Văn Hóa
Suy Niệm Mùa Chay: Tiền Bạc & Quyền Lực
Nguyễn Trung Tây
05:46 19/02/2026
□ Suy Niệm Mùa Chay: Tiền Bạc & Quyền Lực
Nguyễn Trung Tây
Tôi gặp em ở Cali.
Em con gái, lớn lên bên Mỹ, học sinh năm cuối trường đại học lừng danh Berkeley của Mỹ. Em mắt nhìn thẳng về phía trước, tự tin, nói tiếng Anh ròn tan. Gặp tôi, em cười vui tươi, nói tiếng Việt liến thoắng. Người anh ruột cũng là bạn tôi đang lái xe, bữa đó uống mật gấu dám mở miệng tố cô em,
— Ông biết chi không, hắn con gái mà liều lắm. Tháng tới, ra trường, hắn tham gia Peace Corps "bỏ" đi tuốt luốt sang Phi Châu làm việc ở Congo tới hai năm lận...
Nghe lọt lỗ tai về tương lai em đang hành trang chuẩn bị lên đường, tôi vớ vẩn mở lời “dụ” em...đi tu. Em không nói chi, nhưng lắc lắc đầu, môi hồng ngậm chặc, mái tóc đen lay láy bay bay trong gió. Tôi nói lơ lửng, điều tra kiểu gậy mọt,
— Vậy chắc sẽ lấy chồng…
Thật bất ngờ, nghe tôi ăn nói lơ lửng, em thôi ngậm đôi môi hồng đào, mở miệng cự nự tôi ngay tại chỗ,
— Tại sao phải lấy chồng… Bộ cứ con gái thì phải lấy chồng hay sao?
Tôi o tròn miệng...!!! Không biết nói chi. Thi cũng đúng, bộ cứ con gái thì phải lấy chồng hay sao?
Gặp em tự tin và thông minh quá, tôi tự nhiên khớp. Thấy tôi yên lặng, em đổi đề tài mời tôi giúp cấm phòng cuối tuần cho tuổi trẻ. Tới phiên tôi ăn miếng trả miếng, làm bộ le lưỡi, lắc đầu (mà chắc cũng là sự thật một nửa),
— Thôi đi! Tuổi trẻ tụi mi ngày hôm nay nhiều điều khó hiểu thấy mồ. Ai mà biết tụi mi thích cái chi để mà nói!
Em nhìn tôi, nói ngay trong tiếng Anh, rõ từng âm,
— Cha ơi! Dễ òm, quyền lực (power) và tiền bạc (money). Có thế thôi mà cha cũng không biết.
Tôi trợn mắt! Tưởng cái gì, quyền lực và tiền bạc ai mà chẳng thích, chứ cứ gì phải là tuổi trẻ…
Thì đấy, người Việt Nam ai chẳng biết câu vè không biết xuất hiện khi nào:
Tiền là tiên...,
Là sức bật của tuổi trẻ,
Là sức khoẻ của tuổi già.
Câu truyện Phúc Âm (9:30-37) viết bởi thánh Mark của Chúa Nhật 25B cũng đã từng khẳng định về sức mạnh của quyền lực đấy thôi.
Lần đó trên con đường xa xôi từ núi Tabor biến hình về lại Galilee, một lần nữa Đức Giêsu lại tiên đoán về tương lai, “Con Người sẽ phải chết, sau ba ngày mới sống lại…” (Mk 9:31). Thầy “lạc đề” như vậy, hỏi sao mà các tông đồ không lạc đường mùa chay dài dài… Đời đang tươi vui như những chú sư tử no mồi trong sa mạc Trung Đông kia mà, bởi đi theo Thầy, cuộc đời hứa hẹn lầu son gác tiá. Nếu Thầy có khả năng hóa bánh ra nhiều, chữa lành người bị quỷ ám, hồi sinh người đã chết, tại sao lại không đi theo. Đấng Thiên Sai mang tầm vóc vĩ đại tương tự hoàng đế David được tiên báo từ lâu, người có khả năng khôi phục lại đất nước Do Thái ra khỏi ách đô hộ của đế quốc La Mã giờ đây còn ai khác, ngoài Thầy… Làm chi khi sở hữu vương quyền, uy lực trong tay, Thầy lại không phân chia đồng đều cho các môn đệ, những người đã từng bỏ hết mọi sự mà đi theo Thầy. Khi quyền lực nắm được trong tay, thì làm gì mà không có tiền bạc, mà không chỉ là tiền xu hay là vớ vẩn hai đồng tiền kẽm của bà góa nghèo đâu nhé, mà tiền trăm tiền bọc, toàn là tiền vàng, những đồng tiền sáng lấp lánh như truyện cổ tích ngàn lẻ một đêm.
Nhưng khổ! Không phải chỉ một lần, mà tới ba lần lận, ba lần là đúng cả ba, Thầy cứ mở miệng tiên đoán "vớ vẩn": Con Người sẽ bị các thầy thượng tế giết đi… Giời ạ! Không, đó không phải là câu chuyện mà các môn đệ muốn nghe muốn bàn. Bởi thế, lời Thầy lọt vô tai này, lại chạy qua lỗ tai kia, rồi đi thông thốc thẳng luôn ra ngoài, bởi Thầy ơi, chúng con đang bàn chuyện riêng tư. Mà tưởng là chuyện gì đại sự! Hóa ra, theo như thánh sử Mark, đề tài mấy người môn đệ hăng say thảo luận cũng vẫn chỉ liên quan đến hai chữ quyền lực (Mk 9:33-34).
Chưa đủ, ngay vừa sau khi Thầy tiên đoán lần thứ ba về cuộc thương khó, hai anh em James và John vẫn cứ tiếp tục lạc đường, lần này họ nhanh chân chạy đến tỉ tê với Đức Giêsu,
— Mai này khi Thầy vinh quang, xin cho anh em chúng con người bên tay trái người bên tay hữu nhé (Mark 10:37).
Vậy là ăn chắc. Đức Giêsu mà gật đầu thì thật đúng là đời nở ngàn vạn viên đá lót đường toàn bằng vàng ròng.
Mà thiết nghĩ hai ngàn năm trước và hai ngàn năm sau, cuộc đời nhân thế có lẽ cũng vẫn chưa có gì khác, cũng vẫn chỉ xoay quanh đề tài, quyền lực và tiền bạc.
Quyền Lực
Chẳng lạ chi, trong sa mạc Satan đã từng đem Đức Giêsu lên ngọn núi cao, chỉ cho Người thấy tất cả các thế gian, vinh hoa lợi lộc của trần gian, rồi nói: "Tôi sẽ cho ông tất cả những thứ đó, nếu ông sấp mình bái lạy tôi" (Matt 4:8-9).
Khéo quá! Thật đúng là Satan.
Có một số người vẫn cứ hỏi tại sao tôi đi tu. Một câu hỏi thật thà, mà nếu trả lời thành thực tôi lại hóa ra mắc kẹt. Nói dối thì không dám, nói thật thì ngượng đến chín người. Chẳng lẽ bây giờ lại kể rằng, cái hồi mới lớn, mười ba mười bốn, tôi thấy cha xứ của tôi quyền uy quá. Ngài cao lớn uy nghi, bởi ngài là chánh xứ và còn là hạt trưởng của hạt Chí Hòa rộng lớn mênh mông. Chiều chiều ngài mặc áo chùng đen, chắp tay sau lưng đi trên đường thăm hỏi dân tình. Giáo dân thấy ngài đều lễ phép một niềm. Mấy ông thanh niên bướng bỉnh, trộm xoài bẻ chuối, phá phách nhất nhì trong xứ thấy bóng ngài cũng im re. Hỏi sao thằng bé đang lớn không mê áo chùng đen. Cho nên tôi tuổi mười bẩy mới năn nỉ nhờ Sơ Mến Thánh Giá mang lên gặp Cha Giám Đốc Tiểu Chủng Viện Sài Gòn.
Mà cuộc đời ai chẳng ham quyền lực, bởi thiên hạ, ai chẳng phù thịnh, có ai lại phù suy. Người có danh có phận trong thiên hạ, đi cửa nào mà lại không lọt. Còn là khố rách cùng đinh, cầm mõ đi rao thì cầm chắc là hỏng. Ai mà trọng vọng? Ai mà nể vì? Có miếng xôi nguội ở dưới góc bếp đình làng người ta cũng chẳng buồn cho. Học trò ê a ba chữ nhất tự vi sư, ai liếc nhìn. Con gái trong làng bĩu môi chê, “Dài lưng tốn vải, ăn no lại nằm”. Nhưng cứ thử đậu Quan Trạng mà coi, thôn làng mấy tổng chẳng vác võng ra đón tận từ đầu đường. Lúc đó khối cô con gái thắt đáy lưng ong tóc quấn đuôi gà thập thò trước cửa. Trong hãng điện tử vùng thung lũng, chỉ là Assembler hàn chì tháo ráp vớ vẩn mấy cái board điện tử, ai thèm nhớ tên. Nhưng cứ thử lên làm cai làm xếp dưới tay mười mấy người thợ mà coi, thiên hạ nhìn mình khác liền. Làm gì mà không một điều “Yes, sir”, hai điều cũng “Yes, sir”. Mà nếu Bụt thương tình cho nhảy lên làm Kỹ Sư thắt càvạt, ngồi một mình một cái văn phòng cubicle thì lại càng oai ra phết. Đời tự nhiên hóa ra mùa xuân rực rỡ sắc mầu.
Tiền Bạc
Còn tiền bạc, thì thôi, khỏi nói. Tiền mà, ai lại chẳng thích, chắc chỉ trừ người mắc bệnh tâm thần. Phố tôi thuả xưa, có người thanh niên tâm thần, đã từng đứng ngay ngã ba lấy tiền bố mẹ phát tặng không cho thiên hạ. Tôi, con nít, nhanh tay vớ được tờ năm đồng màu xanh con chim phượng hoàng. Tôi cất tờ giấy năm đồng dưới gối, sáng hôm sau mua được gói xôi đậu phộng, có rắc mè. Tiền còn dư, tôi mua truyện tranh Xì Trum, Lữ Hân Phi Lục! Đời tự nhiên rộn ràng bởi tờ giấy năm đồng thuả đó.
Bạn tôi, Kỹ sư điện, hồi xưa bị hãng Intel sa thải, nằm ế dài trong nhà không có đồng xu. Bây giờ Trời thương, mở tiệm móng tay, làm ăn phát đạt, khách khứa tấp nập ở cửa tiệm, chỗ này manicure, chỗ kia pedicure, bàn bên này cô thợ đang làm full set cho một bà, bàn bên kia anh thợ đang thay móng cho một cô… Tiền đếm mỏi cả tay… Tự nhiên thiên hạ nhìn anh với ánh mắt khác liền. Thì cũng chỉ vì anh có tiền.
Mà lạ lắm, những người lớn tuổi, dù có là mắt kém, thông manh lông quặm, tai điếc đặc ra, nhưng tiền vẫn không đếm lộn. Ai mượn bao nhiêu, thiếu nợ ngày nào, các cụ vẫn nhớ rõ ràng và nhớ chính xác. Chẳng trách chi, người ta cứ nói, “Đồng tiền nó liền khúc ruột”. Đụng tới khúc ruột, ai mà chẳng đau chẳng xót.
Cho nên khi người thanh niên đến gặp Đức Giêsu xin Ngài chỉ dẫn phương cách để được sống đời đời. Đức Giêsu nhắc nhở người thanh niên bộ luật Mười Điều Răn. Người thanh niên xác định với Đức Giêsu tất cả những điều đó, thưa Thầy con đã tuân giữ từ thuả nhỏ. Nghe nói thế, Đức Giêsu yêu mến nhìn người thanh niên đề nghị anh về nhà bán hết gia sản, tặng cho người nghèo khó, rồi quay lại làm môn đệ Ngài. Nghe tới đây, người thanh niên sa sầm nét mặt. Lời đề nghị của Đức Giêsu đã trở nên muối mặn xót xa khúc ruột người đối diện. Cho nên anh ta bỏ đi, bởi anh chính là người giàu có (Mark 10:17-22).
Ơi tiền!
Tình Yêu Độ Lượng
Ông bà mình dạy, “Miệng kẻ sang có gang có thép.”
Hóa ra đồng tiền là thước đo quyền lực của một người.
Có thời đàn ông Đài Loan không có khả năng lập gia đình với người bản xứ, mang tiền đô la sang bên Việt Nam chọn những cô gái đẹp nhất trong mấy làng mang về nhà làm vợ. Mấy ngàn tờ giấy đô la xanh tự nhiên hóa ra gang ra thép. Miệng kẻ có đô có quyền có vợ.
Nhưng có quyền lực, có tiền bạc, có vợ đẹp, như vậy đã đủ để có hạnh phúc hay chưa?
Người thanh niên trong câu truyện Tin Mừng chẳng phải có tiền, nhiều tiền là khác, nhưng anh vẫn phải lên đường tìm kiếm chân lý sống đời đời. Nói một cách khác, anh chàng vẫn còn cảm thấy chưa đủ, vẫn trống vắng với hạnh phúc. Lắng nghe lời yêu cầu, Đức Giêsu chỉ anh ta một chén thuốc đắng, uống ba lần: lần thứ nhất, sống từ bỏ, lần thứ hai, sống bác ái, và lần thứ ba, sống dấn thân.
Chuyện người thanh niên giầu có khẳng định một điều nếu không song hành đi đôi với tình yêu, cả hai, quyền lực và tiền bạc sẽ như kiềng hai chân rất là chênh vênh, do đó vẫn không trọn vẹn để có thể mang lại hạnh phúc cho bất cứ người nào đang sở hữu nó.
Nếu nói như vậy, thì thôi, bây giờ tôi sẽ xin thôi quyền lực và tiền bạc để có hạnh phúc hay sao?
Cũng không phải là như vậy.
Quyền lực và tiền bạc như tia nắng mặt trời. Để tự nhiên một mình, không thấy chi ngoài ánh sáng. Nhưng chiếu qua lăng kiếng, tia nắng mặt trời không mầu hóa ra cầu vồng bẩy mầu đẹp rực rỡ xôn xao. Cũng thế, quyền lực và tiền bạc được sử dụng bởi tình yêu nhân loại, diễn tả qua tấm lòng bác ái, hành xử qua tinh thần phục vụ, thực thi với đời sống dấn thân, quyền lực và tình yêu đó vươn mình trở nên hoàn hảo; khi đó quyền lực và tiền bạc trở nên cầu vồng bẩy mầu mang lại hạnh phúc cho người sở hữu và ngay cả những người anh chị em sống chung quanh.
Chẳng lạ chi trong thư gửi tới công đồng Corinth, thánh Phaolô đã từng nói những lời bất hủ về tình yêu tha nhân,
Nếu như tôi có nói được các thứ tiếng
của loài người và của các thiên thần đi nữa,
mà không có đức mến,
thì tôi cũng chẳng khác gì thanh la phèng phèng,
chũm chọe xoang xoảng (1 Cor 13:2—3).
Cô thiếu nữ Việt Nam của đại học Berkeley tôi gặp, cũng bình thường như bao nhiêu người khác, cũng thích quyền lực và tiền bạc. Nhưng cô lại khác nhiều người lắm. Mà cái nét đặc biệt khiến cô khác người chính bởi cô sở hữu được tình yêu độ lượng. Chẳng lạ chi, cô đã dám từ bỏ tất cả, gia đình thân yêu, đời sống sung túc lên đường sang tận Phi Châu sống đời phục vụ. Những mẫu gương Kitô hữu như thế, mỗi lần nghĩ tới em, cô gái Việt Nam của đại học Berkeley, tôi vẫn nghiêng mình kính phục.□
Nguyễn Trung Tây
Tôi gặp em ở Cali.
Em con gái, lớn lên bên Mỹ, học sinh năm cuối trường đại học lừng danh Berkeley của Mỹ. Em mắt nhìn thẳng về phía trước, tự tin, nói tiếng Anh ròn tan. Gặp tôi, em cười vui tươi, nói tiếng Việt liến thoắng. Người anh ruột cũng là bạn tôi đang lái xe, bữa đó uống mật gấu dám mở miệng tố cô em,
— Ông biết chi không, hắn con gái mà liều lắm. Tháng tới, ra trường, hắn tham gia Peace Corps "bỏ" đi tuốt luốt sang Phi Châu làm việc ở Congo tới hai năm lận...
Nghe lọt lỗ tai về tương lai em đang hành trang chuẩn bị lên đường, tôi vớ vẩn mở lời “dụ” em...đi tu. Em không nói chi, nhưng lắc lắc đầu, môi hồng ngậm chặc, mái tóc đen lay láy bay bay trong gió. Tôi nói lơ lửng, điều tra kiểu gậy mọt,
— Vậy chắc sẽ lấy chồng…
Thật bất ngờ, nghe tôi ăn nói lơ lửng, em thôi ngậm đôi môi hồng đào, mở miệng cự nự tôi ngay tại chỗ,
— Tại sao phải lấy chồng… Bộ cứ con gái thì phải lấy chồng hay sao?
Tôi o tròn miệng...!!! Không biết nói chi. Thi cũng đúng, bộ cứ con gái thì phải lấy chồng hay sao?
Gặp em tự tin và thông minh quá, tôi tự nhiên khớp. Thấy tôi yên lặng, em đổi đề tài mời tôi giúp cấm phòng cuối tuần cho tuổi trẻ. Tới phiên tôi ăn miếng trả miếng, làm bộ le lưỡi, lắc đầu (mà chắc cũng là sự thật một nửa),
— Thôi đi! Tuổi trẻ tụi mi ngày hôm nay nhiều điều khó hiểu thấy mồ. Ai mà biết tụi mi thích cái chi để mà nói!
Em nhìn tôi, nói ngay trong tiếng Anh, rõ từng âm,
— Cha ơi! Dễ òm, quyền lực (power) và tiền bạc (money). Có thế thôi mà cha cũng không biết.
Tôi trợn mắt! Tưởng cái gì, quyền lực và tiền bạc ai mà chẳng thích, chứ cứ gì phải là tuổi trẻ…
Thì đấy, người Việt Nam ai chẳng biết câu vè không biết xuất hiện khi nào:
Tiền là tiên...,
Là sức bật của tuổi trẻ,
Là sức khoẻ của tuổi già.
Câu truyện Phúc Âm (9:30-37) viết bởi thánh Mark của Chúa Nhật 25B cũng đã từng khẳng định về sức mạnh của quyền lực đấy thôi.
Lần đó trên con đường xa xôi từ núi Tabor biến hình về lại Galilee, một lần nữa Đức Giêsu lại tiên đoán về tương lai, “Con Người sẽ phải chết, sau ba ngày mới sống lại…” (Mk 9:31). Thầy “lạc đề” như vậy, hỏi sao mà các tông đồ không lạc đường mùa chay dài dài… Đời đang tươi vui như những chú sư tử no mồi trong sa mạc Trung Đông kia mà, bởi đi theo Thầy, cuộc đời hứa hẹn lầu son gác tiá. Nếu Thầy có khả năng hóa bánh ra nhiều, chữa lành người bị quỷ ám, hồi sinh người đã chết, tại sao lại không đi theo. Đấng Thiên Sai mang tầm vóc vĩ đại tương tự hoàng đế David được tiên báo từ lâu, người có khả năng khôi phục lại đất nước Do Thái ra khỏi ách đô hộ của đế quốc La Mã giờ đây còn ai khác, ngoài Thầy… Làm chi khi sở hữu vương quyền, uy lực trong tay, Thầy lại không phân chia đồng đều cho các môn đệ, những người đã từng bỏ hết mọi sự mà đi theo Thầy. Khi quyền lực nắm được trong tay, thì làm gì mà không có tiền bạc, mà không chỉ là tiền xu hay là vớ vẩn hai đồng tiền kẽm của bà góa nghèo đâu nhé, mà tiền trăm tiền bọc, toàn là tiền vàng, những đồng tiền sáng lấp lánh như truyện cổ tích ngàn lẻ một đêm.
Nhưng khổ! Không phải chỉ một lần, mà tới ba lần lận, ba lần là đúng cả ba, Thầy cứ mở miệng tiên đoán "vớ vẩn": Con Người sẽ bị các thầy thượng tế giết đi… Giời ạ! Không, đó không phải là câu chuyện mà các môn đệ muốn nghe muốn bàn. Bởi thế, lời Thầy lọt vô tai này, lại chạy qua lỗ tai kia, rồi đi thông thốc thẳng luôn ra ngoài, bởi Thầy ơi, chúng con đang bàn chuyện riêng tư. Mà tưởng là chuyện gì đại sự! Hóa ra, theo như thánh sử Mark, đề tài mấy người môn đệ hăng say thảo luận cũng vẫn chỉ liên quan đến hai chữ quyền lực (Mk 9:33-34).
Chưa đủ, ngay vừa sau khi Thầy tiên đoán lần thứ ba về cuộc thương khó, hai anh em James và John vẫn cứ tiếp tục lạc đường, lần này họ nhanh chân chạy đến tỉ tê với Đức Giêsu,
— Mai này khi Thầy vinh quang, xin cho anh em chúng con người bên tay trái người bên tay hữu nhé (Mark 10:37).
Vậy là ăn chắc. Đức Giêsu mà gật đầu thì thật đúng là đời nở ngàn vạn viên đá lót đường toàn bằng vàng ròng.
Mà thiết nghĩ hai ngàn năm trước và hai ngàn năm sau, cuộc đời nhân thế có lẽ cũng vẫn chưa có gì khác, cũng vẫn chỉ xoay quanh đề tài, quyền lực và tiền bạc.
Quyền Lực
Chẳng lạ chi, trong sa mạc Satan đã từng đem Đức Giêsu lên ngọn núi cao, chỉ cho Người thấy tất cả các thế gian, vinh hoa lợi lộc của trần gian, rồi nói: "Tôi sẽ cho ông tất cả những thứ đó, nếu ông sấp mình bái lạy tôi" (Matt 4:8-9).
Khéo quá! Thật đúng là Satan.
Có một số người vẫn cứ hỏi tại sao tôi đi tu. Một câu hỏi thật thà, mà nếu trả lời thành thực tôi lại hóa ra mắc kẹt. Nói dối thì không dám, nói thật thì ngượng đến chín người. Chẳng lẽ bây giờ lại kể rằng, cái hồi mới lớn, mười ba mười bốn, tôi thấy cha xứ của tôi quyền uy quá. Ngài cao lớn uy nghi, bởi ngài là chánh xứ và còn là hạt trưởng của hạt Chí Hòa rộng lớn mênh mông. Chiều chiều ngài mặc áo chùng đen, chắp tay sau lưng đi trên đường thăm hỏi dân tình. Giáo dân thấy ngài đều lễ phép một niềm. Mấy ông thanh niên bướng bỉnh, trộm xoài bẻ chuối, phá phách nhất nhì trong xứ thấy bóng ngài cũng im re. Hỏi sao thằng bé đang lớn không mê áo chùng đen. Cho nên tôi tuổi mười bẩy mới năn nỉ nhờ Sơ Mến Thánh Giá mang lên gặp Cha Giám Đốc Tiểu Chủng Viện Sài Gòn.
Mà cuộc đời ai chẳng ham quyền lực, bởi thiên hạ, ai chẳng phù thịnh, có ai lại phù suy. Người có danh có phận trong thiên hạ, đi cửa nào mà lại không lọt. Còn là khố rách cùng đinh, cầm mõ đi rao thì cầm chắc là hỏng. Ai mà trọng vọng? Ai mà nể vì? Có miếng xôi nguội ở dưới góc bếp đình làng người ta cũng chẳng buồn cho. Học trò ê a ba chữ nhất tự vi sư, ai liếc nhìn. Con gái trong làng bĩu môi chê, “Dài lưng tốn vải, ăn no lại nằm”. Nhưng cứ thử đậu Quan Trạng mà coi, thôn làng mấy tổng chẳng vác võng ra đón tận từ đầu đường. Lúc đó khối cô con gái thắt đáy lưng ong tóc quấn đuôi gà thập thò trước cửa. Trong hãng điện tử vùng thung lũng, chỉ là Assembler hàn chì tháo ráp vớ vẩn mấy cái board điện tử, ai thèm nhớ tên. Nhưng cứ thử lên làm cai làm xếp dưới tay mười mấy người thợ mà coi, thiên hạ nhìn mình khác liền. Làm gì mà không một điều “Yes, sir”, hai điều cũng “Yes, sir”. Mà nếu Bụt thương tình cho nhảy lên làm Kỹ Sư thắt càvạt, ngồi một mình một cái văn phòng cubicle thì lại càng oai ra phết. Đời tự nhiên hóa ra mùa xuân rực rỡ sắc mầu.
Tiền Bạc
Còn tiền bạc, thì thôi, khỏi nói. Tiền mà, ai lại chẳng thích, chắc chỉ trừ người mắc bệnh tâm thần. Phố tôi thuả xưa, có người thanh niên tâm thần, đã từng đứng ngay ngã ba lấy tiền bố mẹ phát tặng không cho thiên hạ. Tôi, con nít, nhanh tay vớ được tờ năm đồng màu xanh con chim phượng hoàng. Tôi cất tờ giấy năm đồng dưới gối, sáng hôm sau mua được gói xôi đậu phộng, có rắc mè. Tiền còn dư, tôi mua truyện tranh Xì Trum, Lữ Hân Phi Lục! Đời tự nhiên rộn ràng bởi tờ giấy năm đồng thuả đó.
Bạn tôi, Kỹ sư điện, hồi xưa bị hãng Intel sa thải, nằm ế dài trong nhà không có đồng xu. Bây giờ Trời thương, mở tiệm móng tay, làm ăn phát đạt, khách khứa tấp nập ở cửa tiệm, chỗ này manicure, chỗ kia pedicure, bàn bên này cô thợ đang làm full set cho một bà, bàn bên kia anh thợ đang thay móng cho một cô… Tiền đếm mỏi cả tay… Tự nhiên thiên hạ nhìn anh với ánh mắt khác liền. Thì cũng chỉ vì anh có tiền.
Mà lạ lắm, những người lớn tuổi, dù có là mắt kém, thông manh lông quặm, tai điếc đặc ra, nhưng tiền vẫn không đếm lộn. Ai mượn bao nhiêu, thiếu nợ ngày nào, các cụ vẫn nhớ rõ ràng và nhớ chính xác. Chẳng trách chi, người ta cứ nói, “Đồng tiền nó liền khúc ruột”. Đụng tới khúc ruột, ai mà chẳng đau chẳng xót.
Cho nên khi người thanh niên đến gặp Đức Giêsu xin Ngài chỉ dẫn phương cách để được sống đời đời. Đức Giêsu nhắc nhở người thanh niên bộ luật Mười Điều Răn. Người thanh niên xác định với Đức Giêsu tất cả những điều đó, thưa Thầy con đã tuân giữ từ thuả nhỏ. Nghe nói thế, Đức Giêsu yêu mến nhìn người thanh niên đề nghị anh về nhà bán hết gia sản, tặng cho người nghèo khó, rồi quay lại làm môn đệ Ngài. Nghe tới đây, người thanh niên sa sầm nét mặt. Lời đề nghị của Đức Giêsu đã trở nên muối mặn xót xa khúc ruột người đối diện. Cho nên anh ta bỏ đi, bởi anh chính là người giàu có (Mark 10:17-22).
Ơi tiền!
Tình Yêu Độ Lượng
Ông bà mình dạy, “Miệng kẻ sang có gang có thép.”
Hóa ra đồng tiền là thước đo quyền lực của một người.
Có thời đàn ông Đài Loan không có khả năng lập gia đình với người bản xứ, mang tiền đô la sang bên Việt Nam chọn những cô gái đẹp nhất trong mấy làng mang về nhà làm vợ. Mấy ngàn tờ giấy đô la xanh tự nhiên hóa ra gang ra thép. Miệng kẻ có đô có quyền có vợ.
Nhưng có quyền lực, có tiền bạc, có vợ đẹp, như vậy đã đủ để có hạnh phúc hay chưa?
Người thanh niên trong câu truyện Tin Mừng chẳng phải có tiền, nhiều tiền là khác, nhưng anh vẫn phải lên đường tìm kiếm chân lý sống đời đời. Nói một cách khác, anh chàng vẫn còn cảm thấy chưa đủ, vẫn trống vắng với hạnh phúc. Lắng nghe lời yêu cầu, Đức Giêsu chỉ anh ta một chén thuốc đắng, uống ba lần: lần thứ nhất, sống từ bỏ, lần thứ hai, sống bác ái, và lần thứ ba, sống dấn thân.
Chuyện người thanh niên giầu có khẳng định một điều nếu không song hành đi đôi với tình yêu, cả hai, quyền lực và tiền bạc sẽ như kiềng hai chân rất là chênh vênh, do đó vẫn không trọn vẹn để có thể mang lại hạnh phúc cho bất cứ người nào đang sở hữu nó.
Nếu nói như vậy, thì thôi, bây giờ tôi sẽ xin thôi quyền lực và tiền bạc để có hạnh phúc hay sao?
Cũng không phải là như vậy.
Quyền lực và tiền bạc như tia nắng mặt trời. Để tự nhiên một mình, không thấy chi ngoài ánh sáng. Nhưng chiếu qua lăng kiếng, tia nắng mặt trời không mầu hóa ra cầu vồng bẩy mầu đẹp rực rỡ xôn xao. Cũng thế, quyền lực và tiền bạc được sử dụng bởi tình yêu nhân loại, diễn tả qua tấm lòng bác ái, hành xử qua tinh thần phục vụ, thực thi với đời sống dấn thân, quyền lực và tình yêu đó vươn mình trở nên hoàn hảo; khi đó quyền lực và tiền bạc trở nên cầu vồng bẩy mầu mang lại hạnh phúc cho người sở hữu và ngay cả những người anh chị em sống chung quanh.
Chẳng lạ chi trong thư gửi tới công đồng Corinth, thánh Phaolô đã từng nói những lời bất hủ về tình yêu tha nhân,
Nếu như tôi có nói được các thứ tiếng
của loài người và của các thiên thần đi nữa,
mà không có đức mến,
thì tôi cũng chẳng khác gì thanh la phèng phèng,
chũm chọe xoang xoảng (1 Cor 13:2—3).
Cô thiếu nữ Việt Nam của đại học Berkeley tôi gặp, cũng bình thường như bao nhiêu người khác, cũng thích quyền lực và tiền bạc. Nhưng cô lại khác nhiều người lắm. Mà cái nét đặc biệt khiến cô khác người chính bởi cô sở hữu được tình yêu độ lượng. Chẳng lạ chi, cô đã dám từ bỏ tất cả, gia đình thân yêu, đời sống sung túc lên đường sang tận Phi Châu sống đời phục vụ. Những mẫu gương Kitô hữu như thế, mỗi lần nghĩ tới em, cô gái Việt Nam của đại học Berkeley, tôi vẫn nghiêng mình kính phục.□
VietCatholic TV
Biến lớn: TT Zelenskiy uất ức tố Trump o ép, dân Ukraine sẽ không tha thứ cho Mỹ nếu bị mất lãnh thổ
VietCatholic Media
03:03 19/02/2026
1. Tổng thống Zelenskiy chỉ trích Tổng thống Trump “không công bằng” và nói Ukraine sẽ không bao giờ “tha thứ” cho Mỹ nếu đất đai bị trao cho Putin khi các cuộc đàm phán mới nhất đổ vỡ.
Tổng thống Zelenskiy đã chỉ trích đường lối hòa bình của Tổng thống Donald Trump là “không công bằng” và cảnh báo rằng Ukraine sẽ không bao giờ “tha thứ” cho Mỹ.
Các cuộc đàm phán hòa bình do Mỹ dẫn đầu giữa Ukraine và Nga đã sụp đổ chỉ trong vòng chưa đầy hai giờ sau khi nhà lãnh đạo Ukraine tuyên bố rằng Tổng thống Trump đang gây áp lực quá mức lên ông để đạt được mục tiêu chấm dứt chiến tranh.
Trong một cuộc phỏng vấn với Axios, Tổng thống Zelenskiy nói rằng việc Tổng thống Trump liên tục công khai kêu gọi Ukraine nhượng bộ chứ không phải Nga là “không công bằng”.
“Tôi hy vọng đó chỉ là chiến thuật của ông ấy chứ không phải là quyết định sai lầm”, Tổng thống Ukraine nói.
Ngày thứ hai của các cuộc đàm phán quan trọng tại Geneva đã kết thúc vào thứ Tư, vài ngày trước kỷ niệm bốn năm ngày Nga xâm lược Ukraine năm 2022.
Cả hai bên đều không cho thấy dấu hiệu nào cho thấy họ đã tiến gần hơn đến việc chấm dứt cuộc xung đột đẫm máu, các quan chức mô tả các cuộc đàm phán là “khó khăn”.
Những ngày gần đây, Tổng thống Trump đã ám chỉ rằng việc bảo đảm các cuộc đàm phán thành công hay không phụ thuộc vào Ukraine và Tổng thống Zelenskiy.
“Tôi chỉ nói với các ông rằng Ukraine nên nhanh chóng ngồi vào bàn đàm phán thôi,” tổng thống Mỹ tuyên bố hôm thứ Hai.
Vấn đề đất đai là điểm mấu chốt gây tranh cãi trong các cuộc đàm phán, đặc biệt là ở vùng Donbas phía đông.
Nga đã yêu cầu kiểm soát toàn bộ khu vực Donbas mà hiện nước này đang nắm giữ khoảng 80% diện tích. Cho đến nay, Ukraine kiên quyết không chấp nhận việc từ bỏ vùng đất mà họ đã chiến đấu suốt bốn năm để giữ gìn.
Lực lượng Ukraine hiện vẫn kiểm soát khoảng 20% Donetsk, bao gồm hai thành phố được phòng thủ kiên cố là Kramatorsk và Sloviansk, mà các nhà phân tích cho rằng Nga có thể mất nhiều năm mới chiếm được. Tháng 6, 2025 Tư Lệnh quân đội Anh lúc bấy giờ là Đô Đốc Tony Radakin dự đoán rằng với tốc độ tiến quân vào thời điểm đó, Nga cần phải mất 40 năm nữa mới chiếm được toàn tỉnh Donetsk.
Kyiv đã phản đối việc nhượng lại phần còn lại cho Nga, viện dẫn những lý do đạo đức và một điều khoản hiến pháp yêu cầu phải tổ chức trưng cầu dân ý - một cuộc bỏ phiếu không thể diễn ra hợp pháp trong thời kỳ thiết quân luật thời chiến.
Trung Tướng Ben Hodge nhận định rằng nếu Ukraine nghe lời các chuyên gia đàm phán của chính quyền Trump, những người không hề có chút kiến thức quân sự nào, và chịu rút quân khỏi Donetsk, họ sẽ không thể giữ nổi Thủ đô Kyiv, và cùng lắm nếu các đồng minh phương Tây can thiệp, Ukraine chỉ có thể giữ được 20% lãnh thổ tính từ Lviv đến biên giới Ba Lan.
Đương nhiên, người Ukraine và rộng ra là các đồng minh Âu Châu của họ cũng hiểu rõ điều đó. Thành ra, việc chính quyền Trump ép Ukraine triệt thoái khỏi Donetsk hầu như chắc chắn sẽ không thành công.
Trước các áp lực liên tục của Mỹ, Tổng thống Zelenskiy nói rằng người dân của ông sẽ “không bao giờ tha thứ” cho ông và cũng không thể tha thứ cho Mỹ nếu thỏa thuận này liên quan đến việc nhượng lại lãnh thổ có chủ quyền.
Lãnh đạo Ukraine tuyên bố rằng ông sẵn sàng tiến “nhanh chóng” tới một thỏa thuận.
Nhưng ông đặt câu hỏi liệu Nga có thực sự nghiêm chỉnh về hòa bình hay không, cáo buộc Điện Cẩm Linh đang cố gắng “kéo dài” các cuộc đàm phán.
Các quan chức Ukraine thường xuyên cáo buộc Mạc Tư Khoa – quốc gia đã tiến hành chiến dịch ném bom mùa đông nhằm vào hệ thống năng lượng của Ukraine và theo đuổi cuộc tấn công trên chiến trường – về việc đàm phán không thiện chí.
Chỉ vài giờ trước khi các cuộc đàm phán bắt đầu, Nga đã bắn 126 máy bay điều khiển từ xa tấn công và một hỏa tiễn đạn đạo vào Ukraine, theo lực lượng không quân Ukraine.
Tổng thống Zelenskiy nhắc lại rằng bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào cũng sẽ được đưa ra trưng cầu dân ý của người dân Ukraine.
Ông cũng tiết lộ rằng cách duy nhất để đạt được bước đột phá trong các cuộc đàm phán về lãnh thổ là Putin phải gặp ông trực tiếp.
Cuộc gặp tại Geneva diễn ra sau hai vòng đàm phán do Mỹ làm trung gian tại Abu Dhabi, vốn kết thúc mà không đạt được bước đột phá lớn nào.
Trưởng đoàn đàm phán của Nga cho biết các cuộc đàm phán tiếp theo sẽ được tổ chức sớm, nhưng không nêu rõ thời gian.
Các quan chức Ukraine đang thúc đẩy sự tham gia nhiều hơn của các đồng minh Âu Châu của Kyiv vào tiến trình hòa bình.
Trước cuộc đàm phán hôm thứ Tư, Tổng thống Zelenskiy nói rằng sự tham gia của Âu Châu là “không thể thiếu”.
Các quốc gia hàng đầu Âu Châu – bao gồm Pháp, Đức và Anh – đều là những người ủng hộ mạnh mẽ lập trường của Kyiv.
[The Sun: ZEL’S FURY Zelensky slams ‘unfair’ Trump & says Ukraine will never ‘forgive’ US if land is gifted to Putin as latest talks collapse]
2. Hỏa tiễn Ukraine tấn công Belgorod của Nga, gây mất điện trên quy mô lớn
Hôm Thứ Năm, 19 Tháng Hai, Thống đốc tỉnh Belgorod, Vyacheslav Gladkov, tuyên bố rằng hỏa tiễn Ukraine đã tấn công thành phố Belgorod của Nga, gây mất điện ở một số khu vực trong thành phố.
Ông nói: “Thật không may, lại có một cuộc tấn công hỏa tiễn quy mô lớn khác vào các cơ sở năng lượng ở thành phố Belgorod. Có những thiệt hại nghiêm trọng. Chúng tôi thấy rằng có sự mất điện và mất nhiệt một phần, vì vậy chúng tôi hiện đang điều tra.”
Thành phố này nằm cách biên giới phía đông bắc của Ukraine với Nga chỉ 34 km.
Ukraine thường xuyên tấn công các cơ sở hạ tầng quân sự sâu trong lãnh thổ Nga nhằm làm suy yếu sức mạnh chiến đấu của Mạc Tư Khoa khi Điện Cẩm Linh tiếp tục tiến hành chiến tranh chống lại Ukraine.
Belgorod đã liên tục bị tấn công trong suốt thời gian Nga tiến hành chiến tranh toàn diện và trong những tuần gần đây.
Các cuộc tấn công được báo cáo vào đêm 2 tháng 2 tại tỉnh Belgorod của Nga, nơi các quan chức tuyên bố một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã gây ra hỏa hoạn ở thành phố Stary Oskol.
Ngày 6 tháng 2, tình trạng mất điện và gián đoạn hệ thống sưởi đã được báo cáo tại tỉnh Belgorod của Nga trong đêm sau một vụ tấn công hỏa tiễn được tường trình đã gây hư hại cho cơ sở hạ tầng năng lượng quan trọng.
Thêm các trường hợp mất điện và gián đoạn hệ thống sưởi khác đã được báo cáo tại Belgorod vào ngày 7 tháng 2 sau các vụ tấn công được tường trình nhằm vào một nhà máy nhiệt điện và trạm biến áp điện địa phương.
[Kyiv Independent: Ukrainian missiles strike Russia's Belgorod, leaving power outages, local authorities claim]
3. Stockholm cảnh báo Nga đặt ra mối đe dọa ‘nghiêm trọng và cụ thể’ đối với an ninh của Thụy Điển.
Thụy Điển đã coi Nga là mối đe dọa lớn nhất của mình và cảnh báo rằng hành vi ngày càng liều lĩnh của Mạc Tư Khoa có thể dẫn đến leo thang nguy hiểm.
Bộ trưởng Quốc phòng Thụy Điển Pål Jonson cho biết như trên khi công bố Báo cáo thường niên được Cơ quan Tình báo và An ninh Quân sự nước này soạn thảo. Báo cáo đã chỉ ra các vụ vi phạm không phận, phá hoại và các hoạt động mạng là những ví dụ về hành động gây hấn của Nga trong khu vực lân cận Thụy Điển, bao gồm cả Biển Baltic.
Báo cáo nêu rõ: “Nga là mối đe dọa quân sự chính đối với Thụy Điển và NATO”, đồng thời nhấn mạnh mối đe dọa này “nghiêm trọng và cụ thể”, mô tả hành vi của Mạc Tư Khoa là “cơ hội và hung hăng”.
Đánh giá của Thụy Điển được đưa ra sau khi Cơ quan Tình báo Đối ngoại Estonia tuần trước mô tả Nga là “nguy hiểm bất chấp sự thiếu năng lực” trong báo cáo thường niên của riêng họ.
Tuy nhiên, báo cáo của Estonia cũng cảnh báo không nên “hoảng loạn”, cho rằng họ không thấy bằng chứng nào cho thấy Nga có ý định tấn công nước này hoặc NATO trong năm tới và dự đoán rằng điều đó khó có thể xảy ra trong tương lai gần, do các biện pháp phòng thủ được tăng cường của Âu Châu.
Trong một cuộc họp báo kín tuần trước mà POLITICO tham dự, một quan chức cao cấp của NATO đã lặp lại quan điểm đó.
“Điều bảo vệ chúng ta là sức mạnh của liên minh và niềm tin mà chúng ta và Nga dành cho Điều 5 [điều khoản phòng thủ tập thể của NATO]”, cũng như những cam kết gần đây của các thành viên NATO về việc tăng chi tiêu quốc phòng lên 3,5% GDP, vị quan chức cao cấp cho biết.
“Chừng nào chúng ta còn tiếp tục đầu tư, thì điều đó sẽ giúp chúng ta đứng về phía mà Nga không dám mạo hiểm.”
Tuy nhiên, cả báo cáo của Estonia và quan chức cao cấp của NATO đều lưu ý rằng Nga đã tăng đáng kể sản lượng pháo binh, một dấu hiệu cho thấy Mạc Tư Khoa sẽ tiếp tục là mối đe dọa ngay cả khi hòa bình được thiết lập ở Ukraine.
Bản báo cáo của Estonia cho rằng Nga đang “chuẩn bị cho cuộc chiến tiếp theo”, ước tính rằng sản lượng đạn pháo và các loại vũ khí khác của nước này đã tăng gấp 17 lần kể từ khi Mạc Tư Khoa phát động cuộc xâm lược toàn diện Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ năm.
“Bạn không thể đơn giản là tắt hết mọi thứ vào ngày chiến tranh kết thúc,” một quan chức cao cấp của NATO cho biết. “Nga sẽ mạnh hơn về mặt quân sự ở một số khu vực so với khi bắt đầu cuộc xâm lược Ukraine.”
[Politico: Russia poses ‘serious and concrete’ threat to Sweden’s security, Stockholm warns]
4. NATO điều động máy bay chiến đấu trước cuộc tấn công chớp nhoáng chỉ vài giờ trước khi các cuộc đàm phán hòa bình bắt đầu.
Ba Lan, một quốc gia thành viên NATO, buộc phải điều động máy bay chiến đấu khi Nga phát động một cuộc tấn công hỏa tiễn quy mô lớn vào Ukraine chỉ vài giờ trước cuộc đàm phán hòa bình quan trọng ở Geneva.
Nhà độc tài Nga Vladimir Putin tiếp tục thể hiện sự thiếu quan tâm đến hòa bình ngay cả khi ông cử một phái đoàn gồm 20 người đến Thụy Sĩ.
Nhưng chính Kyiv mới là đối tượng bị Tổng thống Donald Trump gây áp lực, cảnh báo: “Ukraine tốt hơn hết nên nhanh chóng ngồi vào bàn đàm phán. Đó là tất cả những gì tôi nói với các ông.”
Trong cuộc oanh tạc mới nhất, Putin đã điều động các máy bay ném bom chiến lược Tu-95MS khổng lồ để phóng hỏa tiễn hành trình.
Các vụ nổ đã làm rung chuyển miền tây Ukraine gần lãnh thổ NATO, làm dấy lên lo ngại rằng cuộc xung đột cuối cùng có thể lan sang các chiến tuyến khác.
Stryi, một trung tâm hỏa xa và năng lượng quan trọng ở vùng Lviv gần biên giới Ba Lan, đã hứng chịu các cuộc tấn công liên tục.
Bộ chỉ huy tác chiến của Warsaw sau đó xác nhận rằng các máy bay chiến đấu của Không quân Đức đã được điều động khẩn cấp do mối đe dọa từ Nga.
“Không có đối tượng nào xâm phạm không phận Ba Lan được ghi nhận có khả năng gây nguy hiểm”, Ba Lan sau đó xác nhận.
Nhưng “các hệ thống radar quân sự đã phát hiện thêm các đối tượng giống khinh khí cầu xâm nhập không phận Ba Lan từ hướng Belarus.
“Các đối tượng này liên tục được xác định và luôn nằm dưới sự giám sát thường trực của các hệ thống trinh sát quân sự.”
“Tình hình đã được kiểm soát và không gây ra mối đe dọa nào đối với an toàn hàng không hoặc người dân Ba Lan.”
Hỏa tiễn cũng bắn trúng khu vực Ivano-Frankivsk, tiếng nổ vang vọng đến Burshtyn, nơi có một nhà máy nhiệt điện than quan trọng.
Điện Cẩm Linh đã tấn công tàn bạo các trung tâm năng lượng của Ukraine trong suốt thời kỳ mùa đông giá rét.
Trong số các thành phố bị tấn công có Kryvyi Rih, quê hương của Tổng thống Volodymyr Zelenskiy, và cảng Odessa, hiện đang bị bắn phá hàng ngày.
Đoạn phim ấn tượng cho thấy Ukraine đã sử dụng hệ thống Patriot để bắn hạ hai hỏa tiễn siêu thanh Tsirkon (hay Zircon) của Nga vào đêm 16 tháng 2.
Các cuộc tấn công diễn ra trong bối cảnh xuất hiện các báo cáo cho rằng các phi công F-16 tiền tuyến phương Tây, những cựu binh từ Mỹ và Hòa Lan, lần đầu tiên đang tích cực bảo vệ bầu trời Ukraine chống lại máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn của Putin.
Theo Intelligence Online, một phi đội F-16 gồm các phi công NATO giàu kinh nghiệm hiện đang tuần tra trên không phận Kyiv theo các hợp đồng tạm thời với quân đội Ukraine.
Theo các nguồn tin, họ đang sử dụng các thiết bị định vị mục tiêu Sniper của Lockheed Martin để bắn hạ các máy bay điều khiển từ xa của Nga đang bay tới.
Quân đội Hòa Lan cũng tham gia vào chiến dịch của NATO được phát động sau các cuộc tấn công hỏa tiễn của Putin vào miền tây Ukraine.
Đội ngũ của Putin, do nhà sử học theo đường lối cứng rắn chống Ukraine và quan chức Điện Cẩm Linh Vladimir Medinsky dẫn đầu, đã buộc phải thực hiện một chuyến bay vòng vèo kéo dài chín giờ từ Mạc Tư Khoa đến Geneva để tham dự cuộc đàm phán do các hạn chế của phương Tây đối với máy bay Nga.
Ý đã mở không phận để nhóm của Putin có thể đến Geneva.
Ukraine đã đáp trả bằng các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào đêm khuya nhằm vào các mục tiêu quân sự sâu bên trong lãnh thổ Nga.
Một nhà máy lọc dầu quan trọng ở Ilsky thuộc vùng Krasnodar đã bị phá hủy trong một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine.
Cơ sở này là nhà cung cấp thiết yếu cho lực lượng quân sự của Putin tại khu vực chiến sự.
Các phi trường quan trọng ở miền nam nước Nga, bao gồm Krasnodar và Gelendzhik, nơi Putin sở hữu một cung điện rộng lớn, đã bị đóng cửa.
Các vụ nổ cũng xảy ra ở thành phố Izhevsk, nơi có một số nhà máy lớn liên quan đến quân đội, bao gồm cả nhà sản xuất vũ khí Kalashnikov.
Các lớp học đã bị tạm dừng do sự xuất hiện của máy bay điều khiển từ xa, dường như đang tấn công các cơ sở năng lượng.
Lực lượng của Tổng thống Zelenskiy cũng bị cáo buộc thực hiện một cuộc tấn công tầm xa nhằm vào nhà máy hóa chất Metafrax ở vùng Perm, cách lãnh thổ Ukraine gần nhất hơn 1,000 dặm.
Nhà máy này sản xuất các phụ tùng cho thuốc nổ và vũ khí được sử dụng trong chiến tranh.
[The Sun: CALL THIS PEACE? Nato scrambles jets over Russian blitz launched hours before peace talks – as Trump demands Ukraine ‘come to the table’]
5. Các tàu chiến Trung Quốc theo sát các cuộc tập trận quân sự của Mỹ tại vùng biển tranh chấp.
Hải quân Trung Quốc đã điều động lực lượng giám sát các cuộc tập trận hải quân của Mỹ với Phi Luật Tân và Australia ở Biển Đông hồi đầu tuần này.
Đây là những cuộc tập trận đầu tiên được ghi nhận kể từ khi Phi Luật Tân tuyên bố vùng cấm bay trên khu vực bao gồm Bãi cạn Thomas thứ hai, một trong những điểm tranh chấp gay gắt nhất trong tranh chấp lãnh thổ giữa nước này với Trung Quốc.
Trung Quốc tuyên bố chủ quyền đối với hầu hết Biển Đông, một tuyến đường vận chuyển giàu năng lượng, chiếm tới một phần ba lượng vận tải biển toàn cầu, dựa trên các lý do về quyền lịch sử. Phán quyết năm 2016 của một tòa án trọng tài quốc tế đã bác bỏ phần lớn các tuyên bố này.
Sự hiện diện ngày càng tăng của Trung Quốc trong vùng biển của Phi Luật Tân và các cuộc đụng độ liên tiếp với lực lượng bảo vệ bờ biển nước này đã khiến đồng minh hiệp ước của Mỹ tăng cường chi tiêu quân sự và củng cố quan hệ quốc phòng với Washington và các đối tác khác trong khu vực, bao gồm cả thông qua các Hoạt động Hợp tác Hàng hải kể từ cuối năm 2023 nhằm tăng cường khả năng tương tác. Bắc Kinh đã đáp trả bằng cách cáo buộc Manila gây bất ổn khu vực bằng cách lôi kéo các thế lực bên ngoài.
Theo tuyên bố của phát ngôn nhân Bộ Tư lệnh Chiến khu phía Nam Trung Quốc, Trương Thế Chân, cho biết Bộ Tư lệnh đã tiến hành các cuộc “tuần tra sẵn sàng chiến đấu” tại vùng biển không xác định ở Biển Đông từ Chúa Nhật đến thứ Hai.
“Phi Luật Tân đang lôi kéo các nước ngoài khu vực tổ chức ‘tuần tra chung’, làm xáo trộn tình hình ở Biển Đông và gây tổn hại đến hòa bình và ổn định khu vực”, ông nói. “Lực lượng Bộ Tư lệnh Chiến khu sẽ kiên quyết bảo vệ chủ quyền lãnh thổ quốc gia và các quyền lợi trên biển, đồng thời kiên định duy trì hòa bình và ổn định khu vực”.
Các cuộc tuần tra của Trung Quốc diễn ra trùng với thời điểm diễn ra Hoạt động Hợp tác Hàng hải, gọi tắt là MCA kéo dài hai ngày, có sự tham gia của Mỹ, Phi Luật Tân và Australia. Bộ Tư lệnh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Mỹ cho biết cuộc huấn luyện tập trung vào các bài tập thu thập thông tin trực quan và tiếp tế trên biển.
Các lực lượng tham gia bao gồm tàu khu trục hỏa tiễn dẫn đường USS Dewey của Mỹ và một máy bay trinh sát P-8A Poseidon, trong khi Úc đóng góp một máy bay P-8A và tàu hộ vệ HMAS Toowoomba. Cùng tham gia còn có tàu tuần tra BRP Teresa Magbanua của Lực lượng Bảo vệ bờ biển Phi Luật Tân, một tàu hộ vệ hỏa tiễn dẫn đường của Hải quân, và nhiều máy bay trực thăng và máy bay chiến đấu khác.
Một chiếc tàu khu trục Trung Quốc có thể được nhìn thấy đang bám sát tàu Dewey từ xa trong một bức ảnh của Hải quân Mỹ.
Cuộc đàm phán MCA diễn ra trong vùng đặc quyền kinh tế của Phi Luật Tân, gần bãi cạn Scarborough, được biết đến ở Manila với tên gọi Bajo de Masinloc và ở Bắc Kinh với tên gọi Huangyan Dao, theo các phương tiện truyền thông Phi Luật Tân đưa tin.
Đảo san hô này nằm trong khu vực thông báo NOTAM (Thông báo về các nhiệm vụ không kích) được Phi Luật Tân ban hành tháng trước, bao gồm giai đoạn từ ngày 21 Tháng Giêng đến ngày 31 tháng 3, dành cho các hoạt động tác chiến trên không, gọi tắt là MCA và các hoạt động khác thuộc khuôn khổ Hội đồng Phòng thủ Tương trợ - Hội đồng Hợp tác An ninh (MDB-SEB). Đây là một cơ chế cao cấp thường niên giữa Quân đội Phi Luật Tân và Bộ Tư lệnh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Hoa Kỳ.
Việc vùng biển xung quanh Scarborough được chọn làm khu vực tác chiến hàng hải, gọi tắt là MCA là điều đáng chú ý. Căng thẳng ở đó càng leo thang vào tháng 8 khi một tàu tuần tra bờ biển và một tàu khu trục hải quân Trung Quốc va chạm trong nỗ lực ngăn chặn một phái đoàn của Phi Luật Tân cung cấp hàng hóa cho ngư dân địa phương. Vài ngày sau, Trung Quốc đơn phương tuyên bố khu bảo tồn thiên nhiên trên phần lớn rìa phía đông của đảo san hô này, gây ra sự phản đối mạnh mẽ từ Manila.
Theo số liệu do Collin Koh, một nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng và Chiến lược ở Singapore, duy trì, số lượng MCA năm ngoái đã đạt mức kỷ lục 19, gấp hơn hai lần so với năm 2024.
Theo phát ngôn viên quân đội Phi Luật Tân, Đề đốc Roy Vincent Trinidad cho biết, năm nay có hơn 500 hoạt động trong lịch trình của MDB-SEB, khiến năm 2026 trở thành một trong những năm bận rộn nhất - nếu không muốn nói là bận rộn nhất - trong lịch sử của khuôn khổ này.
[Newsweek: Chinese Warships Shadow US Military Drills in Disputed Waters]
6. Điện Cẩm Linh đe dọa sẽ triển khai hải quân nếu Âu Châu tịch thu thêm tàu thuộc hạm đội ngầm của Nga.
Một quan chức cao cấp của Điện Cẩm Linh cho rằng Mạc Tư Khoa có thể trả đũa bằng hải quân nếu các cường quốc Âu Châu tăng cường việc bắt giữ và khám xét các tàu Nga ở Biển Baltic.
Lời đe dọa này xuất hiện khi các nước Âu Châu đang cân nhắc những hành động trực tiếp hơn chống lại “hạm đội ngầm” của Nga, một mạng lưới gồm hàng trăm tàu chở dầu treo cờ nước ngoài để né tránh các lệnh trừng phạt.
Cố vấn tổng thống Nikolai Patrushev, người từng giữ chức vụ nhà lãnh đạo cơ quan tình báo FSB cũng như thư ký Hội đồng An ninh, đã đưa ra nhận xét này với tờ báo Nga Argumenty i Fakty vào ngày 17 tháng 2.
Trong những tháng qua, trong khi hầu hết các tàu chở dầu thuộc hạm đội ngầm vẫn hoạt động bình thường, một số tàu đã bị giám sát chặt chẽ hơn, với việc Pháp, Đức, Phần Lan và Ý đều tiến hành khám xét các tàu bị nghi ngờ trốn tránh lệnh trừng phạt của Nga, cả tại cảng và trên biển.
Ngày 22 tháng Giêng, Hải quân Pháp đã lên tàu và bắt giữ một tàu bị nghi ngờ thuộc hạm đội bí mật, sau đó được xác định là tàu chở dầu GRINCH, trong một chiến dịch được Tổng thống Pháp Emmanuel Macron công bố là hành động trực tiếp chống lại nỗ lực chiến tranh của Nga.
Ngoại trưởng Pháp Jean-Noel Barrot viết rằng, tên Grinch đã được thả vào ngày 17 tháng 2, cùng ngày với những bình luận của Patrushev, sau khi nộp phạt hàng triệu euro.
[Kyiv Independent: Kremlin threatens to deploy navy if Europe seizes more Russian shadow fleet vessels]
7. ‘Hoàn toàn là chuyện vớ vẩn’: Macron chỉ trích tuyên bố của các ông trùm công nghệ rằng họ đang bảo vệ tự do ngôn luận
Hôm thứ Tư, Emmanuel Macron đã kịch liệt chỉ trích các nền tảng mạng xã hội và các giám đốc điều hành công nghệ điều hành chúng, bác bỏ mạnh mẽ tuyên bố của họ về việc bảo vệ tự do ngôn luận.
Tổng thống Pháp đã tận dụng cuộc thảo luận về quan hệ đối tác đại học giữa Ấn Độ và Pháp để chỉ trích các nền tảng thiếu minh bạch và hệ thống trí tuệ nhân tạo.
“Một số người trong số họ tuyên bố ủng hộ tự do ngôn luận. Chúng tôi ủng hộ các thuật toán tự do, hoàn toàn minh bạch”, Macron nói trong bài phát biểu của mình tại Ấn Độ. “Tự do ngôn luận chỉ là chuyện vớ vẩn nếu không ai biết bạn được điều khiển như thế nào thông qua nó.”
“Tất cả các thuật toán đều có sự thiên vị, điều đó là không thể phủ nhận,” ông nói. “Và chúng có tác động rất lớn, đặc biệt khi nói về mạng xã hội, việc không hề biết thuật toán được tạo ra như thế nào, được kiểm thử ra sao và sẽ dẫn dắt người dùng đến đâu – những thiên vị mang tính dân chủ của điều này có thể rất lớn.”
Kể từ khi trở lại nắm quyền vào năm 2025, chính quyền của Tổng thống Donald Trump đã coi các quy định về công nghệ của Âu Châu là mối đe dọa đối với truyền thống tự do ngôn luận của Mỹ.
Trong khi Brussels đã dành thập niên qua để thiết kế luật pháp nhằm kiềm chế các tập đoàn công nghệ lớn thông qua các đạo luật mang tính bước ngoặt như GDPR, Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số và Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số, Washington lại cho rằng nhiều nỗ lực đó không phù hợp với các nguyên tắc tự do ngôn luận của Hoa Kỳ.
Cuộc tranh chấp đó đã châm ngòi cho một cuộc xung đột chính trị rộng hơn, với các quan chức và công ty công nghệ Mỹ cảnh báo rằng các quy định kiểm duyệt nội dung của Âu Châu tương đương với việc kiểm duyệt, trong khi các nhà lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu khẳng định các biện pháp này là cần thiết để hạn chế nội dung bất hợp pháp và lạm dụng nền tảng.
Ông Macron đã nhiều lần kêu gọi hạn chế quyền truy cập mạng xã hội đối với người dùng trẻ tuổi, trong bối cảnh làn sóng dư luận chính trị Âu Châu ngày càng ủng hộ quan điểm của ông.
[Politico: ‘Pure bullshit’: Macron slams tech giants’ claim they are defending free speech]
8. CẢNH BÁO HẠT NHÂN: Putin ‘đang di chuyển vũ khí hạt nhân đến gần biên giới Liên Hiệp Âu Châu’ sau khi triển khai vũ khí siêu thanh ‘không thể ngăn chặn’ có thể tấn công Luân Đôn trong 8 phút.
Lãnh đạo phe đối lập lưu vong của Belarus cảnh báo rằng Vladimir Putin đã triển khai vũ khí nguy hiểm nhất của mình ngay trước cửa nhà NATO.
Sviatlana Tsikhanouskaya kêu gọi Âu Châu “quan tâm hơn đến những gì đang xảy ra” ở đất nước bà, nơi hệ thống hỏa tiễn siêu thanh có khả năng mang đầu đạn hạt nhân, mang mật danh Oreshnik, đã được chuyển đến.
“Chúng ta thấy rõ chế độ của Alexander Lukashenko đã tăng cường sự hiện diện của Nga trên lãnh thổ Belarus”, các chính trị gia nói với tờ The Telegraph.
“Họ sắp triển khai vũ khí hạt nhân [đến Belarus], hỏa tiễn Nga. Vì vậy, có vẻ như họ đang chuẩn bị cho sự leo thang.”
Bà Tsikhanouskaya tiết lộ rằng Tổng thống Volodymyr Zelenskiy, người mà bà mới gặp gần đây, đã nhận thức được rủi ro vì “sự leo thang này có thể ảnh hưởng không chỉ đến Ukraine mà còn cả các nước Âu Châu”.
“Vì vậy, chúng ta phải chú trọng hơn đến những gì đang xảy ra ở Belarus,” bà nói thêm.
Oreshnik là một hệ thống hỏa tiễn tầm trung di động mà các chuyên gia cho rằng có thể vươn tới Anh trong vòng tám phút.
Nó có thể mang đầu đạn hạt nhân, nhưng cho đến nay mới chỉ được triển khai với các đầu đạn thông thường.
Vào tháng 12, Bộ Quốc phòng Nga đã công bố đoạn phim mà họ cho là ghi lại cảnh hệ thống Oreshnik được đưa vào biên chế chiến đấu ở nước láng giềng Belarus.
Lukashenko – đồng minh trung thành của Putin trong cuộc chiến ở Ukraine – cũng cho biết 10 hệ thống phòng không Oreshnik sẽ được triển khai tại nước này.
Đây là một bước phát triển giúp tăng cường khả năng của Điện Cẩm Linh trong việc phóng hỏa tiễn khắp Âu Châu với thời gian rút ngắn đáng kể.
Vị trí chính xác của loại vũ khí này chưa được tiết lộ, nhưng người ta tin rằng chúng được cất giữ tại một khu quân sự gần thị trấn Krychau, sát biên giới Nga ở phía đông Belarus.
Hình ảnh vệ tinh được chia sẻ tuần trước cho thấy địa điểm của phi trường bỏ hoang, nơi một số tòa nhà mới đã được xây dựng và đường ray cùng nhà ga đã được xây dựng lại hoàn toàn.
Decker Eveleth, một nhà phân tích về vũ khí hạt nhân và răn đe tại viện nghiên cứu CNA có trụ sở tại Mỹ, đã nêu tên địa điểm Krychau như một vị trí tiềm năng cho dự án Oreshnik vào cuối tháng 12.
Ông ấy hiện đã nói rằng việc kiểm tra hình ảnh mới đã xác nhận rằng “các phương tiện hạng nặng đã đến.”
“ Tôi tin rằng có lẽ ít nhất hai đối tượng có khả năng là bệ phóng, có thể là ba,” Eveleth viết.
Ông nói thêm: “Ngoài ra, việc đặt các bệ phóng/xe hỗ trợ tiềm năng ở nơi dễ thấy trước cả khi các nhà để xe được xây dựng xong cũng cho thấy họ đang tiến hành dự án này nhanh đến mức nào.”
Tuy nhiên, Kurt Volker, cựu đặc phái viên của Ông Donald Trump tại Ukraine, đã bày tỏ nghi ngờ về ý nghĩa chiến lược của việc triển khai này, cho rằng “vấn đề này còn nhiều khía cạnh phức tạp hơn”.
“Trước hết, quyền chỉ huy và kiểm soát vũ khí hạt nhân của Nga vẫn thuộc về Nga,” ông nói với tờ The Telegraph.
“Cho dù chúng ở Nga hay cách đó vài trăm ki-lô-mét về phía Belarus, điều đó cũng không thực sự quan trọng, chúng đều là vũ khí hạt nhân, nằm dưới sự chỉ huy và kiểm soát của Nga, và đang chĩa vào tất cả chúng ta.”
Ông tiếp tục: “Chúng ta đừng quá lo lắng… rằng đây là một mối đe dọa mới.”
Oreshnik là một trong nhiều loại hỏa tiễn mà Putin đã ca ngợi trong nhiều tuyên bố, mà theo các nhà phân tích, nhằm mục đích phô trương sức mạnh và gửi tín hiệu tới phương Tây và phần còn lại của thế giới.
Mới tháng trước thôi, tên lãnh chúa này đã phóng hỏa tiễn “không thể ngăn cản” của mình vào thành phố Lviv của Ukraine, chỉ cách biên giới với Ba Lan 40 dặm - gây ra sự phẫn nộ và hoảng loạn lớn ở Kyiv.
Lời cảnh báo của bà Tsikhanouskaya gửi tới Âu Châu được đưa ra cùng lúc Bộ Quốc phòng Belarus thông báo bắt đầu giai đoạn tiếp theo của các cuộc kiểm tra khả năng sẵn sàng chiến đấu.
Tuần trước, hình ảnh cho thấy chính Lukashenko đã đích thân thị sát quân đội của mình.
Một số cuộc tập trận quân sự liên quan đến hỏa tiễn đạn đạo và hỏa tiễn hành trình, bao gồm cả hệ thống Iskander, đang được tiến hành tại nhiều bãi tập trận ở Belarus.
Bắc Hàn, một trong những đồng minh của Nga trong cuộc xâm lược toàn diện, hiện đang phải đối mặt với những hậu quả của việc điều động hàng ngàn binh lính ra tiền tuyến.
Hôm nay, chính quyền tuyên bố đã hoàn thành một khu nhà ở mới ở Bình Nhưỡng dành cho gia đình các binh sĩ thiệt mạng trong các cuộc chiến ở Ukraine.
[The Sun: NUCLEAR WARNING Putin ‘moving nukes close to Liên Hiệp Âu Châu border’ after deploying ‘unstoppable’ hypersonic weapons that can hit Luân Đôn in 8mins]
9. Đức xem xét cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội.
Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã bày tỏ sự “đồng cảm” với đề xuất cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội trước thềm cuộc thảo luận giữa các chính trị gia cầm quyền bắt đầu từ thứ Sáu.
Lời kêu gọi cấm mạng xã hội đang ngày càng mạnh mẽ ở Đức khi các quốc gia Âu Châu khác tiến hành các biện pháp tương tự nhằm bảo vệ sức khỏe thể chất và tinh thần của trẻ em.
Ông Merz nói với chương trình podcast Machtwechsel được phát sóng hôm thứ Tư rằng ông “rất đồng cảm” với đề xuất của Đảng Dân chủ Xã hội về việc cấm trẻ em dưới 14 tuổi sử dụng mạng xã hội - một đề xuất được nêu trong một tài liệu thảo luận mà POLITICO đã đưa tin.
Ông Merz nói chung rằng ông “rất, rất, rất thận trọng khi nói đến các lệnh cấm pháp lý đối với những thứ như thế này [mạng xã hội]”, nhưng “hậu quả” của tin giả, hình ảnh do AI tạo ra và các nền tảng như TikTok “khiến mọi thứ trở nên khó khăn hơn”.
Bộ trưởng Tài chính cho biết việc bảo vệ trẻ em ở trường học “phải được ưu tiên hàng đầu”, đồng thời nói thêm rằng ý kiến cho rằng trẻ em phải được làm quen với các công cụ kỹ thuật số từ sớm “không có cơ sở” vì nếu không thì “bạn cũng sẽ phải phục vụ rượu trong trường tiểu học để chúng quen với nó”.
Các thành viên của Liên minh Dân chủ Kitô giáo, gọi tắt là CDU vùng Merz cũng bày tỏ sự ủng hộ đối với lệnh cấm. Thorsten Frei, nhà lãnh đạo văn phòng thủ tướng và là một nhân vật cao cấp của CDU, cho biết vấn đề này sẽ được thảo luận tại hội nghị đảng ở Stuttgart diễn ra vào thứ Sáu và thứ Bảy.
Đảng Xanh và Liên minh Sahra Wagenknecht cánh tả cũng đã lên tiếng ủng hộ việc giới hạn độ tuổi. Đảng cực hữu Thay thế cho Đức (AfD) là đảng duy nhất phản đối lệnh cấm, cho rằng đề xuất này nhằm mục đích kiểm soát hơn là vì phúc lợi của trẻ em.
Một hội đồng chuyên gia do chính phủ bổ nhiệm dự kiến sẽ đưa ra khuyến nghị chính sách trước mùa hè.
Pháp và Đan Mạch đã tiến hành ban hành luật cấm trẻ em dưới một độ tuổi nhất định truy cập mạng xã hội, trong khi nhiều quốc gia Liên Hiệp Âu Châu khác đang thảo luận về các đề xuất tương tự. Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez mới đây đã tuyên bố lệnh cấm đối với trẻ em dưới 16 tuổi.
Một số quốc gia, chẳng hạn như Hy Lạp, cũng đã thúc đẩy hành động ở cấp độ Liên Hiệp Âu Châu và Chủ tịch Ủy ban Âu Châu Ursula von der Leyen đã tập hợp một nhóm chuyên gia để tư vấn cho bà.
Những người ủng hộ quyền trẻ em và quyền riêng tư lập luận rằng lệnh cấm sẽ không hiệu quả trong việc bảo vệ trẻ em khỏi những mặt tiêu cực của thế giới trực tuyến, mà sẽ tước đoạt quyền tiếp cận thông tin của chúng và cũng sẽ dẫn đến việc thụt lùi quyền riêng tư của toàn bộ dân số.
[Politico: Germany eyes social media ban for kids]
10. Kế hoạch quốc phòng của Canada nhằm mục đích giảm bớt sự “phụ thuộc” vào Mỹ.
Thủ tướng Mark Carney cho biết chiến lược quốc phòng “Mua hàng Canada” mới của Ottawa nhằm mục đích giảm sự phụ thuộc của Canada vào Hoa Kỳ đồng thời tăng cường sản xuất trong nước sau nhiều năm đầu tư không đủ vào quân đội.
“Mối quan hệ đối tác mà chúng ta có với Hoa Kỳ có nhiều điểm mạnh, nhưng nó cũng là một sự phụ thuộc,” ông Carney nói hôm thứ Ba khi công bố Chiến lược Công nghiệp Quốc phòng của chính phủ mình — vốn đã bị rò rỉ vào cuối tuần — nhằm mục tiêu tạo thêm 125.000 việc làm mới trong lĩnh vực này trong thập niên tới.
Chiến lược được chờ đợi từ lâu này cam kết tăng cường quan hệ đối tác với Âu Châu và các đồng minh chủ chốt ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương nhằm đáp trả lập trường an ninh và thương mại hung hăng của Tổng thống Trump. Ông Carney đã cẩn trọng không làm giảm nhẹ mối quan hệ đối tác quân sự lâu dài của Canada với Mỹ, bao gồm cả hiệp ước phòng thủ lục địa song phương NORAD, mà ông gọi là mối quan hệ đối tác “cơ bản”.
Tuy nhiên, ông Carney cho rằng Canada phải mở rộng cơ sở công nghiệp quốc phòng trong nước, “để chúng ta không bao giờ bị phụ thuộc vào quyết định của người khác khi nói đến an ninh của mình”. Chiến lược này lưu ý rằng một nửa sản phẩm và dịch vụ liên quan đến quốc phòng của Canada được xuất khẩu, với phần lớn (69%) sang Hoa Kỳ và các đối tác khác trong nhóm Five Eyes gồm Vương quốc Anh, Úc và New Zealand.
Ông Carney cho biết: “Chúng tôi cam kết tăng gấp đôi – gấp đôi – chi tiêu quốc phòng vào cuối thập niên này, tương đương với khoản tăng thêm 80 tỷ đô la Canada trong 5 năm tới. Là một phần trong cam kết với NATO, chúng tôi sẽ đầu tư thêm 45 tỷ đô la Canada mỗi năm vào khả năng phục hồi trong nước, mang lại cả lợi ích về an ninh và kinh tế.”
Ông Carney cam kết Canada sẽ lần đầu tiên đáp ứng được cam kết chi tiêu quốc phòng của NATO, đạt 2% GDP trong năm nay và 5% vào năm 2035. Ông Carney thừa nhận rằng - như các nhà lãnh đạo Mỹ thuộc cả hai phe chính trị đã cáo buộc - Canada đã tụt hậu trong chi tiêu quốc phòng.
“Sự thật là, trong vài thập niên qua, Canada đã không chi đủ cho quốc phòng cũng như không đầu tư đủ vào các ngành công nghiệp quốc phòng. Chúng ta đã quá phụ thuộc vào vị trí địa lý và các yếu tố khác để bảo vệ mình. Điều này đã tạo ra những điểm yếu mà chúng ta không thể nào chấp nhận được nữa”, ông Carney phát biểu, bên cạnh các bộ trưởng hàng đầu trong Nội các tại một công ty hàng không vũ trụ có trụ sở tại Montreal.
Văn bản chiến lược này được soạn thảo bởi Bộ trưởng Quốc phòng David McGuinty, Bộ trưởng Công nghiệp Mélanie Joly và Thứ trưởng phụ trách mua sắm quốc phòng Stephen Fuhr.
Theo kế hoạch, “mua hàng Canada” sẽ là “kim chỉ nam” mới cho việc mua sắm quốc phòng.
Chính phủ dự kiến sẽ chọn ra “các nhà vô địch quốc phòng” - danh sách các đối tác chiến lược quan trọng - vào mùa hè này.
Tài liệu này liệt kê 10 “năng lực chủ quyền” của Quân đội Canada — từ các nền tảng hàng không vũ trụ, trí tuệ nhân tạo và điện toán lượng tử, đến các cảm biến và tình báo trên bộ, trên biển và trong không gian, sản xuất hỏa tiễn, bom và vũ khí, sản xuất chuyên dụng các phương tiện trên bộ và tàu thuyền, và máy bay điều khiển từ xa, bao gồm máy bay và tàu điều khiển từ xa có thể hoạt động trên và dưới nước.
Chiến lược này vạch ra những mục tiêu đầy tham vọng trong thập niên tới: nâng tỷ lệ các hợp đồng quốc phòng được trao cho các công ty Canada lên 70% và tăng xuất khẩu quốc phòng của Canada lên 50%; tăng đầu tư của chính phủ vào nghiên cứu và phát triển liên quan đến quốc phòng lên 85%; và tăng doanh thu của ngành công nghiệp quốc phòng Canada lên hơn 240%, bao gồm cả việc tăng doanh thu của các doanh nghiệp vừa và nhỏ lên hơn 5,1 tỷ đô la Canada mỗi năm.
Chính phủ cho biết việc đạt được các mục tiêu vào năm 2035 sẽ mang lại “hơn nửa ngàn tỷ đô la đầu tư tổng thể vào Canada”.
Ông Carney dự kiến công bố chiến lược này vào tuần trước nhưng đã hoãn lại sau vụ xả súng hàng loạt ở British Columbia. Để phản ứng trước thảm kịch trong nước, ông cũng đã hủy chuyến đi đến Diễn đàn An ninh Munich, nơi ông dự kiến sẽ có bài phát biểu tiếp nối bài phát biểu mang tính bước ngoặt hồi tháng trước tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới Davos.
Hôm thứ Ba tại Montreal, ông Carney dường như đã lục lại bài phát biểu mà ông chưa kịp đọc ở Munich, nói bằng tiếng Pháp rằng “các giả định khác nhau đã định hình chính sách của Canada về quốc phòng và đối ngoại - những giả định này đã hoàn toàn bị đảo lộn.”
Chiến lược này tự nhận là một công cụ thiết yếu để bảo vệ chủ quyền của Canada, nhấn mạnh tầm quan trọng “đặc biệt” của nó ở vùng Bắc Cực Canada, một điểm mà ông Carney đã nhấn mạnh lại vào thứ Ba.
Thủ tướng cho biết: “Bản chất của chiến tranh đang thay đổi do sự phổ biến của máy bay điều khiển từ xa và hệ thống vũ khí tự động. Chiến lược này nhằm bảo vệ chủ quyền của Canada một cách trọn vẹn nhất.”
[Politico: Canada defense plan aims to reduce ‘dependency’ on US]