Châu đã tổ chức các cuộc đàm phán tại Brussels, quy tụ đại diện từ Mỹ, Ukraine, NATO và một số quốc gia Âu Châu để thảo luận về các nỗ lực nhằm chấm dứt cuộc chiến của Nga.

Các cuộc đàm phán hòa bình đã không diễn ra trong nhiều tháng sau khi những nỗ lực trước đó do Mỹ dẫn đầu không mang lại bước đột phá lớn và Nga vẫn duy trì các yêu sách cực đoan của mình.

[Kyiv Independent: Trump meets Russian envoy in Washington ahead of Ukraine peace talks, claims 'big, beautiful agreement' coming]

4. Nỗ lực của đặc phái viên Tổng thống Trump nhằm mở lại các cảng Lithuania cho Belarus cho thấy rạn nứt trong chính quyền Washington

Nhiều quan chức Mỹ và Âu Châu nói với tờ Kyiv Independent rằng, nỗ lực của chính quyền Trump nhằm mở lại các cảng của Lithuania cho xuất khẩu kali từ Belarus đang được thúc đẩy bởi đặc phái viên Mỹ John Coale và không phản ánh sự thay đổi chính sách rộng hơn ở Washington.

Sáng kiến này nhận được rất ít sự ủng hộ trong chính quyền, các quan chức Mỹ mô tả nó như là hành động độc lập hay riêng tư của Coale nhằm kiếm ăn ở Belarus chứ không phải là thúc đẩy một chính sách đã được chính phủ thống nhất.

Theo hai quan chức am hiểu vấn đề, Lithuania, một quốc gia kiên định ủng hộ Ukraine, cũng không có kế hoạch thay đổi lập trường cho phép xuất khẩu kali từ Belarus qua lãnh thổ của mình.

Belarus, một đồng minh thân cận của Nga, từng là một trong những nhà cung cấp kali hàng đầu thế giới. Kali là thành phần quan trọng trong sản xuất phân bón nông nghiệp, khiến xuất khẩu của Belarus có tầm quan trọng thương mại lớn.

Mỹ, Anh, Liên Hiệp Âu Châu và Canada đã áp đặt lệnh trừng phạt đối với kali của Belarus sau khi chế độ của nhà độc tài Alexander Lukashenko đàn áp dã man những người biểu tình ủng hộ dân chủ vào năm 2020, sau một cuộc bầu cử mà nhiều người cho rằng đã bị Lukashenko gian lận.

Động thái mới nhất này diễn ra trong bối cảnh chính quyền Trump đang tìm kiếm các giải pháp thay thế cho hàng nhập khẩu từ Canada, vốn trước đây chiếm khoảng 80% nguồn cung kali của Mỹ.

Vào tháng 12 năm 2025, Washington tuyên bố dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với các nhà sản xuất kali của Belarus.

Tuy nhiên, việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt của Mỹ không tự động cho phép hàng xuất khẩu của Belarus tiếp cận thị trường Âu Châu. Các lệnh trừng phạt hiện tại của Liên Hiệp Âu Châu cấm các quốc gia thành viên giao dịch hàng hóa Belarus, và khối này phải gia hạn các biện pháp đó mỗi 12 tháng thông qua sự đồng thuận tuyệt đối.

Về mặt lý thuyết, Lithuania có thể ngăn chặn việc gia hạn thỏa thuận, từ đó có khả năng mở đường cho việc xuất khẩu của Belarus qua lãnh thổ của mình trong tương lai. Tuy nhiên, theo thông tin mà Kyiv Independent thu thập được, chính phủ Lithuania hiện không có kế hoạch làm như vậy.

Lithuania bác bỏ, các quan chức Mỹ giữ khoảng cách.

Một quan chức Âu Châu am hiểu lập trường của Lithuania nói với tờ Kyiv Independent rằng sáng kiến cho phép xuất khẩu kali từ Belarus qua các cảng của nước này hoàn toàn đến từ Coale.

"Lập trường vẫn không thay đổi," vị quan chức này cho biết, đồng thời nói thêm rằng quan điểm chung của Liên Hiệp Âu Châu về xuất khẩu kali của Belarus cũng vẫn giữ nguyên.

Theo quan chức này, Bộ Ngoại giao Mỹ "chưa bao giờ nêu vấn đề này" với Lithuania.

Một quan chức chính phủ Mỹ cũng mô tả đề xuất này là hành động "tự ý" của Coale, nói rằng cả Bộ Ngoại giao lẫn chính quyền nói chung đều không theo đuổi chính sách này. Trong bối cảnh thay đổi sâu sắc trong Quốc Hội Hoa Kỳ, việc Coale muốn kiếm chút cháo với Belarus được xem là quá nguy hiểm đối với nhiều người trong chính quyền Trump.

Một số quan chức Mỹ trả lời phỏng vấn tờ Kyiv Independent bày tỏ sự thất vọng về những gì họ mô tả là các sáng kiến chính sách đối ngoại cạnh tranh và thiếu sự phối hợp trong chính quyền Trump.

Một quan chức Mỹ mô tả chính sách của Mỹ là "mắc chứng tâm thần phân liệt", nói rằng các nhà ngoại giao chuyên nghiệp tại Bộ Ngoại giao thường không biết về các sáng kiến được đưa ra một cách độc lập bởi Coale và đặc phái viên của Tổng thống Trump, Steve Witkoff.

Tuy nhiên, các quan chức Tòa Bạch Ốc đã bảo vệ quyết định dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với các nhà sản xuất kali của Belarus, cho rằng đó là tiến triển trong quan hệ với Minsk.

"Hoa Kỳ nhập khẩu kali từ nhiều nhà cung cấp. Mỹ tìm kiếm các cơ hội thương mại phục vụ lợi ích kinh tế của Mỹ, và chúng tôi thường xuyên thảo luận về triển vọng thương mại với các đồng minh và đối tác," một quan chức chính quyền Trump nói với tờ Kyiv Independent.

Quan chức này cho biết quyết định dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với các nhà sản xuất kali của Belarus phản ánh "sự hợp tác mang tính xây dựng gần đây của Belarus với Hoa Kỳ và việc tiếp tục thả các tù nhân chính trị".

"Chúng tôi sẽ không đi sâu vào các giao dịch thương mại cụ thể," vị quan chức này cho biết.

Ông Coale đã không trả lời nhiều yêu cầu bình luận.

[Kyiv Independent: Exclusive: Trump envoy's push to reopen Lithuanian ports to Belarus exposes rift in Washington]

5. Tổng thống Zelenskiy tiếp tục thúc đẩy dự án hỏa tiễn Taurus, viện dẫn những lợi ích mà chương trình IRIS-T mang lại cho ngành công nghiệp Đức.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã tái khởi động nỗ lực lâu dài của Ukraine trong việc mua hỏa tiễn hành trình Taurus của Đức, lập luận rằng việc tấn công các địa điểm phóng hỏa tiễn của Nga đã trở thành cách duy nhất để Kyiv chống lại các cuộc tấn công bằng hỏa tiễn đạn đạo của Nga.

Trong một cuộc phỏng vấn với đài truyền hình ZDF của Đức, Tổng thống Zelenskiy mô tả Taurus là một "vấn đề nhạy cảm", lưu ý rằng yêu cầu này xuất phát từ sự thiếu hụt hỗ trợ phòng không từ Washington.

"Họ [lực lượng Nga] đã xây dựng toàn bộ các bãi phóng và đang giết hại chúng ta, trong khi chúng ta không có cách nào để tự vệ", Tổng thống Zelenskiy nói. "Đây không phải là các mục tiêu dân sự, cơ sở hạ tầng hay các cơ sở năng lượng. Đó là lý do tại sao chúng tôi thực sự muốn đặt mua hỏa tiễn Taurus", ông nói tiếp.

Theo Tổng thống Zelenskiy, Ukraine không chỉ tìm cách mua hỏa tiễn mà còn muốn thử nghiệm chúng trong điều kiện chiến đấu, mô tả thỏa thuận này là cùng có lợi.

Tổng thống Zelenskiy đưa ra nhận xét này nhằm đáp trả những người hoài nghi ở các nước đối tác, những người đặt câu hỏi về những gì Ukraine cung cấp để đổi lấy sự hỗ trợ của phương Tây, và lấy hệ thống phòng không IRIS-T của Đức làm ví dụ.

Ông bày tỏ lòng biết ơn đối với các nhà sản xuất hệ thống và cho biết việc sử dụng trong chiến đấu ở Ukraine đã giúp họ khắc phục những thiếu sót của hệ thống, mà theo ông, chỉ có thể được xác định đầy đủ "trong một cuộc chiến thực sự".

"Chúng tôi đã đưa IRIS-T trở thành hệ thống số một thế giới sau hệ thống Patriot [do Mỹ sản xuất], một hệ thống chống hỏa tiễn đạn đạo," Tổng thống Zelenskiy nói.

Theo ông, hệ thống này hiện có giá từ 600.000 đô la đến khoảng 1 triệu đến 1,5 triệu đô la, trong khi giá của một hỏa tiễn đơn lẻ đã tăng gấp nhiều lần, và trong một số trường hợp là gấp hàng chục lần.

"Hiện tại Đức đang có lượng đơn đặt hàng tồn đọng từ 10 đến 20 năm", ông nói tiếp, nói thêm rằng nhu cầu này đã giúp tạo ra nhiều cơ hội việc làm.

Vì sao cung Kim Ngưu vẫn là một chủ đề nhạy cảm

Taurus KEPD-350 là một hỏa tiễn hành trình phóng từ máy bay, gọi tắt là ALCM, được sản xuất bởi sự hợp tác giữa MBDA Deutschland của Đức và Saab Bofors Dynamics của Thụy Điển. Hỏa tiễn này có tầm bắn chính thức hơn 500 km và bay với tốc độ gần Mach 1.

Hỏa tiễn mang đầu đạn "phá hầm trú ẩn" hai tầng nặng 480 kg, trong đó một khối thuốc nổ xuyên phá ban đầu sẽ mở đường cho khối thuốc nổ chính.

Kyiv lần đầu tiên yêu cầu các hỏa tiễn này vào tháng 5 năm 2023, nhưng Berlin đã từ chối yêu cầu vào tháng 10 cùng năm, với lý do lo ngại về tầm bắn của chúng. Cựu Thủ tướng Olaf Scholz nhiều lần từ chối cho phép chuyển giao, khẳng định rằng Đức sẽ không cho phép các cuộc tấn công sâu vào lãnh thổ Nga.

Năm 2025, Mạc Tư Khoa cảnh báo Berlin rằng họ sẽ coi bất kỳ cuộc tấn công nào của máy bay Taurus của Ukraine vào cơ sở hạ tầng giao thông của Nga là "sự tham gia trực tiếp" của Đức vào cuộc chiến.

Trong khi đó, Đức đã nổi lên như một trong những nhà cung cấp hỗ trợ phòng không hàng đầu cho Ukraine ở Âu Châu.

Vào tháng 6, Tổng thống Zelenskiy tuyên bố rằng Kyiv đã ký hợp đồng với Berlin để mua 600 hỏa tiễn phòng không, trong khi gói hợp tác quốc phòng song phương trị giá 4 tỷ euro (4,7 tỷ đô la) trước đó bao gồm việc cung cấp 36 bệ phóng IRIS-T.

Vào tháng 7, Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius đã bác bỏ sự cần thiết phải cung cấp máy bay điều khiển từ xa Taurus, cho rằng Ukraine đã có khả năng thực hiện các cuộc tấn công sâu vào lãnh thổ Nga bằng máy bay điều khiển từ xa của riêng mình.

Hôm thứ Ba, ngày 3 tháng 11, Tổng thống Zelenskiy đã đến Berlin, nơi ông có cuộc hội đàm với các nhà chức trách Đức về việc tăng cường phòng không của Ukraine, bảo đảm hỗ trợ năng lượng và phối hợp các nỗ lực ngoại giao.

Sau các cuộc gặp, Tổng thống Zelenskiy đã công bố gói hỗ trợ mùa đông sắp tới của Đức và cho biết các cuộc thảo luận ở Berlin bao gồm việc cung cấp hỏa tiễn phòng không PAC-2, PAC-3 và IRIS-T.

Ông cũng nhấn mạnh sự sẵn sàng tham gia vào quá trình phục hồi của Ukraine từ phía các doanh nghiệp Đức, đồng thời cho biết sự hợp tác sẽ được phát triển hơn nữa tại Diễn đàn Kinh tế Đức-Ukraine ở Berlin vào ngày 20 tháng 11.

[Kyiv Post: Zelensky Renews Push for Taurus Missiles, Citing IRIS-T Gains for German Industry]

6. Kế hoạch an ninh Âu Châu "vĩ đại và tuyệt vời" của Tổng thống Trump không thuyết phục được Âu Châu.

Âu Châu một lần nữa lại dõi theo Tòa Bạch Ốc với thái độ lo lắng, bất an.

Đề xuất mập mờ của chính quyền Trump về một thỏa thuận an ninh toàn Âu Châu mới với Nga đã vấp phải sự hoài nghi từ các thủ đô Âu Châu, những nước lo ngại rằng điều đó có nguy cơ gạt bỏ châu lục này và làm cho nhà lãnh đạo Điện Cẩm Linh, Vladimir Putin, thêm mạnh tay.

"Chúng ta đã có sẵn một cấu trúc an ninh Âu Châu - NATO và Liên minh Âu Châu đều có vai trò riêng của mình," Cao ủy phụ trách chính sách đối ngoại của Liên Hiệp Âu Châu, Kaja Kallas, cho biết hôm thứ Sáu khi phản ứng với kế hoạch của Mỹ. "Chúng ta phải bảo đảm Ukraine được tích hợp vào cấu trúc này. Vấn đề vẫn là Nga liên tục vi phạm các hiệp ước làm nền tảng cho cấu trúc đó... Putin không có quyền phủ quyết đối với an ninh Âu Châu."

Đề xuất mới nhất của Mỹ nhấn mạnh sự lo ngại ngày càng gia tăng xung quanh việc Tổng thống Trump xích lại gần Nga hơn khi ông gia tăng áp lực lên Ukraine và chính quyền của ông cố gắng khôi phục các cuộc đàm phán bị đình trệ từ lâu nhằm chấm dứt cuộc chiến toàn diện của Mạc Tư Khoa chống lại Kyiv.

POLITICO đã phỏng vấn 12 nhà ngoại giao NATO, đặc phái viên Liên Hiệp Âu Châu và quan chức chính phủ Âu Châu, tất cả đều được giấu tên để có thể tự do phát biểu về vấn đề nhạy cảm này. Theo ba nhà ngoại giao của liên minh, các đồng minh NATO không được thông báo trước về kế hoạch của Mỹ, và nhiều người vẫn hoài nghi về ý tưởng này.

Tổng thống Donald Trump tối thứ Năm đã nói về một "thỏa thuận vĩ đại và tuyệt vời" sau cuộc gặp với đặc phái viên của Putin, Kirill Dmitriev, và nói thêm: "Nó sẽ liên quan đến nhiều hơn cả Ukraine, và tôi thậm chí có thể nói rằng nó có thể liên quan đến toàn bộ Âu Châu."

"Mục tiêu của chúng tôi là xây dựng các thỏa thuận thiết thực nhằm giải quyết các mối lo ngại về an ninh của tất cả các bên, giảm nguy cơ xung đột trong tương lai và tạo ra một môi trường an ninh ổn định và dễ dự đoán hơn", con rể kiêm đặc phái viên của Tổng thống Trump, Jared Kushner, nói thêm ngay sau đó.

Ông Kushner cho biết thỏa thuận này sẽ có năm mục tiêu: "Tham khảo ý kiến an ninh thường trực, liên lạc khủng hoảng đáng tin cậy, minh bạch quân sự hơn, các biện pháp có đi có lại để giảm rủi ro leo thang và một khuôn khổ bền vững cho an ninh và ổn định lâu dài của Âu Châu."

"Ý của Kushner hơi khó hiểu," Radosław Sikorski, Ngoại trưởng Ba Lan cho biết. "Quan điểm chung ở Âu Châu là bất kỳ cuộc thảo luận nào với Nga về cấu trúc tương lai vào thời điểm này sẽ chỉ bị Mạc Tư Khoa lợi dụng để hợp thức hóa các lập luận của họ... điều đó sẽ không được các đồng minh Âu Châu chấp nhận."

Ngoại trưởng Sikorski chỉ ra rằng Jared Kushner, con rể Tổng thống Trump chỉ là một tài phiệt địa ốc, không có kiến thức chính trị, nên các phát biểu của ông ta rất tối tăm "liên lạc khủng hoảng đáng tin cậy" nghĩa là gì, "minh bạch quân sự hơn" nghĩa là sao?

Một quan chức cao cấp của Âu Châu nói thêm: "Ý tưởng về một thỏa thuận an ninh vĩ đại và tuyệt vời không có gì để chê trách, nhưng chúng tôi biết có điều gì đó khác đang xảy ra."

‘Vấn đề khó nói mà ai cũng biết’

Theo hai nhà ngoại giao Liên Hiệp Âu Châu, cố vấn cao cấp của Chủ tịch Ủy ban Âu Châu Ursula von der Leyen, Björn Seibert, đã báo cáo với các đại sứ Liên Hiệp Âu Châu hôm thứ Sáu, sau cuộc thảo luận giữa các cố vấn an ninh quốc gia về vấn đề này.

"Mặc dù người ta ít tin tưởng vào phía Nga, nhưng vẫn có thiện chí tham gia đàm phán ở Kyiv và phần còn lại của Âu Châu - Liên Hiệp Âu Châu không cản trở điều đó", một nhà ngoại giao Liên Hiệp Âu Châu cho biết sau cuộc họp. Tuy nhiên, "nhóm người thân cận với Tổng thống Trump đã đánh giá thấp tầm quan trọng của cuộc xung đột đối với Âu Châu và mức độ nguy hiểm của một kết cục tồi tệ đối với Ukraine đối với Âu Châu."

"Từ lâu chúng tôi và nhiều người khác đã có quan điểm rằng không nên thảo luận về cấu trúc an ninh Âu Châu khi đang có chiến tranh", một quan chức an ninh cao cấp của Âu Châu cho biết. "Và rõ ràng là không thể thảo luận mà không có sự tham gia của người Âu Châu."

" Âu Châu phải có tiếng nói trong các cuộc đàm phán về hòa bình ở Ukraine và cấu trúc an ninh Âu Châu trong tương lai", Tổng thống Lithuania Gitanas Nausėda phát biểu hôm thứ Sáu, sau cuộc họp của tám quốc gia Bắc Âu và Baltic.

Tuần này đã diễn ra hai vòng họp cấp chuyên viên tại Brussels về một thỏa thuận hòa bình với Ukraine, trước thềm các cuộc đàm phán cấp chuyên viên do Mỹ làm trung gian với Ukraine và Nga vào ngày 10-11 tháng 11 tại Abu Dhabi.

"Chúng ta phải thực tế về các cuộc đàm phán hòa bình và phải hết sức thận trọng khi xem xét ý định thực sự của Nga," Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk nói với một nhóm phóng viên, trong đó có phóng viên của POLITICO, hồi đầu tuần này. "Vào mùa đông, Putin có thể sẽ ít có động lực hơn để đạt được một thỏa thuận."

Stefan Kornelius, phát ngôn nhân của Thủ tướng Đức Friedrich Merz - người đã nói chuyện với Tổng thống Trump tối thứ Năm - cho biết: "Một cảm giác cấp bách mới đã... xuất hiện" trong các cuộc đàm phán sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ tuần này, đồng thời cho biết thêm vấn đề này sẽ được nêu ra lại tại một cuộc họp không chính thức của các nhà lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu ở Dublin vào tuần tới.

Cuộc họp dự kiến tập trung vào trí tuệ nhân tạo, nhưng những diễn biến ở Ukraine có thể làm lu mờ các cuộc đàm phán, một nhà ngoại giao thứ ba của Liên Hiệp Âu Châu cho biết. "Mọi việc đang diễn ra khá nhanh chóng," người này nói.

Tuy nhiên, một số đồng minh lo ngại Mỹ có thể gắn sáng kiến mới này với cuộc xem xét sắp tới về việc triển khai quân đội Mỹ ở Âu Châu, dự kiến diễn ra vào tháng 12.

"Đó là vấn đề nhạy cảm mà ai cũng thấy khó giải quyết," một nhà ngoại giao NATO khác nói. "Một chuyện là bàn về cấu trúc an ninh Âu Châu... với lập trường ‘thông thường’ của Mỹ; chuyện khác là bàn về cấu trúc an ninh Âu Châu ‘trong tương lai’, và không ai biết tương lai đó sẽ như thế nào."

[Politico: Trump’s ‘big, beautiful’ European security plan isn’t convincing Europe]

7. Thủ tướng Meloni cảnh báo về sự cần thiết phải có một đặc phái viên chuyên trách của Liên Hiệp Âu Châu để tránh "khiến Âu Châu trở nên không còn vai trò quan trọng" trong các cuộc đàm phán hòa bình.

Thủ tướng Ý Giorgia Meloni đã kêu gọi Chủ tịch Hội đồng Âu Châu Antonio Costa bổ nhiệm một đặc phái viên của Liên Hiệp Âu Châu chuyên trách các cuộc đàm phán hòa bình với Ukraine, cảnh báo trong một bức thư được lưu hành ngày 5 tháng 11 rằng nếu không làm như vậy có thể dẫn đến nguy cơ "khiến Âu Châu trở nên không còn vai trò quan trọng" trong những nỗ lực ngoại giao như vậy.

Trong bức thư, bà Meloni bày tỏ lo ngại về số lượng ngày càng tăng các sáng kiến cạnh tranh nhau — bao gồm cuộc gặp ngày 10 tháng 10 tại Miami giữa các quan chức Mỹ, Ukraine và Âu Châu, cuộc gặp tiếp theo tại Oslo vào ngày 20 tháng 10, và cuộc điện đàm ngày 27 tháng 10 giữa Ngoại trưởng Phần Lan Alexander Stubb và Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Store với Putin — cũng như các cuộc gặp khác dự kiến diễn ra trong những ngày tới.

Ngày 4 tháng 11, đại diện từ Mỹ, Ukraine, NATO và một số quốc gia Âu Châu đã gặp nhau tại Brussels để thảo luận về những nỗ lực chấm dứt cuộc chiến của Nga trước vòng đàm phán ba bên tiếp theo giữa Ukraine, Nga và Mỹ, dự kiến diễn ra vào ngày 10-11 tháng 11 tại Abu Dhabi.

Thủ tướng Meloni cảnh báo rằng sự gia tăng các sáng kiến hòa bình này có nguy cơ khiến Âu Châu trông "hoàn toàn thiếu uy tín trong việc giải quyết một trong những vấn đề phức tạp nhất mà các quốc gia chúng ta đang phải đối mặt."

"Tôi tin chắc rằng tất cả chúng ta đều nhận ra rằng, bằng cách tạo ra hình ảnh một Âu Châu đang hỗn loạn, chúng ta chỉ đang phục vụ lợi ích của những kẻ muốn cuộc chiến này tiếp diễn. Và tôi nghĩ điều đó là không thể chấp nhận được, khi mà sinh mạng con người và tương lai an ninh của chúng ta đang bị đe dọa", Meloni viết.

Vì lý do này, theo Thủ tướng Meloni, Âu Châu hiện đang đối mặt với nhu cầu "không thể tránh khỏi" là thiết lập một nhiệm vụ thống nhất và "lên tiếng bằng một giọng nói" về cuộc chiến ở Ukraine.

Một quan chức Liên Hiệp Âu Châu đã xác nhận với tờ Kyiv Independent rằng nội dung bức thư trùng khớp với phiên bản được các nhà báo chia sẻ trên mạng.

Meloni kêu gọi Costa nêu đề xuất thành lập một đặc phái viên hòa bình chuyên trách của Liên Hiệp Âu Châu tại cuộc họp không chính thức của các nguyên thủ quốc gia Liên Hiệp Âu Châu dự kiến diễn ra vào ngày 13 tháng 11 tại Dublin, và đề nghị Hội đồng Âu Châu chính thức hóa quyết định này trước tháng 12 để có thể thảo luận với Vương quốc Anh, Na Uy và các quốc gia ngoài Liên Hiệp Âu Châu quan tâm khác.

[Kyiv Independent: Meloni warns of need for dedicated EU envoy to avoid 'condemning Europe to irrelevance' in peace talks]

8. Chỉ huy máy bay điều khiển từ xa của Ukraine cảnh báo Nga trang bị máy bay điều khiển từ xa bằng công nghệ tuyên truyền và các mối đe dọa mạng.

Tư lệnh Lực lượng Hệ thống Điều khiển từ xa Robert "Madyar" Brovdi báo cáo rằng binh lính Ukraine đã bắn hạ các máy bay điều khiển từ xa của Nga mang theo tài liệu tuyên truyền nhắm vào Kyiv.

Thông tin này được đưa ra sau cuộc đụng độ dữ dội giữa Lực lượng Vệ binh Quốc gia Ukraine và thường dân ở tỉnh Kyiv vào ngày 2 tháng 11, làm dấy lên những câu hỏi về thông tin sai lệch và khả năng Nga can thiệp vào các hành động khiêu khích trong nước.

Thiếu Tá Brovdi cho biết, Nga hiện đang trang bị cho các máy bay điều khiển từ xa mà nước này phóng vào Ukraine bằng "thao túng tâm lý" ngoài chất nổ.

Theo Brovdi đưa tin, binh lính Ukraine đã bắn hạ một máy bay điều khiển từ xa kiểu Shahed của Nga vào tối ngày 4 tháng 11. Có điều gì đó bất thường về chiếc UAV này.

Cùng với vũ khí chiến đấu, nó còn mang theo một bó truyền đơn tuyên truyền của kẻ thù," Brovdi nói.

Chiếc máy bay điều khiển từ xa của Nga bị chặn "mang theo tài liệu tuyên truyền kích động nhằm vào Kyiv, cùng với một cái bẫy lừa đảo trực tuyến được kích hoạt khi quét mã QR."

Brovdi đã chia sẻ ảnh chụp các tờ rơi được in bằng tiếng Ukraine. Một tờ yêu cầu người trả lời bỏ phiếu chọn tên cho một lữ đoàn tình nguyện Ukraine trong Quân đội Nga, trong khi tờ khác lên án các chính sách tuyển quân. Cả hai đều có mã QR.

Thiếu Tá Brovdi cảnh báo người dân không nên quét bất kỳ mã nào nếu tìm thấy những tờ rơi như thế này.

"Rất có thể đây là một cái bẫy của kẻ thù được thiết kế để đánh cắp dữ liệu của bạn hoặc lây nhiễm virus vào điện thoại thông minh của bạn," ông nói.

Ngày 4 tháng 11, lực lượng thực thi pháp luật Ukraine đã bắt giữ hai nghi phạm bị cáo buộc lan truyền thông tin sai lệch và kích động tình trạng bất ổn gần đây tại tỉnh Kyiv. Một trong hai người, Tetiana Kiriieva, bị buộc tội lan truyền thông tin sai sự thật trên mạng xã hội về việc giam giữ trái phép, tra tấn và giết người trong khuôn viên một cơ sở quân sự.

"Đây chính là thời điểm thích hợp để (Nga) gây bất ổn Ukraine bằng các chiến dịch thông tin và tâm lý, vào lúc xã hội đang bị dội bom bởi thông tin sai lệch, một sự pha trộn giữa sự thật và dối trá", Brovdi nói.

[Kyiv Independent: Russia arming drones with propaganda, cyber threats, Ukraine's drone commander warns]

9. Một phụ nữ Ukraine đã thiệt mạng trong trại giam bất hợp pháp của Nga ở Crimea.

Một phụ nữ Ukraine đến từ Kharkiv đã qua đời trong khi bị giam giữ trái phép tại một trung tâm giam giữ trước xét xử của Nga ở Crimea bị tạm chiếm. Phát ngôn nhân của SBU Artem Dekhtiarenko cho biết như trên hôm Thứ Sáu, 06 Tháng Mười Một, trích dẫn một tuyên bố ngày 5 tháng 11 của trường dạy ngôn ngữ ở Kharkiv mà bà đồng sáng lập.

Dekhtiarenko cho biết theo thông báo từ trường ngôn ngữ Kharkiv nơi bà Oleksandra Kazarovytska làm giám đốc chương trình học, bà đã trở về Sevastopol đang bị tạm chiếm để giúp bố mẹ bán căn nhà của họ. Bố mẹ bà dự định chuyển đến Thổ Nhĩ Kỳ sau khi bán nhà.

Kazarovytska sinh ra ở Sevastopol, và cha mẹ cô tiếp tục sống ở Crimea bị tạm chiếm sau khi Nga tuyên bố sáp nhập bán đảo này một cách bất hợp pháp vào năm 2014.

Theo tuyên bố, bà Kazarovytska đã bị chính quyền xâm lược Nga bắt giữ trái phép khi "người ta tìm thấy thư từ trao đổi với một tình nguyện viên ngay từ đầu cuộc xâm lược toàn diện" trên điện thoại của bà.

Sau đó, bà bị đưa đến nơi tạm giam trước khi xét xử, nơi bà bị giam giữ biệt lập, có khả năng là ở Simferopol, một thành phố bị tạm chiếm.

Theo chính quyền xâm lược Nga, bà Kazarovytska đã tự sát vào ngày 25 tháng 10 sau khi bị giam giữ biệt lập trong ba tháng. Bà được chôn cất tại Sevastopol vào ngày 4 tháng 11, chính quyền xâm lược Nga tuyên bố.

"Thật khó tưởng tượng rằng một người trẻ tuổi, tài năng, thông minh lại bị cướp đi sinh mạng một cách tàn nhẫn như vậy", các đồng nghiệp cũ của cô cho biết trong tuyên bố của họ.

[Kyiv Independent: Ukrainian woman dies in illegal Russian detention in Crimea]

10. Tây Ban Nha cam kết viện trợ quân sự 437 triệu euro cho Ukraine sau cuộc đàm phán tại Madrid.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy tuyên bố Tây Ban Nha sẽ cung cấp cho Ukraine gói viện trợ quân sự mới trị giá 437 triệu euro (500 triệu đô la), sau cuộc hội đàm với Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez bên lề Hội nghị thượng đỉnh Ibero-American lần thứ 30.

Tổng thống Zelenskiy, người lần đầu tiên tham dự hội nghị thượng đỉnh ở Madrid vào thứ Năm, ngày 5 tháng 11, cho biết trong một tuyên bố rằng hai nhà lãnh đạo đã thảo luận về nội dung của gói viện trợ và những nhu cầu quốc phòng cấp thiết nhất của Ukraine.

Tổng thống Zelenskiy nói: "Mỗi ngày, Nga đều đang giết hại người dân của chúng tôi, và người Ukraine biết mỗi sự mất mát sinh mạng đều đau đớn đến nhường nào." Ông cũng nói thêm rằng "Tây Ban Nha luôn cung cấp cho chúng tôi sự hỗ trợ và giúp đỡ."

Thông báo này được đưa ra khi Kyiv đang chuẩn bị cho cuộc gặp ba bên với Nga và Mỹ tại Abu Dhabi vào ngày 10-11 tháng 11.

Các cuộc tấn công liên tiếp vào cơ sở hạ tầng

Trong cuộc gặp, Tổng thống Zelenskiy đã thông báo cho ông Sánchez về các cuộc tấn công đang diễn ra của Nga vào cơ sở hạ tầng trọng yếu của Ukraine, bao gồm các cơ sở năng lượng, hậu cần và mạng lưới hỏa xa.

"Năm nay, Nga đã phá hoại nhiều đầu máy xe lửa của chúng ta hơn tất cả những năm trước đó của cuộc chiến này cộng lại", Tổng thống Zelenskiy nói trong tuyên bố, đồng thời cho biết thêm rằng lưới điện và hệ thống cấp nước của Ukraine cũng đang bị tấn công liên tục.

Theo Ngoại trưởng Andrii Sybiha ngày 15 tháng 9, Nga đã làm hư hại hoặc phá hủy hơn 500 đầu máy xe lửa của Ukraine kể từ khi cuộc chiến toàn diện bắt đầu vào tháng 2 năm 2022.

Mạng lưới hỏa xa của Ukraine đã trở thành một trong những huyết mạch cuối cùng còn lại của đất nước, phục vụ cả vận chuyển hàng hóa thiết yếu và hành khách, trong bối cảnh không phận vẫn đóng cửa đối với các chuyến bay dân sự.

Gói viện trợ mới này bổ sung cho cam kết trước đó của Tây Ban Nha. Vào tháng 3, Madrid cũng đã công bố khoản viện trợ quân sự trị giá 1 tỷ euro (1,2 tỷ đô la), nâng tổng số tiền hỗ trợ cho Ukraine vào thời điểm đó lên 4 tỷ euro (4,6 tỷ đô la).

Hôm thứ Tư, ngày 4 tháng 11, chính phủ đã phê duyệt khoản tiền thưởng hàng tháng 30.000 Hr (670 Mỹ Kim) cho nhân viên ngành năng lượng, tiện ích và hỏa xa tham gia khôi phục cơ sở hạ tầng bị hư hại do các cuộc tấn công của Nga, đặc biệt là vì người lao động phải đối mặt với mối đe dọa thường trực từ các cuộc tấn công "bắn lén".

Lần đầu tiên xuất hiện tại Hội nghị thượng đỉnh Ibero-Mỹ

Tổng thống Zelenskiy đã đến Madrid vào thứ Tư, với tư cách khách mời của một cuộc gặp gỡ kéo dài hai ngày giữa 22 quốc gia nói tiếng Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha.

Theo các nguồn tin từ La Moncloa, văn phòng thủ tướng Tây Ban Nha, ông Sánchez đã đích thân mời ông ấy, và việc ông tham dự không được thông báo trước vì lý do an ninh.

Trong một cuộc phỏng vấn cho chương trình gây quỹ bác ái của United News, Tổng thống Zelenskiy xác nhận đây là lần đầu tiên Ukraine có đại diện tham dự hội nghị thượng đỉnh, mô tả đây là cơ hội để giao lưu với các quốc gia nằm cách xa khu vực chiến sự về mặt địa lý – đặc biệt là khu vực Mỹ Latinh và Phi Châu.

Tổng thống Zelenskiy nói: "Chúng ta cần sự ủng hộ về mặt ngoại giao của các quốc gia này", đồng thời lưu ý rằng sự ủng hộ từ khu vực Mỹ Latinh tại Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc, nơi thường xuyên nêu ra các vấn đề liên quan, đang ngày càng tăng lên.

Tổng thống Zelenskiy nói thêm rằng sự ủng hộ rộng rãi cũng sẽ giúp định hình các điều khoản của bất kỳ thỏa thuận nào trong tương lai. "Chúng ta sẽ cần sự ủng hộ của tất cả các châu lục, bởi vì nó cũng sẽ phụ thuộc vào việc Ukraine nhận được một nền hòa bình công bằng đến mức nào", Tổng thống Zelenskiy tiếp tục.

Các bảo đảm an ninh vẫn là yếu tố trọng tâm.

Tổng thống Zelenskiy cũng cho biết các đại diện của Liên Hiệp Âu Châu, NATO và Mỹ đều đã tham gia các cuộc thảo luận ngày 4-5 tháng 11 tại Brussels về các bảo đảm an ninh cho Ukraine.

Tổng thống Zelenskiy nhấn mạnh: "Điều tối quan trọng là mọi thứ phải được xác định rõ ràng bằng văn bản, để mọi người hiểu rõ kết quả cuối cùng", đồng thời giải thích rằng người dân Ukraine cần biết ai sẽ hành động, hành động như thế nào và khi nào nếu Nga tấn công lần nữa.

Các cuộc thảo luận được tổ chức nhằm chuẩn bị cho cuộc đàm phán ba bên sắp tới giữa Kyiv, Washington và Mạc Tư Khoa tại Abu Dhabi – cuộc gặp gỡ đầu tiên kể từ tháng Hai.

Trước đó, Tổng thống Zelenskiy từng nói rằng Mỹ kỳ vọng các cam kết an ninh sẽ dựa trên Điều 5 của NATO, và bất kỳ sự bảo đảm nào của Mỹ đều phải được Quốc hội thông qua.

Ông đã viện dẫn kinh nghiệm của Ukraine theo Bản ghi nhớ Budapest năm 1994, theo đó Kyiv đã từ bỏ vũ khí hạt nhân thừa hưởng từ Liên Xô để đổi lấy sự bảo đảm an ninh từ Nga, Mỹ và Anh.

Tuy nhiên, Mạc Tư Khoa sau đó đã vi phạm những cam kết đó bằng cách xâm lược Crimea vào năm 2014 và phát động cuộc xâm lược toàn diện vào tháng 2 năm 2022.

Thúc đẩy việc viện trợ của Mỹ

Hướng về Washington, Tổng thống Zelenskiy nói rằng Ukraine cần xây dựng quan hệ với cái mà ông gọi là cơ sở hạ tầng chính trị mới ở Mỹ và củng cố sự ủng hộ lưỡng đảng của nước này.

Những phát biểu này được đưa ra khi cuộc bỏ phiếu trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ kết thúc.

"Hiện tại, chúng tôi có thể có cơ hội lớn hơn để nhận được thêm hỗ trợ từ Hoa Kỳ," ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng Kyiv sẽ nỗ lực để bảo đảm một gói viện trợ mới từ Hoa Kỳ và nêu vấn đề khoản tiền 16 tỷ đô la được tường trình đã được đồng ý nhưng chưa bao giờ được giải ngân.

"Chúng tôi biết ơn tất cả những gì đã được trao tặng, nhưng ít nhất Ukraine phải đấu tranh để giành được những khoản tiền này," ông nói.

[Kyiv Post: Spain Pledges €437M in Military Aid to Ukraine Following Talks in Madrid]

11. Số người thiệt mạng trong vụ tấn công của Nga vào Komyshuvakha đã tăng lên 43 người khi công tác tìm kiếm vẫn tiếp tục.

Thi thể của 43 người Ukraine đã được tìm thấy từ đống đổ nát ở làng Komyshuvakha thuộc tỉnh Zaporizhzhia, và tính đến ngày 5 tháng 11, ba ngày sau khi lực lượng Nga tấn công thị trấn này bằng bom hạng nặng. Phát ngôn nhân cảnh sát quốc gia Ukraine, Đại Úy Alyona Lyutnytska cho biết như trên hôm Thứ Sáu, 06 Tháng Mười Một.

Mặc dù số người thiệt mạng cuối cùng vẫn chưa được xác định chính thức, cuộc tấn công vào thị trấn tiền tuyến này đã trở thành một trong những cuộc tấn công đơn lẻ gây thương vong nặng nề nhất của Nga kể từ khi cuộc xâm lược toàn diện bắt đầu cách đây bốn năm rưỡi.

Sáng sớm ngày 5 tháng 11, Cảnh sát Quốc gia Ukraine thông báo đã tìm thấy 42 thi thể, và sau đó Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cho biết số người chết đã tăng lên 43.

Sáng ngày 2 tháng 11, lực lượng Nga đã ném bom nhiều lần vào Komyshuvakha, ban đầu nhắm vào một tòa nhà trường học nơi người dân địa phương tập trung để nhận viện trợ nhân đạo. Một trong những quả bom là FAB-3000 nặng 3 tấn, chứa hơn 1.000 kg thuốc nổ và có bán kính vụ nổ lên đến 250 mét.

Hầu hết những người mất tích được tường trình cũng đã thiệt mạng, đặc biệt là do sức công phá khủng khiếp của các quả bom thả xuống Komyshuvakha.

Một phụ nữ mất tích, bà Olha, 56 tuổi, đã được tìm thấy còn sống và khỏe mạnh vào ngày 5 tháng 11, cảnh sát trưởng khu vực Artem Kysko thông báo trên Facebook cùng ngày.

Theo thông tin từ Tổng thống Zelenskiy vào thời điểm đó, sau đợt tấn công đầu tiên, lực lượng Nga đã thả thêm chín quả bom từ trên không xuống một hầm trú ẩn nơi người dân đang nương náu.

Tổng thống gọi đây là một "cuộc tấn công cực kỳ khủng khiếp", nói rằng đó là bằng chứng cho thấy Nga không muốn giảm leo thang tình hình.

Tổng thống Zelenskiy nói: "Lực lượng Nga không thể nào không biết rằng người dân địa phương ở lại Komyshuvakha nhận được viện trợ nhân đạo hàng tuần."

Theo Cơ quan Dịch vụ Khẩn cấp Nhà nước Ukraine, lực lượng cấp cứu và cảnh sát đã đến hiện trường khi mối đe dọa về một cuộc tấn công khác của Nga xuất hiện. Lực lượng cấp cứu đã tìm nơi trú ẩn, nhưng quân đội Nga vẫn tiếp tục thực hiện các cuộc tấn công vào cùng địa điểm đó.

Theo Cơ quan Dịch vụ Khẩn cấp Nhà nước, hai nhân viên cấp cứu, Denys Konovalenko và Oleksii Sushchevskyi, đều 44 tuổi, nằm trong số những người thiệt mạng.

Ông Oleksandr Zaryashchuk, 53 tuổi, một quân y đến từ Zhytomyr, cũng thiệt mạng trong vụ tấn công, theo lời Suspilne Zaporizhzhia. Phục vụ trong quân đội từ năm 2024, ông Zaryashchuk đang ở trong làng khi những quả bom đầu tiên phát nổ. Ông vội vã đến hiện trường để giúp đỡ những người bị thương, con gái ông, Oleksandra Vaskivska, kể lại với Suspilne.

"Tôi bắt đầu viết thư cho bố, nhưng ông ấy không hồi âm...", Vaskivska nói.

Bà cho biết, thi thể của ông chỉ được nhận dạng tại nhà xác vào ngày 4 tháng 11.

"Rồi tôi xem một đoạn video ghi lại cảnh cha tôi ở trong hầm trú ẩn những phút cuối cùng trước đợt tấn công thứ hai. Có thể thấy ông ấy đi xuống đó cùng những người khác."

[Kyiv Independent: Death toll of Russian strike on Komyshuvakha rises to 43 as search continues]

12. Ngoại trưởng Iran hội đàm với các đối tác từ một số quốc gia Trung Đông.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã dành phần lớn thời gian trong ngày để hội đàm với các đối tác từ một số quốc gia Trung Đông, bao gồm Pakistan, Ả Rập Xê Út, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và Thổ Nhĩ Kỳ.

Tổng cộng, Araghchi đã có các cuộc điện đàm với chín quốc gia khác nhau ở Trung Đông. Rất ít thông tin chi tiết được tiết lộ về nội dung các cuộc điện đàm, chỉ đề cập sơ lược đến "những nỗ lực ngoại giao nhằm duy trì ổn định trong khu vực".

Đáng chú ý, Pakistan là một trong những quốc gia tham gia vì họ đóng vai trò trung gian hòa giải rất chặt chẽ trong các cuộc đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran. Ông Araghchi đã nói chuyện với Ngoại trưởng Pakistan, ông Ishaq Dar, vào tối thứ Năm.

Ông Araghchi cũng đã nói chuyện với các Ngoại trưởng Ả Rập Xê Út Faisal bin Farhan và Sheikh Mohammed bin Abdulrahman, bất chấp những cáo buộc về sự can thiệp của Iran vào các cuộc tấn công của lực lượng dân quân Houthi ở Yemen nhằm vào nước này.

[CBSNews: Iranian foreign minister talks to counterparts from several Middle East countries]

 

1. Tường thuật chuyến tông du Nam Mỹ của Đức Thánh Cha Lêô XIV: Gặp gỡ 83 ký giả

Kính thưa quý vị và anh chị em,

Lúc 07 giờ sáng theo giờ địa phương Rôma đã đáp máy bay từ Sân bay Quốc tế Fiumicino của Rôma để bay đến Montevideo, Uruguay.

Ông Matteo Bruni, Giám đốc Phòng Báo chí Tòa Thánh, đã thay mặt cho 83 ký giả tháp tùng chào mừng Đức Thánh Cha. Ông nói:

Chào buổi sáng, Đức Thánh Cha! Chào mừng Ngài lên tàu. Cùng tham gia chuyến đi được mong đợi này với Ngài có khoảng tám mươi nhà báo, mười trong số đó đến từ các quốc gia mà chúng ta sắp ghé thăm. Có một sự hào hứng nhất định trong số các nhà báo đi cùng Ngài - một sự hào hứng pha lẫn chút lo lắng, bởi tính chất căng thẳng của chuyến đi này. Chào mừng! Có lẽ Ngài muốn nói vài lời, vì sáng nay chúng ta đang có những người đồng hành tuyệt vời.

Đáp lại, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV nói

Trước hết, tôi xin chào mừng tất cả quý vị và một lần nữa bày tỏ lòng biết ơn đối với sự phục vụ của quý vị - đối với công việc quý vị đang làm, điều vô cùng quan trọng trong việc giúp chúng ta lan tỏa thông điệp, và trên hết, tất nhiên, là thông điệp hòa bình và thiện chí của Chúa đến với mọi người.

Tôi rất vui mừng được ở đây. Tôi biết một số người đã nghi ngờ liệu chuyến đi này có thực sự diễn ra hay không. Tôi phải thú nhận rằng, ngay từ ngày đầu tiên, tôi chưa bao giờ nghi ngờ; tôi tin chắc rằng chuyến đi này phải được tiến hành. Và tôi rất vui mừng khi có thể nói, "Tạ ơn Chúa," và cảm ơn đội ngũ y tế tuyệt vời có mặt ở đây hôm nay. Tôi tin rằng sức khỏe của tôi khá tốt.

Các bạn là những người chứng kiến điều này, và tôi rất vui vì các bạn có mặt ở đây cùng chúng tôi. Tôi cũng muốn nhân cơ hội này để giới thiệu một người mà nhiều người trong số các bạn đã biết: tân tổng trưởng Truyền thông của Tòa Thánh, Tiến sĩ Montse—Monserrat Alvarado—người đã gia nhập đội ngũ Vatican, đảm nhận vai trò đầy thách thức này với tư cách là tổng trưởng Truyền thông, kế nhiệm Tiến sĩ Paolo Ruffini, người vừa kết thúc nhiệm kỳ. Và như vậy, giờ đây chúng ta có thể trông cậy vào kinh nghiệm tuyệt vời, sự sáng tạo, sức sống và lòng nhiệt huyết của Tiến sĩ Montse. Cô sẽ đồng hành cùng chúng ta trên hành trình này và hỗ trợ cả Vatican và tôi trong lĩnh vực truyền thông quan trọng này. Chào mừng, Tiến sĩ Montse!

Cuối cùng, như các bạn đã biết, chúng ta sẽ đến thăm ba quốc gia Mỹ Latinh, mỗi quốc gia đều có lịch sử độc đáo riêng—chia sẻ nhiều điểm chung, nhưng cũng có nhiều điểm khác biệt. Tất nhiên, phần dài nhất của chuyến đi sẽ dành ở Peru, một trong những "quê hương" của tôi. Tôi rất vui mừng được trở lại đó.

Tôi muốn nhắc lại rằng mục đích chính của chuyến đi này là để tiếp tục sứ mệnh của Giám mục Roma - Đức Giáo Hoàng - và chia sẻ niềm vui của Tin Mừng. Đó là việc loan báo Tin Mừng và đồng hành cùng mọi người, mang đến sự gần gũi đầy ý nghĩa - trong cả những lúc vui buồn - cho những người trong thế giới ngày nay đang tìm kiếm một thông điệp hy vọng.

Tôi chân thành hy vọng rằng đây vẫn là trọng tâm chính của chuyến đi, đồng thời trân trọng nét đặc trưng riêng biệt của mỗi quốc gia, mỗi chuyến thăm, cũng như con người và nền văn hóa mà chúng ta gặp gỡ.

Tôi rất vui mừng được chia sẻ hành trình này với tất cả mọi người. Cảm ơn các bạn rất nhiều.

Lúc 16:30, Đức Thánh Cha đã đến Sân bay Quốc tế "General Cesáreo L. Berisso" Montevideo-Carrasco. Tại đây đã diễn ra nghi thức đón tiếp chính thức.

Một giờ sau đó, Đức Thánh Cha đã đi xe đến "Plaza Independencia" hay Quảng trường Độc lập, và có cuộc gặp gỡ các nhà cầm quyền, xã hội dân sự và đoàn ngoại giao.

Sau đó, lúc 18:15, Đức Thánh Cha đã thăm xã giao tổng thống cộng hòa tại Phủ Tổng Thống José Artigas

Lúc 19:10, Đức Thánh Cha đã cử hành kinh chiều với các Giám mục, linh mục, phó tế, tu sĩ nam nữ và chủng sinh tại Nhà thờ Chính tòa Thủ đô dâng kính Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội và các Thánh Philipphê và Giacôbê Tông đồ

---

Source:VATICAN

SALUTO DEL SANTO PADRE LEONE XIV AI GIORNALISTI SUL VOLO ROMA-MONTEVIDEO

2. Chuyến thăm Nam Mỹ của Đức Giáo Hoàng Lêô thắp lên hy vọng ở Uruguay, Á Căn Đình và Peru.

Chuyến tông du Nam Mỹ của Giáo hoàng Lêô XIV, được Tòa Thánh xác nhận vào ngày 26 tháng 10 sau ca phẫu thuật ung thư phổi của ngài, đang được các tín hữu Công Giáo khắp Nam Mỹ háo hức chờ đợi, đặc biệt là những người từng biết đến Giám mục Robert Prevost trong những năm ngài phục vụ tại Giáo phận Chiclayo, Peru.

Đức Giáo Hoàng, người đã trải qua ca phẫu thuật cắt bỏ thùy dưới phổi phải vào ngày 13 tháng 10 và đang hồi phục tốt kể từ đó, sẽ đến Montevideo, Uruguay vào chiều ngày 6 tháng 11, khởi hành đến Á Căn Đình vào ngày 8 tháng 11 và đến Peru vào ngày 11 tháng 11. Ngài sẽ rời Nam Mỹ vào ngày 16 tháng 11 và trở về Rôma vào ngày 17 tháng 11.

Lần cuối cùng một vị giáo hoàng đến thăm Uruguay là cách đây gần 40 năm. Vào tháng 5 năm 1988, Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã ở lại đất nước này bốn ngày, sau chuyến thăm hồi tháng 3 năm 1987. Kể từ đó, tỷ lệ người Công Giáo ở Uruguay đã giảm từ 60% năm 1997 xuống chỉ còn 33% hiện nay. Hơn 28% dân số hiện tự nhận mình là người bất khả tri hoặc vô thần.

"Chuyến thăm của Đức Giáo Hoàng đã thu hút sự quan tâm của người dân Uruguay. Chúng tôi hy vọng chuyến thăm này sẽ đánh dấu một mùa xuân mới cho Giáo hội, đưa những người đã xa rời Giáo hội trở lại và làm mới năng lượng truyền giáo của chúng ta," Đức Cha Milton Tróccoli của Maldonado-Punta del Este-Minas, đồng thời là chủ tịch Hội đồng Giám mục Uruguay, nói với Crux Now.

Chặng đường đến Uruguay được Giáo hội lên kế hoạch để càng nhiều người càng có thể tham gia. Chuyến đi sẽ bắt đầu tại thủ đô Montevideo – nơi sinh sống của một nửa dân số cả nước – nơi Đức Giáo Hoàng sẽ được chào đón tại một quảng trường trung tâm ngay sau khi đến và sẽ gặp gỡ Tổng thống Yamandú Orsi cùng các quan chức chính phủ khác.

Tối hôm đó, ngài sẽ cử hành lễ chiều cùng các linh mục và các tu sĩ nam nữ, đồng thời giảng một bài thuyết giáo.

"Sáng hôm sau, Đức Giáo Hoàng sẽ đến Paysandú, một thành phố ở phía bắc Uruguay, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ. Thành phố này được chọn vì vị trí trung tâm thuận tiện cho người dân sống ở phía bắc sông Río Negro," Đức Cha Tróccoli giải thích.

Vào buổi chiều, ngài sẽ trở lại Montevideo, nơi ngài sẽ đến thăm khu phố Casavalle, một khu vực nghèo khó nơi Giáo hội đã duy trì 25 chương trình xã hội trong suốt năm thập niên qua.

"Đức Thánh Cha sẽ có cơ hội gặp gỡ những người dễ bị tổn thương và tìm hiểu trực tiếp về công việc truyền giáo của Giáo hội," Đức Cha Tróccoli nói.

Sau đó, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV sẽ gặp gỡ các hiệu trưởng và giáo viên trường Công Giáo tại Đại học Công Giáo Uruguay và chủ trì buổi cầu nguyện tại một sân vận động ở Montevideo.

"Sự kiện cuối cùng của ngài sẽ là một Thánh lễ ở Florida, nơi người Uruguay sẽ cử hành lễ Đức Mẹ Ba Mươi Ba, vị thánh bảo hộ của đất nước. Sau đó, ngài sẽ đến Buenos Aires," Đức Cha Tróccoli giải thích.

---

Source:CRUXNOW

Pope Leo’s South American tour raises hopes across Uruguay, Argentina and Peru

3. Tông Du Nam Mỹ: Bài Giảng của Đức Thánh Cha trong buổi hát Kinh Chiều tại nhà thờ chính tòa Montevideo

Lúc 07 giờ sáng theo giờ địa phương Rôma đã đáp máy bay từ Sân bay Quốc tế Fiumicino của Rôma để bay đến Montevideo, Uruguay.

Lúc 16:30, Đức Thánh Cha đã đến Sân bay Quốc tế "General Cesáreo L. Berisso" Montevideo-Carrasco. Tại đây đã diễn ra nghi thức đón tiếp chính thức.

Một giờ sau đó, Đức Thánh Cha đã đi xe đến "Plaza Independencia" hay Quảng trường Độc lập, và có cuộc gặp gỡ các nhà cầm quyền, xã hội dân sự và đoàn ngoại giao.

Sau đó, lúc 18:15, Đức Thánh Cha đã thăm xã giao tổng thống cộng hòa tại Phủ Tổng Thống José Artigas

Lúc 19:10, Đức Thánh Cha đã cử hành kinh chiều với các Giám mục, linh mục, phó tế, tu sĩ nam nữ và chủng sinh tại Nhà thờ Chính tòa Thủ đô dâng kính Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội và các Thánh Philipphê và Giacôbê Tông đồ.

Trong bài giảng tại đây, Đức Thánh Cha nói:

Anh chị em thân mến trong Chúa Giêsu Kitô,

Thật hân hạnh được cùng anh chị em cử hành Kinh Chiều tại Nhà thờ chính tòa này, nơi lưu giữ biết bao kỷ niệm về lịch sử của người dân nơi đây. Trong số đó có bồn rửa tội nơi José Gervasio Artigas được đón nhận vào Giáo Hội Công Giáo – một dấu hiệu cho thấy sự đóng góp hữu ích của Giáo hội cho sự thịnh vượng của đất nước. Một cuộc sống mới đã bắt đầu với ông từ đó, với tư cách là con cái của Chúa. Chúng ta cũng đã nhận được ân sủng ấy trong cuộc sống của mình. Qua Bí tích Thánh tẩy, Chúa Kitô cho chúng ta được chia sẻ sự sống của Ngài và mời gọi chúng ta lớn lên trong sự giống Ngài, để chúng ta học cách nhìn, lắng nghe và yêu thương như Ngài.

Bài Thánh Vịnh mà chúng ta vừa hát chứa đựng một lời cảnh báo đáng ngạc nhiên. Sau khi mô tả các tượng thần bằng vàng và bạc là những tác phẩm của bàn tay con người, bài Thánh Vịnh nói rằng: "Những kẻ làm ra chúng và tất cả những ai tin cậy chúng sẽ trở nên giống như chúng" (Tv 135:18). Những người đã xây dựng những hình tượng đó cuối cùng đã trở nên giống như chúng. Trái tim con người cũng vậy: dần dần, nó mang hình dạng của những gì nó yêu thương và đặt niềm tin vào. Đó là lý do tại sao Chúa Giêsu nói với chúng ta: "Kho báu các ngươi ở đâu, lòng các ngươi cũng ở đó" (Mt 6:21).

Chúng ta, những người đã dâng hiến cuộc đời mình cho Chúa, cần tự hỏi trái tim mình đang ở đâu. Đôi khi, trái tim ta gắn bó với công việc mà ta cho là của riêng mình, với sự công nhận mà ta nhận được hoặc với sự bình an trong tâm hồn đến từ việc kiểm soát được mọi thứ, mà không nhận ra, ta bắt đầu nhìn người khác từ một góc nhìn bắt nguồn từ những mối quan tâm đó. Lòng trung thành với ơn gọi của mình kêu gọi chúng ta trở về với Chúa Giêsu Kitô hết lần này đến lần khác; để Ngài trở thành kho báu của chúng ta, là Đấng mà chúng ta muốn noi theo.

Như Thánh vịnh nói tiếp, các thần tượng "có miệng, nhưng không nói; có mắt, nhưng không thấy; có tai, nhưng không nghe" (Tv 135:16-17). Chúng được làm bằng vàng và bạc, nhưng không có sự sống. Thiên Chúa mà chúng ta đặt niềm tin thì khác hẳn! Ngài thấy sự đau khổ của dân Ngài và nghe tiếng kêu than của họ. Đây là cách Ngài tỏ mình ra cho Môise trong bụi cây cháy: "Ta đã thấy sự khốn khổ của dân Ta… Ta đã nghe tiếng kêu than của họ" (Xh 3:7).

Khi Con Thiên Chúa trở thành người, lòng thương xót thiêng liêng ấy được bày tỏ trong một khuôn mặt con người, trong đôi mắt, đôi tai và đôi tay giống như của chúng ta. Chúa Giêsu ngước nhìn ông Giakêu, đang ẩn mình giữa những cành cây (xem Lc 19:5). Ngài lắng nghe người mù Batêmaê, ngay cả khi nhiều người muốn bịt miệng ông (xem Mc 10:48-49). Ngài đưa tay chạm vào người phong cùi (xem Mc 1:41) và chúc phúc cho những trẻ em đến với Ngài (xem Mc 10:16). Ngài phán lời đuổi quỷ (xem Mc 1:25-26) và, từ trên thập tự giá, đã cầu xin tha thứ cho những kẻ hành hình Ngài (xem Lc 23:34). Đây là bản chất của Thiên Chúa chúng ta. Qua cuộc đời của Chúa Giêsu, chúng ta đã biết được Ngài nhìn chúng ta như thế nào và Ngài yêu thương chúng ta biết bao (xem Ga 14:9).

Kính thưa anh em, qua anh em, Chúa Kitô đã tìm cách đến với nhiều người bằng tình yêu của Ngài. Đôi mắt của anh em đã chứng kiến cả một thế hệ lớn lên và đã thấy những giọt nước mắt không ai để ý. Tai của anh em đã nghe những lời thú tội khó nói. Biết bao người đã bước vào tòa giải tội với nỗi sợ hãi và ra về với niềm vui sướng vì sự tha thứ mà họ nhận được. Điều tương tự cũng đúng với đôi tay của anh em, đôi tay đã thường xuyên nâng đỡ Mình Thánh Chúa, giúp đỡ người bệnh, chuẩn bị bữa ăn hoặc nâng đỡ những người không còn đi lại được. Những đôi tay ấy đã mang lòng thương xót của Chúa đến với biết bao người qua đặc sủng của các cộng đoàn của anh em. Một số đôi tay mang dấu ấn của tuổi tác và lao động vất vả. Đôi tay đã già đi mà vẫn làm việc thiện thật đẹp biết bao!

Chúa biến đổi những ai luôn gần gũi với Ngài. Đoạn Kinh Thánh ngắn nhắc nhở chúng ta rằng sự thử thách đức tin sinh ra lòng kiên nhẫn (xem Gb 1:3). Sự giống Chúa Kitô của chúng ta cũng trưởng thành hơn trong những lúc khó khăn, chẳng hạn như khi công việc dường như vô ích, khi sức lực suy yếu hoặc khi phải bắt đầu lại từ đầu. Cuối cùng, lòng kiên nhẫn sẽ để lại dấu ấn. Qua năm tháng, ánh mắt trở nên nhân từ hơn, bàn tay sẵn sàng phục vụ hơn và lời nói có khả năng an ủi hơn. Nguyện cho những thử thách luôn tìm thấy chúng ta kết hợp với Chúa Giêsu, để chúng giúp chúng ta lớn lên trong tình yêu của Ngài.

Dưới những mái vòm của nhà thờ này là nơi an nghỉ của Chân phước Jacinto Vera. Trong ngôi mộ ấy, với niềm hy vọng về sự phục sinh, là đôi chân đã từng rong ruổi trên những con đường Uruguay để mang Tin Mừng đến cho dân Ngài; đôi tay đã ban phước lành, giúp đỡ người nghèo và cử hành các bí tích; đôi tai đã lắng nghe vô số lời xưng tội; và đôi mắt đã để ý đến những người cần giúp đỡ. Khi nhớ lại sự giản dị trong lời nói và cả dáng đi của ngài, một nữ tu đã quen biết ngài nhiều năm đã để lại lời chứng này: "Chỉ cần nhìn ngài, dường như ngài luôn luôn cầu nguyện" (Positio, I, 154). Mối quan hệ của ngài với Chúa đã định hình khuôn mặt, cử chỉ và cách ngài cư xử giữa mọi người. Những người đến gần ngài đều cảm nhận được lòng tốt của Chúa Kitô, ngay cả trước khi nghe một lời nào trong bài giảng của ngài.

Anh chị em thân mến, một trong những bí quyết của việc truyền giáo là trở nên giống với Đấng mà chúng ta rao giảng. Ở vùng đất này, nơi mà nhiều người đương thời hầu như không biết đến Chúa Giêsu Kitô và rất nhiều người trẻ lớn lên xa rời đời sống Giáo hội, chứng nhân ấy có một sức mạnh đặc biệt. Mong rằng cách chúng ta nhìn người khác, cách chúng ta lắng nghe hoặc cách chúng ta dang tay giúp đỡ những người đau khổ sẽ thôi thúc họ tìm hiểu về nguồn gốc của tình yêu ấy. Khi chúng ta nói với họ về Chúa Giêsu, mong rằng họ sẽ khám phá ra chính Chúa, Đấng mà họ đã bắt đầu cảm nhận được lòng nhân hậu của Ngài qua chúng ta, bất chấp sự nghèo khó của chính chúng ta.

Khát khao cho người khác biết đến và noi theo Chúa Giêsu cũng được thể hiện qua lời cầu nguyện cho ơn gọi. Khi chủng viện liên giáo phận không nhận được ứng viên mới nào vào năm 2024, nhiều tín hữu bắt đầu nhóm họp cầu nguyện và ăn chay nhiều ngày để xin Chúa sai phái những người thợ gặt vào mùa gặt của Ngài (xem Mt 9:38). Từ đó, họ đã kiên trì nỗ lực để những người khác có thể nghe thấy tiếng gọi của Ngài. Hôm nay chúng ta tạ ơn vì một số bạn trẻ đang ngồi giữa chúng ta đã bắt đầu hành trình của mình trong chủng viện và đời sống thánh hiến. Thật là một niềm vui khi biết rằng những đáp lại quảng đại đối với tình yêu của Chúa Kitô vẫn tiếp tục được thể hiện! Tôi xin chân thành cảm ơn những người đã ủng hộ sáng kiến này, và tôi khuyến khích họ hãy kiên trì. Hãy xem trong những hoa trái này bằng chứng rằng Thiên Chúa nghe lời cầu nguyện của dân Ngài.

Tôi hy vọng rằng kinh nghiệm ở Uruguay này sẽ vang vọng khắp toàn thể Giáo Hội. Từ Nhà thờ Chính tòa ở Montevideo này, tôi mời gọi các giám mục anh em trên khắp thế giới thúc đẩy các ngày cầu nguyện và ăn chay trong giáo phận của mình để gia tăng ơn gọi linh mục và đời sống thánh hiến. Mong rằng các giáo xứ, gia đình và cộng đồng tu sĩ sẽ hiệp nhất trong lời cầu nguyện này. Mong rằng tấm gương của vùng đất này sẽ truyền cảm hứng cho nhiều người khác cầu nguyện với cùng một lòng tin tưởng.

Các chủng sinh và tập sinh thân mến, hãy nhìn đến những người đã bước đi trên con đường hiến thân. Hãy nhìn vào đôi bàn tay chai sạn của họ, tình yêu kiên trì và cách họ gắn bó với Chúa Giêsu. Hãy học hỏi từ họ sự thân mật với Chúa. Đối với những người trong số các bạn đã dành nhiều năm trong chức vụ hoặc đời sống thánh hiến, tôi xin các bạn hãy luôn trở về với những điều cốt yếu. Hãy trân trọng sự tĩnh lặng của cầu nguyện, lắng nghe Lời Chúa và gặp gỡ Chúa Kitô trong Thánh Thể. Trong sự thân mật đó, tình yêu đã dẫn dắt các bạn hiến dâng cuộc đời mình cho Ngài được đổi mới, và tâm hồn các bạn sẽ mang những nét của trái tim Ngài.

Vẫn còn một hình ảnh từ Thánh Vịnh mà tôi muốn nhắc lại. Có lời nói về những thần tượng ấy rằng "miệng chúng không có hơi thở" (Tv 135:17). Trái lại, Chúa Phục Sinh đã hà hơi trên các môn đệ và phán rằng: "Hãy nhận lấy Thánh Thần" (Ga 20:22). Chính Thánh Thần ấy ban sự sống cho thân xác bằng đất sét mà chúng ta là (xem Sáng Thế Ký 2:7) và kết hợp chúng ta thành một thân thể. Hãy để Ngài hướng dẫn và làm mọi việc trong tình yêu thương, nhất là khi các bạn gặp phải đủ mọi thử thách (xem Gb 1:2). Ngay cả khi cách xa nhau hàng vạn cây số, hãy nâng đỡ lẫn nhau và luôn luôn hiệp thông với Người kế vị Thánh Phêrô, Đấng cũng cần sự nâng đỡ của lời cầu nguyện của các bạn.

Một lát nữa chúng ta sẽ cùng hát Kinh Magnificat. Trong lòng Đức Mẹ Maria, đôi mắt thương xót nhìn chúng ta, đôi tai lắng nghe lời cầu xin và đôi tay dang ra cứu rỗi chúng ta đã được hình thành. Xin Đức Mẹ Ba Mươi Ba giúp chúng ta giữ lòng mình gần gũi với Con của Mẹ, để khi đến lúc nhắm mắt lại, chúng ta có thể nghe thấy tiếng Chúa gọi tên mình và tin tưởng phó thác mình vào tay Người. Amen.

---

Source:VATICAN

HOMILY OF HIS HOLINESS POPE LEO XIV - Metropolitan Cathedral of the Immaculate Conception and Saints Philip and James (Montevideo)

4. Chuyến thăm Á Căn Đình của Đức Thánh Cha Lêô XIV

Tại Á Căn Đình, Đức Giáo Hoàng sẽ gặp gỡ đám đông lớn những người đã háo hức chờ đợi chuyến thăm của Giáo hoàng trong nhiều năm. Tất nhiên, người dân Á Căn Đình đã hy vọng rằng Đức Giáo Hoàng Phanxicô, người đồng hương của họ, sẽ là người trở lại – nhưng Đức Jorge Bergoglio chưa bao giờ đến thăm quê hương mình lần nào nữa sau khi được bầu làm Giáo hoàng vào năm 2013.

Lịch trình của Đức Giáo Hoàng Lêô XIV bao gồm các lễ kỷ niệm tôn giáo và các chuyến thăm đến những nơi mà ngài sẽ tìm hiểu về những khó khăn mà người dân Á Căn Đình dễ bị tổn thương phải đối mặt, vốn trầm trọng hơn do cuộc khủng hoảng kinh tế mà đất nước đã trải qua trong vài năm qua.

Cha Maximo Jurcinovic, nhà lãnh đạo văn phòng báo chí của Hội đồng Giám mục Á Căn Đình, nói với Crux Now: "Các giám mục và Tòa Thánh đã đồng ý lựa chọn những địa điểm phù hợp nhất, với sự tham khảo ý kiến của chính phủ liên bang về các biện pháp an ninh."

Ngài nói rằng "chương trình mục vụ được thiết kế để dành nhiều không gian cho những thực tế khác nhau của Giáo hội tại Á Căn Đình và trên khắp đất nước."

Chặng công tác tại Á Căn Đình sẽ bắt đầu lúc 4:30 chiều ngày 8 tháng 11, khi Đức Giáo Hoàng đến Buenos Aires. Ngài sẽ gặp Tổng thống Javier Milei và các quan chức chính phủ khác tại dinh tổng thống Casa Rosada sau khi thăm Đài tưởng niệm Độc lập và tham dự lễ đón tiếp chính thức.

Sáng hôm sau, Đức Lêô sẽ đến thăm Pequeño Cottolengo Don Orione, một mái ấm do Giáo hội điều hành dành cho người khuyết tật ở thành phố Claypole, tỉnh Buenos Aires. 400 cư dân của mái ấm này không chỉ nhận được sự hỗ trợ trị liệu mà còn được tạo cơ hội học tập và đào tạo để phát triển các kỹ năng mới.

Trước bữa trưa, Đức Giáo Hoàng sẽ cử hành Thánh lễ tại Buenos Aires. Buổi chiều, ngài sẽ gặp gỡ các lãnh đạo công đoàn và các nhà tổ chức phong trào xã hội tại Đại học Công Giáo Á Căn Đình. Sau đó, Đức Giáo Hoàng Lêô sẽ gặp gỡ các lãnh đạo cộng đồng Kitô giáo và cử hành Kinh chiều cùng các giám mục trong nước.

Sáng hôm sau, Đức Giáo Hoàng sẽ đi về phía bắc đến Córdoba, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ lúc 10 giờ sáng. Buổi chiều, ngài sẽ gặp gỡ các linh mục, nam nữ tu sĩ và các chủng sinh. Sau đó, ngài sẽ trở lại Buenos Aires để gặp gỡ giới trẻ vào buổi tối.

Vào ngày cuối cùng ở Á Căn Đình, Đức Lêô sẽ đến thăm Khu phức hợp Nhà tù Liên bang Buenos Aires lúc 8 giờ sáng, sau đó di chuyển đến Luján, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ lúc 10 giờ sáng tại Vương cung thánh đường Đức Mẹ Luján, thánh bổn mạng của Á Căn Đình. Lúc 2 giờ chiều, ngài sẽ khởi hành về Lima.

---

Source:CRUXNOW

Pope Leo’s South American tour raises hopes across Uruguay, Argentina and Peru

5. Chuyến trở về quê hương Peru của Đức Thánh Cha Lêô XIV

Chặng đường tại Peru, chặng cuối cùng và dài nhất của chuyến đi, sẽ có ý nghĩa đặc biệt. Đức Giáo Hoàng đã sống ở Peru gần 20 năm, bắt đầu từ những năm 1980, và có quốc tịch Peru khi trở thành Giám mục Chiclayo, một vị trí mà ngài nắm giữ trong tám năm.

"Đức Lêô sẽ gặp gỡ người dân Peru thân yêu của ngài, đặc biệt là những người sống ở giáo phận Chiclayo cũ của ngài. Ngài cũng sẽ đến thăm Lima, Callao, Cusco và Pucallpa."

Đức Lêô sẽ đến Callao lúc 5:30 chiều ngày 11 tháng 11 và gặp gỡ Tổng thống Keiko Fujimori cùng các quan chức chính phủ khác. Ngài cũng sẽ có bài phát biểu tại Nhà hát Quốc gia Gran Teatro Nacional ở Lima. Sáng hôm sau, ngài sẽ gặp gỡ các giám mục Peru và sau đó thảo luận về những thách thức mà người dân đất nước đang phải đối mặt tại một cuộc mít tinh ở quảng trường trước nhà thờ chính tòa.

Buổi chiều ngài sẽ gặp gỡ giới trẻ tại Sân vận động Quốc gia.

Đó sẽ là một khoảnh khắc đáng nhớ, bởi vì giới trẻ là niềm hy vọng của chúng ta về một tương lai tốt đẹp hơn, và Giáo hoàng luôn có mối quan hệ đặc biệt với họ.

Ngày 13 tháng 11, Giáo hoàng sẽ đến Chiclayo, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ lúc 10:30 sáng. Sau đó, ngài sẽ có chuyến thăm riêng đến Nhà nguyện San Oscar Romero và gặp gỡ các giáo sĩ và nhà truyền giáo vào buổi chiều. Lúc 5:45 chiều, Đức Giáo Hoàng Lêô sẽ gặp gỡ các sinh viên và giáo sư tại Đại học Công Giáo Santo Toribio de Mogrovejo.

Dĩ nhiên, ngài cũng sẽ gặp lại những người bạn cũ, các linh mục và các nhân viên mục vụ. Đó sẽ là cơ hội để ngài nghỉ ngơi giữa những người mà ngài quen biết.

Ngày hôm sau, Đức Giáo Hoàng sẽ chủ trì lễ đăng quang bức tượng Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội tại Nhà thờ Đức Bà. Sau đó, ngài sẽ đi trực thăng đến thị trấn Santa Cruz de Succhabamba, nơi ngài sẽ cử hành Thánh lễ lúc 11 giờ sáng. Tiếp theo, ngài sẽ đến Đền thờ Thánh Turibius của Mogrovejo ở quận Zaña.

Sáng hôm sau, Đức Lêô sẽ đi đến Cusco. Lúc 10:30 sáng, ngài sẽ gặp gỡ những người Công Giáo tại khu di tích khảo cổ Saqsaywaman và cùng đọc kinh Truyền Tin trưa Chúa Nhật trước nhà thờ địa phương. Lúc 1:05 chiều, ngài sẽ bay đến Pucallpa, thuộc vùng Amazon của Peru.

Vào lúc 3 giờ chiều, ngài sẽ gặp gỡ các giáo sĩ và lãnh đạo của các cộng đồng vùng Amazon. Sau đó, ngài sẽ cử hành Thánh lễ, "Thánh lễ đầu tiên của vị Giáo hoàng hiện tại tại Amazon – vùng đất bị tàn phá nặng nề bởi khai thác mỏ bất hợp pháp và các tệ nạn khác – một dấu hiệu cho thấy sự quan tâm của ngài đối với ngôi nhà chung của chúng ta

Vào lúc 8 giờ tối, ngài sẽ trở về Callao. Vào ngày cuối cùng của chuyến đi, Đức Lêô sẽ đến thăm một viện dưỡng lão do các nữ tu điều hành ở Callao, nơi đang chăm sóc 60 người cao tuổi. Trước khi đến Căn cứ Không quân Callao để dự lễ chia tay, ngài sẽ cử hành Thánh lễ tại Căn cứ Không quân Las Palmas ở Lima.

"Lễ kỷ niệm đó sẽ là cơ hội để chúng ta khép lại những ngày tràn đầy ân sủng, hy vọng và tình yêu thương này. Chuyến thăm này sẽ truyền cảm hứng cho chúng ta thúc đẩy công lý và bảo vệ phẩm giá con người,.

Đức Lêô sẽ khởi hành đi Rôma lúc 1 giờ 45 chiều từ Callao.

Hy vọng chuyến đi của Giáo hoàng đến Peru "sẽ đánh dấu một bước ngoặt, cho phép tất cả chúng ta được tái sinh trong Lễ Ngũ Tuần mới của một Giáo hội hiệp thông."

Tuần trước, Vatican xác nhận Đức Giáo Hoàng Lêô sẽ có "một số cuộc gặp" với các nạn nhân bị lạm dụng bởi giáo sĩ trong chuyến đi này, sau khi mạng lưới các nạn nhân ở Peru cho biết lịch trình đã bỏ sót họ.

---

Source:CRUXNOW

Pope Leo’s South American tour raises hopes across Uruguay, Argentina and Peru